Izvor: RTS, 21.Jan.2009, 14:37 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Godišnjica Lenjinove smrti
Danas se navršava 85 godina od smrti Vladimira Iljiča Lenjina, vođe boljševika i predvodnika Oktobarske revolucije u Rusiji 1917. godine, prvog sovjetskog lidera i tvorca tog političkog sistema.
"Šta su prijatelji naroda" i kako se oni bore protiv socijaldemokrata", "Razvitak kapitalizma u Rusiji", "Zadaci ruskih socijaldemokrata", "Šta da se radi", "Korak napred, dva koraka nazad", "Dve taktike socijaldemokratije u demokratskoj revoluciji", "Agrarni program ruske socijaldemokratske >> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << radničke partije", "Materijalizam i empiriokriticizam", "Socijalizam i rat" (sa Grigorijem Zinovjevom), "Imperijalizam kao najviši stadijum kapitalizma", "Aprilske teze", "Država i revolucija", "Proleterska revolucija i renegat Kaucki", "Dečja bolest 'levičarstva' u komunizmu".
Vladimir Iljić Lenjin bio je vođa socijaldemokratske radničke partije Rusije (boljševika), organizator sovjetske države, nastavljač dela Marksa i Engelsa i osnivač Treće komunističke internacionale.
Lenjin je rođen 1870. godine u Simbirsku na Volgi. Njegov najstariji brat Aleksandar obešen je zbog učešća u atentatu na cara Aleksandra Drugog 1887. godine.
Kao student Pravnog fakulteta u Kazanu, Lenjin je udaljen sa Univerziteta zbog rada u revolucionarnim kružocima i učešća u studentskim nemirima 1887. godine, a zatim uhapšen, prognan u selo Kokušino i stavljen pod policijski nadzor.
Tek 1890. godine privatno je polagao pravo Petrogradskom univerzitetu, a godinu dana kasnije dao je sve ispite i stekao diplomu.
Njegova porodica seli se u Samaru, a on odlazi u Petrograd 1893. godine, gde se posvetio revolucionarnom radu, povezao sa radničkim kružocima, iz čega je 1895. izrastao "Savez borbe za oslobođenje radničke klase", klica buduće marksističke partije.
Zbog hapšenja Lenjina i veće grupe revolucionara 21. decembra 1895. godine rad Saveza je prekinut, a po povratku sa tamnovanja, iz Sibira, 1900. godine odlazi u inostranstvo da realizuje plan o izgradnji revolucionarne partije.
Na Drugom kongresu Ruske socijaldemokratske radničke partije 1903. godine dobio je većinu "boljšinstvo" i po pitanju izbora CK Partije - odakle i naziv boljševici.
Lenjin 1905. godine dolazi u zemlju i razvija plodnu trogodišnju aktivnost, najviše u Petrogradu i Finskoj, gde se često sklanjao od carske policije, a 1907. godine opet je u emigraciji i njegova borba za učvršćenje partijskih redova obezbedila je izdvajanje boljševika u samostalnu partiju 1912. godine.
Razvija aktivnost u Drugoj internacionali i da bi bio bliže Rusiji, od 1912. do 1914. godine boravi u Galiciji, u Zakopanima, kod Krakova.
Po izbijanju Prvog svetskog rata Lenjin i boljševici su zauzeli internacionalistički stav protiv imperijalističkog rata i za njegovo pretvaranje u građanski za obaranje imperijalizma.
Vraća se u zemlju 1917. godine, i iste godine u maju, na Sedmoj sveruskoj partijskoj konferenciji, izabran je novi Centralni komitet. Lenjin rukovodi daljim razvojem revolucije, a po zaoštravanju situacije, posle julskih demonstracija 1917. godine, odlukom CK sklanja se od progona vlade Kerenskog, ali i dalje rukovodi revolucijom.
U Petrogradu 21. oktobra rukovodi istorijskom sednicom CK na kojoj je doneta odluka o ustanku i priprema izvođenje oktobarske revolucije.
Ustanak petrogradskih radnika počeo je 7. novembra 1917. godine i tog dana Drugi kongres sovjeta objavio je pobedu socijalističke revolucije u Rusiji, a tokom 1918. počinje trogodišnji građanski rat, u kome se posvećuje stvaranju Crvene armije.
Na Lenjinovu inicijativu, marta 1919. godine, obrazuje se Treća Komunistička internacionala, kao štab svetskog proleterijata da pomogne izdvajanje levih struja u radničkom pokretu i njihovo organizovanje u komunističke partije.
U periodu od 1921. do 1923. godine upozoravao je na opasnosti koje mogu ugroziti socijalističku izgradnju i predlagao povećanje CK za 50 ili 100 članova, uvođenje radnika u njegov rad i smenjivanje Staljina sa položaja generalnog sekretara CK.
Umro je 21. januara 1924. godine u Gorkom, njegovo telo je balsamovano i sahranjeno u mauzoleju na Crvenom trgu u Moskvi.
