Izvor: Politika, 29.Jan.2009, 01:37 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Zakonit život u otpadu
Sugrađani ekscentričnog životnog stila koji u stanove navlače velike količine smeća, često smetaju komšijama. – Susedima i nadležnim službama ruke u ovakvim situacijama vezane jer je privatno vlasništvo svetinja
Ne prođe nekoliko dana, a da se na stranicama štampe ne pojavi informacija da je negde u gradu neko preminuo u stanu prepunom smeća. Sve češće se dešava da Beograđani provode život okruženi otpadom ili većim brojem domaćih životinja. Zakon je, >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << međutim, izričit – privatno vlasništvo je svetinja i niko nema pravo ulaska bez dozvole u tuđi stan, makar i pod izgovorom čišćenja.
– Tema se nametnula prošle godine kada je počeo da raste broj sugrađana sa posebnim načinom života koji većina naziva bizarnim, jer mnogi od njih u stanove navlače knjige, kese, otpad iz kontejnera. Sugrađani, koji u komšiluku imaju problema sa ovakvim ljudima, ne mogu sa njima da izađu na kraj. Susedi obično obaveste Centar za socijalni rad. Oni proslede obaveštenje inspekciji, a ovi opštini koja donosi zaključak i nalaže takozvano neizvršno rešenje, koje nema pravnu težinu da natera spornog sugrađanina da promeni životne navike – kaže Dušanka Gaćeša, građanski branilac za grad Beograd.
Sem opštine ni u sudovima nemaju pravna sredstva za reagovanje u ovakvim slučajevima. Kako napominju u Četvrtom opštinskom sudu, do sada nisu imali tužbe komšija po ovom osnovu. Prema Ustavu, u privatni stan ili prostorije, ne sme da uđe niko, pa je po tom pitanju ograničena i policija.
Zakonikom o krivičnom postupku striktno je utvrđeno da ovlašćena službena lica mogu samo pod određenim uslovima da uđu u nečiju privatnu svojinu. Jedan od razloga zbog kojih policija bez pisane naredbe može pristupiti u nečiji stan ili druge prostore je zbog otklanjanja ozbiljne opasnosti po život ili zdravlje ljudi.
– Trebalo bi odrediti ovlašćenog predlagača koji će da utvrdi i interes onoga ko živi u otpadu, ali i interes ljudi u stanovima kraj njega. Zatim bi trebalo da ovlastiti određenu službu u gradu i Centar za socijalni rad koji bi došli na poziv skupštine stanara. Neophodno je izdejstvovati da sudska odluka omogući ovlašćenim licima pristup stanu gde uz nadzor policije ili drugih organa mogu očistiti objekat – kaže Gaćeša.
Prošle godine je pokrenuta inicijativa da se na osnovu podataka centara za socijalni rad na svim opštinama utvrdi koliko je sugrađana koji žive u nehigijenskim uslovima u stanu. Ispostavilo se da njihov broj nije veliki, ali da taj podatak nije realan budući da komšije oklevaju da prijave ovakve slučajeve.
– Došli smo do zaključka da su to uglavnom stariji ljudi koji su najčešće zapostavljeni od porodice – kaže Gaćeša.
Kad socijalni radnici izađu na teren i počnu razgovor sa takvom osobom često se ispostavi da su intelektualno i mentalno očuvane.
– Tada ne postoji zakonski okvir koji može da ih natera da promene svoj način života. Posle pregleda veštaka obično se dođe do zaključka da žive bizarnim životom i da nisu socijalno adaptirani, pa u takvim slučajevima ni policija ne može da reaguje – objasnila je Brankica Tarbuk-Janković, rukovodilac u Centru za socijalni radu u Novom Beogradu.
B. V.
[objavljeno: 29/01/2009]
