Izvor: Politika, 29.Jan.2007, 13:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
"Zlatni" a nisu nedefinisani
Da li će Uredba o nacionalnim priznanjima i nagradama za poseban doprinos razvoju sporta zaobići ili priznati jedinu zlatnu medalju koju su fudbaleri mlade reprezentacije Jugoslavije osvojili 1978. godine kada su postali šampioni Evrope Niš. – Kao u mnogim razvijenim zemljama Evrope i sveta i u Srbiji je prošle godine usvojena Uredba o nacionalnim priznanjima i nagradama za poseban doprinos razvoju i afirmaciji sporta. Uredbom su predviđeni i kriterijumi za dodeljivanje priznanja, >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << kao i šta im to sleduje kao nagrada za vrhunske domete i osvojene medalje na Olimpijskim i Paraolimpijskim igrama, Šahovskim olimpijadama i svetskim i evropskim prvenstvima u olimpijskim sportovima. Prosto rečeno država je odlučila, što je i lepo i korektno da dodeli nacionalna sportska priznanja u vidu diploma i doživotnog mesečnog iznosa (penzije) i time, svakako, pokaže da može da vodi više brige nego do sada o onima koji su, takmičeći se u državnom dresu proneli slavu naše zemlje i okitili se najvišim priznanjima.
Da li su, međutim, pomenuta uredba i njene dopune, kao zakonska akta, predvideli baš sve ili će i ovaj pravni propis morati da ide na novu "doradu i dopunu"!?! Ovo pitanje logično se nametnulo na samom početku primene Uredbe o priznanjima i nagradama jer je zbog nekih ne baš precizno definisanih pojedinosti odmah otvoren prostor za reagovanje, ali i nezadovoljstvo pojedinih kategorija sportista.
U ovoj uredbi za priznanja i nagrade predviđeni su najuspešniji sportisti koji su u dresu sa državnim grbom Jugoslavije, kasnije Srbije i Crne Gore ili Republike Srbije osvajali odličja, a u aktu kojim je dopunjena osnovna uredba, 18.januara ove godine, što je objavljeno u Službenom glasniku Srbije pre desetak dana, precizira se da se nagrade i priznanja "dodeljuju samo za rezultate u seniorskom sportu".
Upravo ta kategorizacija je izgleda dosta "elastična" i sporna, i veoma lako može pojedinim vrhunskim sportistima da nanese štetu. Članovi mlade fudbalske reprezentacije Jugoslavije koji su osvojili zlatnu medalju na Prvenstvu Evrope 1978. godine kada su postali šampioni Starog kontinenta, u ovom trenutku najviše su nedifinisani. U propisima Uefe precizno je navedeno da je ovo prvenstvo "za takmičare starosti od 21 godine i da u svakoj selekciji mogu da nastupe i stariji fudbaleri", ukoliko je reč "o selekciji koja je sa istim fudbalerima započela ciklus igranja u tom takmičenju pre nego što su oni navršili 21 godinu". Oko ove mlade reprezentacije Jugoslavije praktično ne bi trebalo da bude nikakvih dilema: svi članovi reprezentacije koja je u dva finalna susreta bila bolja od DR Nemačke (prvi meč bio je u istočnonemačkom gradu Hale – 1:0 za Jugoslaviju, a revanš u Mostaru – 4:4) bili su seniori. Na teritoriji Srbije kao njeni državljani sada su desetorica fudbalera iz ove "zlatne" jugoslovenske selekcije i generacije: Aleksandar Stojanović (u vreme finalnih utakmica imao je 24 godine), Zlatko Krmpotić (20) i Vladimir Petrović (23) - iz Crvene zvezde, Đorđe Vujkov (23), Dragan Bošnjak (21) i Slobodan Pavković (23) -iz Vojvodine, Nenad Stojković (22), Rade Zalad (22) i Nikica Klinčarski (21) – svi iz Partizana i Milovan Obradović (22) - iz niškog Radničkog. Ni slučajno nisu bili juniori, već seniori sa po 22 ili 23 godine, a da je i pod takvim imenom, kao "mlada" reprezentacije Jugoslavije mogla u svom sastavu da ima i mnogo starije, najbolje govori podatak da je za nju igrao (i osvojio, svakako zlatnu medalju) i Vahid Halilhodžić iz Veleža, koji je od pet postigao čak četiri gola za Jugoslaviju na dve finalne utakmice i tako ušao u red rekordera Uefe...
Takmičenje u kojem je ova naša fudbalska reprezentacija osvojila zlatnu medalju bilo je Kup nacija za mlade, zvanično Prvenstvo Evrope i seniorsko takmičenje, što potvrđuju sva dokumenta Evropske fudbalske federacije – Uefa.
Ako se ima u vidu da su Jugoslaviju, kasnije Srbiju i Crno Goru i sada Srbiju mnogo više i češće zlatnim medaljama i titulama proslavljali planetom svi drugi sportisti u ekipnim sportovima (vaterpolisti, košarkaši, rukometaši, odbojkaši...), kao i takmičari u pojedinačnoj konkurenciji (rvači, strelci, stonoteniseri, bokseri...), a u fudbalu kao najmasovnijem sportu i na ovim prostorima i nije bilo baš mnogo svetskih, olimpijskih i evropskih dostignuća, onda se ova zlatna medalja mlade reprezentacije Jugoslavije iz 1978. godine nikako ne sme drugačije tretirati već kao izuzetan i uspeh koji se može vrednovati. Jedinstven, jer se radi o selekciji (seniora) koja je jedina, uz olimpijsku u Rimu, u istoriji fudbala Jugoslavije, SCG i Srbije osvojila zlatnu medalju. I ne samo zlatnih već i ostalih fudbalskih medalja je malo: na Olimpijadi u Los Anđelesu 1984. - bronza, Prvenstvu Evrope u Rimu - Italija 1968. godine – srebrna i u Nemačkoj – Bohumu 2004. godine na Prvenstvu Evrope, takođe za mlade do 21 godine srebrna medalja. Jedino što bi možda bilo sporno i što bi zahtevalo eventualno "dublja" tumačenja je zlatna medalja mladih fudbalera reprezentacije Jugoslavije do 19 godina, osvojena 1987. godine u Čileu. Jer, i u njoj su neki od igrača već bili seniori...
Svaki drugačiji tretman prema šampionima Evrope iz 1978. godine mogao bi da navede samo na jedan zaključak: da onda "nije zlato sve što sija" i da je ovaj zakon(ski akt) kao i svi drugi nedosledan i pun "rupa". U tom slučaju sama uredba i njene izmene i dopune doživele bi na startu svoje primene možda i najveći "sudar" sa stvarnošću i umnogome bi develavirala uspehe sportista, u ovom slučaju fudbalera.
Toma Todorović
[objavljeno: 29.01.2007.]
