Opština Zaječar je opština u Srbiji. Nalazi se u centralnom delu Timočke Krajine, u Zaječarskom okrugu. Središte opštine je grad Zaječar.
Obuhvata Zaječarsku kotlinu, istočni deo Crnorečke i severni deo Knjaževačke kotline, kao i južne delove Negotinske krajine.
Teritorija opštine je omeđena sa severa obroncima planine Deli Jovan, sa istoka i jugoistoka obroncima Stare planine, kojom ide državna granica prema Bugarskoj, na jugu i jugozapadu Lasovačkom planinom kao ogrankom planine Tupižnice, a na zapadu Ježevicom i ograncima Velikog Krša. Površina opštine Zaječar je 1.069 km, najstariji poznati stanovnici ovih krajeva su bili Tribali, posle njih na ovom području se spominju Mezi, u dolini Timoka pominju se još i Timahi, ali se o njima sem njihovog imena ništa konkretno ne zna.
Naseljeni Sloveni u ove krajeve nazvali su se Timočani, a prve direktne vesti o Timočanima odnose se na 818. godinu, kada se oni već smatraju formiranom slovenskom grupom, te iste godine oni su se odmetnuli od Bugara. Zaječar se prvi put spominje 1466. godine, u turskom tefteru vezanom za stanovništvo vidinskoga pašaluka, a od 16. do 18. veka pojavljuju se mali podaci o naselju.
1806. godine stvoreni su povoljni uslovi za dizanje ustanka u ovim krajevima Karađorđe je odobrio hajduk Veljku Petroviću, knezu Milisavu i popu Radosavu da sa Timočanima i Crnorečanima dižu ustanak i posle niza uspešnih bojeva najveći deo Krajine i Zaječara je oslobođen.
Kriza i propast Prvog srpskog ustanka imali su teške posledice i u ovim krajevima. 1833. godine ovaj kraj je konačno oslobođen i pripojen Srbiji.
U blizini grada se nalaze ostaci rimske carske palate iz 4. veka pre nove ere, Feliks Romuliana Gamzigrad, koja je priznata kao svetska kulturna baština pod zaštitom Unesko. Grad Zaječar je od Beograda udaljen 250 kilometara. Smestio se u Zaječarskoj kotlini, na 137 metara visine, na sastavu reka Crni i Beli Timok koje oko dva kilometra nizvodno od grada prave Veliki Timok. Grad se prvobitno prostirao samo na desnoj obali Crnog Timoka, do brda Kraljevica. Vremenom se proširio i na levu obalu Crnog Timoka.
Sa Timočanima i Crnorečanima hajduk Veljko petrović, knez Milisav, i pop Radosav oslobodili su 1807. godine, ove krajeve od Turaka, ali su se sa propašću Prvog srpskog ustanka Turci opet vratili.
Zaječar je svim silama oslobođen 1833. godine i tada je priključen Srbiji. U Zaječaru je rođeno više znamenitih ličnosti, koje su u značajnoj meri uticale na društveni, ekonomski, i kulturni razvoj Srbije tokom 19 i 20 veka.
Pomenućemo hajduk Veljka Petrovića, jednog od najvećih junaka Prvog srpskog ustanka, Svetozara Markovića rodonačelnika radničkog socijalističkog pokreta u Srbiji, Nikolu Pašića jednog od najvećih političara i državnika u istoriji srpskog naroda, Đorđa Genčića industrijalca i ministra unutrašnjih dela u vreme kralja Aleksandra Obrenovića, zatim Zorana Radmilovića barda i legendu srpskog glumišta druge polovine 20 veka.
Zaječar danas u Srbiji ima status grada. Administrativni je, privredni, politički, i kulturni centar Zaječarskog okruga, koji pored Zaječara obuhvata i opštine Knjaževac, Boljevac, i Sokobanju. On je i centar obrazovni ovog dela Srbije. Pored više osnovnih i srednjih škola, u Zaječaru se nalazi i viša škola i fakultet za menadžment univerziteta megatrend. Zaječar je sedište Eparhije Timočke Srpske pravoslavne crkve, koja pokriva teritoriju Zaječarskog i Borskog okruga.
RHMZ upravo izdao hitno upozorenje: Jak oblak nosi pljuskove, grmljavinu i grad
RHMZ ranije danas je izdao hitno upozorenje za Zaječarski, Pirotski, Jablanički, Pčinjski i Mačvanski okrug
Izvor: 24sedam.rs, 22.Jun.2026, 17:43
Vlada donelu odluku o izradi Prostornog plana za rudarski kompleks u Boru i Zaječaru
Vlada Srbije donela je odluku o izradi Prostornog plana područja posebne namene rudarsko-metalurškog kompleksa "Čukaru Peki" i "Malka Golaja".
Izvor: Radio Televizija Vojvodine, 22.Jun.2026
ANEM: Alo i Informer kupili RTV Majdanpek iz Zaječara
ZAJEČAR. Izdavači tabloida Alo i Informer – Alo Media System i Insajder tim –. preko svoje ćerke firme Best Media Team kupili su još jedan lokalni. medij u Srbiji. Reč je o Radio televiziji Majdanpek iz Zaječara koja je. izdavač T1 televizije i portala, pokazuju podaci Agencije za privredne. registre (APR). Firma RTV Majdanpek do danas je bila u stopostotnom vlasništvu Gorana. Nikolića, a ove godine je na dosadašnjim...
Izvor: JUGpress.com, 17.Jun.2026, 14:19
Četvrto izdanje ARMfesta u Zaječaru: Besplatni festival autorske rok muzike
Četvrti po redu Festival autorske rok muzike ARMfest održaće se u subotu, 25. jula, sa početkom u 19 časova na platou Doma kulture u zaječarskom naselju Kotlujevac. Udruženje „Nebula”, u saradnji sa Narodnim pozorištem Timočke krajine – Centrom za kulturu „Zoran Radmilović”, organizuje ovaj besplatni festival koji od samog početka promoviše potpunu slobodu autorskog izraza. Festival nema takmičarski karakter, već...
Izvor: BalkanRock.com, 15.Jun.2026, 09:22
Protest povodom godinu dana od izbora u Zaječaru: Izborne nepravilnosti institucionalno amnestirane
Protest povodom godinu dana od lokalnih izbora u Zaječaru održan je danas ispred Ustavnog suda u Beogradu, sa kog...
Izvor: Radio 021, 11.Jun.2026, 19:47
Horsko veče na Festivalu umetničke muzike Zaječarsko muzičko proleće
Pretposlednje veče prvog Festivala umetničke muzike „Zaječarsko muzičko proleće“ bilo je posvećeno horskoj umetnosti i donelo je publici bogat…
Izvor: Aleksinac.net, 11.Jun.2026
Studenti u blokadi u četvrtak organizuju protest ispred Ustavnog suda zbog nepravilnosti na izborima
Studenti u blokadi najavili su novi skup ispred Ustavnog suda, pod sloganom "Zaječar je naš".
Izvor: Radio 021, 09.Jun.2026, 11:13
