Izvor: NoviMagazin.rs, 12.Jul.2016, 13:43 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Kina nema istorijsko pravo na Južnokinesko more
Kina nema istorijsko pravo na Južnokinesko more, saopštio je danas Međunarodni arbitražni sud u Hagu, a prenele svetske agencije.
Međunarodni arbitražni sud u Hagu doneo je presudu u teritorijalnom sporu koji su Filipini pokrenuli protiv Kine.
"Sud je zaključio da ne postoji pravni osnov za isticanje istorijskog prava Kine na resurse u pomorskoj zoni unutar demarkacione linije", navodi se u obrazloženju presude.
Kina ima teritorijalne pretenzije na >> Pročitaj celu vest na sajtu NoviMagazin.rs << skoro celo Južnokinesko more, bogato ribom i drugim prirodnim resursima, čemu se protive druge obalne države - Filipini, Brunej, Malezija i Vijetnam.
Zvanični Peking ranije je odbacio nadležnost Međunarodnog arbitražnog suda, navodeći da je jedino dijalog direktno zainteresovanih strana, bez mešanja spolja, način za rešavanje sporova, naročito zbog toga što su neslaganja Kine i Filipina tek jedan u nizu teritorijalnih sporova u regionu.
Kineske vlasti svoje pretenzije zasnivaju na demarkacionoj liniji "od devet tačaka", koja je ucrtana na kineskim pomorskim mapama još 1940-tih godina, a koja se preklapa sa isključivim ekonomskim zonama nekih zemalja, poput Indonezije i Filipina.
Filipini su prilikom pokretanja teritorijalnog spora zatražili od Međunarodnog arbitražnog suda da kineske teritorijalne pretenzije proglasi kršenjem Konvencije UN o pravu mora, koju su potpisale obe zemlje.
Sud je u presudi uvažio taj zahtev i naveo da je Kina povredila suverena prava Filipina na isključivu ekonomsku zonu od 200 nautičkih milja.
U obrazloženju presude takođe stoji da delovi morskog kopna na koje Peking ističe pravo ne pružaju uslove za održivi ljudski život i nemaju status ostrva, te stoga ne mogu imati ni sopstveno teritorijalno dno i predstavljati isključivu ekonomsku zonu.
Kineski mediji preneli su danas da Kina neće priznati niti prihvatiti presudu, navodeći da je više puta istakla da je Međunarodni arbitražni sud nenadležan da odlučuje u tom sporu.
"Kineska vlada neće priznati sudsku odluku, jer je u više navrata isticala da je Međunarodni arbitražni sud jednostrano prisvojio nadležnost za odlučivanje, iako na to nema pravo", prenela je kineska državna agencija Nova Kina.
Kinesko Ministarstvo spoljnih poslova na svom zvaničnom sajtu objavilo je saopštenje u kojem je potvrdilo da Kina "i dalje polaže istorijsko pravo na Južnokinesko more i protivi se nelegalnoj uzurpaciji kineskog arhipelaga Spratli od strane pojedinih država".
U saopštenju stoji i da je "Peking spreman na mirno rešavanje otvorenih pitanja, isključivo pregovorima i direktnim konsultacijama sa drugim zainteresovanim državama, uz puno poštovanje međunarodnog prava i uvažavanje istorijskih činjenica".
Sa druge strane, filipinske vlasti pozdravile su odluku suda, ocenivši je kao istorijsku, i pozvale sve strane na uzdržanost i poštovanje presude.
Područje Južnokineskog mora i njegova ostrva, zbog višedecenijskih sporenja zemalja u regionu, potencijalno su najopasnija tačka sukoba u Aziji.
Vijetnam i Kina kratko su ratovali 1974. godine zbog Paracelskih ostrva, a u tom sukobu poginulo je nekoliko desetina hiljada vojnika, posle čega je čitav arhipelag pripao Kini.
