Izvor: Politika, 21.Jul.2009, 22:10 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Vatin čeka arheologe
Vršac – Arheološki lokalitet Vatin, po kome je nazvana čitava jedna velika kultura, nedaleko od Vršca, na samoj granici sa Rumunijom, i Evropskom unijom, posle punih 120 godina od prvih arheoloških iskopavanja – ponovo je aktuelan. Kustos Gradskog muzeja u Vršcu, mr Dragan Jovanović, koji je posvećen istraživanjima Židovara, Starog Ludoša (Mali rit) i Vatina, započeo je rad na svojoj doktorskoj disertaciji, >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << koja i nosi naslov „Vatinska kultura”.
Nastavak istraživanja ovog lokaliteta najsavremenijim metodama i sredstvima za koja se očekuje i materijalna podrška Ministarstva kulture, daće odgovore, značajne i za evropsku nauku. Jer, na ovom lokalitetu su postojala naselja, od bakarnog do antičkog doba. U periodu bronzanog doba, ostvarivani su snažni kontakti, čak i sa kulturama južne Nemačke, Slovačke..., ali i kontinentalne Grčke i mikenskog sveta.
Zbog izuzetnog značaja nekadašnjeg života, na lokaciji Vatin, dalja nova naučna istraživanja zaslužuju i međudržavnu podršku.
Gradski muzej u Vršcu raspolaže arheološkom zbirkom, sa ovog lokaliteta, koja broji više od 15.000 predmeta, uglavnom keramičkih posuda, kultnih predmeta, izuzetne estetske vrednosti, ali i onih koji su izrađeni od zlata, ili rogova životinja. Zahvaljujući prvom vršačkom kustosu, Feliksu Milekeru, njegovoj posvećenosti arheologiji, zbirka je ne samo brojna, već se sastoji od dobro očuvanih, celih predmeta, koji, možda, ne pružaju kompletnu, ali stvaraju upečatljivu sliku o životu na ovom arheološkom lokalitetu, koji traje oko 3.000 godina.
– Najveće zasluge pripadaju Feliksu Milekeru koji je zabeležio i proučio 150 kuća, na desetine grobova, a 1910. godine, pronašao je oko pola kilograma zlatnih predmeta, pripremljenih za raskošni pojas (tri predmeta su sačuvana, ostali su u Budimpešti) – kaže Jovanović koji, kao i mnogi drugi, smatra da je lokalitet Vatin ne samo nedovoljno istražen, već i znatno većih dimenzija, nego što se do sada mislilo.
Ovaj arheološki lokalitet „duguje” još mnogo odgovora, s obzirom na to da je predstavljao centar svih tadašnjih kulturno-privrednih zbivanja, raskrsnica važnih puteva, tesno vezana sa Židovarom...
I pored velikog značaja ovog arheološkog nalazišta, jednog od važnijih u Evropi, zakonom još nije zaštićeno kao kulturno dobro. Smatralo se, do sada, da ne zavređuje dalju pažnju.
J. Danilović
[objavljeno: 22/07/2009]
