Izvor: RTS, 22.Jan.2011, 08:32 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Pravda preduhitrila zakon
Zakon o restituciji nije bio potreban užičkom sudu u Čajetini da donese presudu kojom bi opština trebalo da obešteti porodicu Jevremović za deo zemljišta koje im je pre pola veka nacionalizovano. Problem je nastao kad se shvatilo da bi isplata obeštećenja ispraznila opštinsku kasu.
Čajetinska ispostava Osnovnog suda u Užicu nije čekala Zakon o restituciji da bi donela presudu koja obavezuje čajetinsku opštinu da obešteti porodicu Jevremović za četiri hektara >> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << zemljišta, od 80 hektara, koliko im je 1959. godine nacionalizovano.
U obrazloženju presude, sud se poziva na odredbe Zakona o vanparničnom postupku koje se odnose propise o nacionalizaciji. Sudsku odluku je potvrdio užički Viši sud, a sada o njoj odlučuje Vrhovni kasacioni sud.
Međutim, isplata oko 114 miliona dinara naslednicima, koju su s nevericom primili u Čajetini, ispraznila bi opštinsku kasu.
"Ovom odlukom bi bio blokiran račun opštine, stale bi sve institucije i to je način za uvođenje privremenih mera u opštinu", kaže Milan Stamatović, predsednik čajetinske opštine.
Mada je spor vođen više od četiri decenije, niko od naslednika, vlasnika sporne parcele, koja je danas potpuno infrastrukturno opremljena, nije želeo da komentariše presudu.
Kako kažu u opštini, nedoumica koju bi Zakon trebalo da reši jeste da li bi država ili lokalna samouprava trebalo da vrate imovinu, uz pitanje da li je to novčana ili naturalna restitucija.
Odakle isplatiti obeštećenja?
Građani Čajetine i opština ne spore da je vraćanje imovine neminovnost, ali ni jedni ni drugi nemaju odgovor na koji način imovina treba da se vrati.
Članovi Mreže za restituciju u Srbiji, tvrde da je moguće vraćati imovinu i bez zakona o restituciji, ali i da bi Zakon trebalo što pre doneti.
Milivoje Antić, koordinator Mreže, kaže i da bi budući Zakon trebao da se bazira, pre svega, na naturalnoj restituciji, kako bi se na taj način omogućilo svima, pa i onima koji nemaju mogućnosti da sebi priušte advokate ili pak nemaju uslove da pokrenu odgovarajuće postupke da dođu do imovine na lagan način.
Antić kaže da se u najvećem broju slučajeva potražuje imovina relativno male površine, pa da u takvim slučajevima ne treba postavljati pitanje mogu li lokalne samouprave da vrate imovinu vlasnicima.
Prema njegovim rečima, to pitanje ne trba postavljati i zbog toga što mnogi čelnici opština ne skrivaju namere da budućim investitorima poklone i mnogo veće parcele od onih koje potražuju bivši vlasnici.
U svakom slučaju, odluku Vrhovnog kasacionog suda ne iščekuju s nestrpljenjem samo čajetinski opštinari, već i vlasnici još oko 200 hektara nacionalizovanog zemljišta na Zlatiboru, ali i mnogi u Srbiji koji traže presudu čajetinskog suda kao parametar u njihovim postupcima za vraćanje imovine.
