Izvor: B92, 04.Okt.2005, 12:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Na današnji dan, 4. oktobar
Umrli Rembrant i Džoplin, rođen Dolfus, raspušten logor Banjica, prvi veštački satelit, Dan zaštite životinja, osuđen Šakić
1209. Nemački kralj Oto IV krunisan za rimsko-nemačkog cara. U naredne tri godine napao Toskanu, Siciliju i južnu Italiju, zbog čega ga je papa Inokentije III ekskomunicirao.
1582. Četvrti oktobar označen kao poslednji dan Julijanskog kalendara u Papskoj državi, Španiji i Portugalu. Gregorijanski kalendar stupio na snagu narednog >> Pročitaj celu vest na sajtu B92 << dana s datumom 15. oktobar, a ubrzo ga prihvatile gotovo sve katoličke države. Kraljevina Srba, Hrvata i Slovenaca prihvatila taj kalendar za područje Srbije, Crne Gore i Makedonije 19, odnosno 31. januara 1919.
1669. Umro holandski slikar Harmens van Rajn Rembrant, jedan od najvećih majstora u istoriji slikarstva. Uradio oko 650 uljanih slika, oko 300 gravira i oko 2.500 crteža.
1830. Belgija postala nezavisna država izdvojivši se iz Ujedinjenog Kraljevstva Holandije, osnovanog na Bečkom kongresu 1815.
1853. Turska, uz podršku Velike Britanije i Francuske, objavila rat Rusiji pošto je Rusija odbila da se povuče iz podunavskih kneževina Vlaške i Moldavije, koje je okupirala da bi, kako je obrazložila, zaštitila pravoslavne podanike na teritoriji Otomanskog carstva.
1865. Kancelar Pruske Oto fon Bizmark i car Francuske Napoleon III Bijaricu postigli sporazum o tome da Pruska preuzme vrhovno vođstvo u Nemačkoj. Pet godina kasnije izbio francusko-pruski rat, u kom je Napoleon III zarobljen, a u Francuskoj 4. oktobra 1870. ponovo uspostavljena republika.
1878. Prvi ambasador Kine u SAD Čen Lan Pin predao akreditive predsedniku SAD Raterfordu Hejsu.
1892. Rođen austrijski državnik Engelbert Dolfus, kancelar od 1932 do 1934. Protivio se pripajanju Austrije nacističkoj Nemačkoj, pa su ga austrijski nacisti ubili, u Beču, jula 1934.
1918. Boris III postao car Bugarske po abdikaciji njegovog oca Ferdinanda I. 1923. zaveo diktaturu u zemlji, u Drugom svetskom ratu bio saveznik nacističke Nemačke.
1944. Raspušten koncentracioni logor na Banjici u Beogradu, koji su nemačke okupacione vlasti osnovale u junu 1941. Prema nepotpunim podacima, kroz logor prošlo oko 100.000 zatvorenika, ubijeno njih oko 80.000.
1957. SSSR u orbitu oko Zemlje lansirao prvi veštački satelit, Sputnjik 1. Potom počelo sovjetsko-američko nadmetanje u osvajanju svemira.
1965. Papa Pavle VI postao prvi papa koji je posetio SAD i koji se obratio narodima sveta sa govornice Ujedinjenih nacija u Njujorku, pozivajući ih na uspostavljanje trajnog i pravednog mira u svetu.
1966. Britanska afrička kolonija Basutolend stekla nezavisnost pod nazivom Lesoto.
1970. Od prekomerne doze droge umrla američka pevačica Dženis Džoplin.
1974. Amerikanac Dejvid Kunst postao prvi čovek koji je obišao svet peške. Na putovanje dugo 23.250 kilometara krenuo 20. juna 1970.
1977. UN proklamovale Opštu deklaraciju o zaštiti životinja, 4. oktobar proglašen za Svetski dan zaštite životinja.
1992. Vlada Mozambika i pobunjenici potpisali mirovni sporazum. Time okončan šesnaestogodišnji građanski rat u toj afričkoj zemlji.
1993. Predsednik Rusije Boris Jeljcin upotrebio tenkove da bi zauzeo zgradu Parlamenta u koju su se zabarikadirali poslanici pošto je 21. septembra raspušten Parlament. Potpredsednik Rusije Aleksandar Ruckoj i lideri Parlamenta predali se vojnicima lojalnim Jeljcinu posle desetočasovnog tenkovskog napada i pogibije najmanje 300 ljudi.
1999. Komandant ustaškog logora u Jasenovcu u Drugom svetskom ratu Dinko Šakić osuđen u Zagrebu na 20 godina zatvora. U tom, najvećem koncentracionom logoru u Jugoslaviji, ubijeno nekoliko stotina hiljada ljudi, uglavnom Srba, Jevreja i Roma i Hrvata antifašista.
2000. Ustavni sud Jugoslavije poništio predsedničke izbore održane 24. septembra, na kojima je kandidat opozicije Vojislav Koštunica pobedio kandidata levice i dotadašnjeg predsednika Slobodana Miloševića. Na poziv Demokratske opozicije Srbije da se 5. oktobra okupe u protestu ispred Savezne skupštine, građani iz cele Srbije krenuli probijajući policijske blokade na putevima.
2001. Ruski avion "tupoljev 154", koji je iz Izraela leteo za Moskvu, pao u Crno more pogođen raketom koju je greškom ispalila ukrajinska vojska na vojnoj vežbi. Poginulo 78 putnika i članova posade.
