Izvor: S media, 23.Jun.2010, 23:09 (ažurirano 02.Apr.2020.)
I plata na doboš
Od oko milion građana koji su podigli kredite kod banaka, već u ovom trenutku njih oko 200.000 nisu u stanju da vraćaju dug. Najteže je onima koji su uzeli stambene zajmove. Ukoliko zaostaju sa otplatom mesečnih rata, banke mogu da aktiviraju hipoteku i da ih ostave bez krova nad glavom.
Bankari upozoravaju da građani, ukoliko ima problema sa vraćanjem kredita, treba odmah da se jave i da pokušaju da pronađu zajedničko rešenje. Najčešće je to refinansiranje starih >> Pročitaj celu vest na sajtu S media << zajmova, a ponekad i uvođenje grejs perioda, odnosno mirovanja pozajmice.
Ukoliko klijent odbija saradnju sa bankom, a kasni ili je prekinuo da otplaćuje rate, onda se može dogoditi da mu banka stavi administrativnu zabrana na celu platu. U takvim slučajevima, kredit se smatra dospelim u celosti i banka uzima celu platu dok ne namiri svoje potraživanje. Ako je u pitanju stambeni zajam, onda obaveze u prvih nekoliko meseci preuzima Nacionalna korporacija, ukoliko je zajam osiguran, a zatim se stan ili nekretnina koja je stavljena kao zaloga aktivira.
- Prvi i najvažniji korak jeste kontakt putem telefona, tokom kojeg službenici banke nastoje da sa klijentom iznađu rešenje koje je najbolje za obe strane - kažu i Rajfajzen banci. - Naravno, važno je i da klijent bude onaj koji će inicirati ovakav razgovor.
Ukoliko klijent, kako kažu u Rajfajzenu, koji se suočio sa nekim od navedenih problema, izrazi želju da u saradnji sa bankom nađe najbolje rešenje za nastavak otplate svojih obaveza, banka će nakon detaljne analize trenutnih finansijskih mogućnosti klijenta, ponuditi reprogramiranje svih obaveza, što uključuje produženje roka otplate, uvođenje počeka u otplati glavnice, promenu valute u kojoj je kredit odobren, promenu datuma u mesecu kada dospevaju rate ili obuhvatanje svih plasmana klijenta u jedan novi kredit.
Banke građanima koji kasne sa otplatom kredita prvo šalju pismenu opomenu i to najčešće između 15. i 30. dana od dana dospelosti rate koja nije na vreme uplaćena. Na taj način se klijent “podseća” da nije na vreme izmirio svoje obaveze i da je banka počela da obračunava zateznu kamatu. Druga opomena se šalje ukoliko se klijent nije javio posle prve i nije reagovao uplatom zaostale rate. Vremenski posmatrano druga opomena se šalje između 45. i 60. dana od nastanka kašnjenja. Ovaj period, kako ističu bankari, postaje kritičan i za klijenta jer se njegov dug nagomilava kako zbog dospevanja narednih rata tako i zbog zateznih kamata. Inače, posle 60 dana kašnjenja sa izmirenjem mesečnih obaveza, to registruje i Kreditni biro što dodatno smanjuje šanse dužniku da uzme novi zajam i da na taj način reši problem.
Sve do suda
Ako se klijent ne odaziva na telefonske pozive i ne reaguje na pismene opomene onda se kontaktira sa poslodavcem zaposlenog ili žirantom. Firma se obaveštava o kašnjenju u otplati kredita i aktivira se administrativna zabrana, odnosno dug se naplaćuje direktno od plate. Ova mera se preduzima kada građanin kasni više od 75, a najviše 90 dana. Nakon tri meseca kašnjenja banka upućuje klijentu opomenu pred utuženje, nakon čega ili dolazi do vansudskog postupka namirenja ili se pokreće sudski postupak.
Refinansiranje
Prema rečima bankara najgora moguća opcija za klijenta je odbijanje saradnje sa bankom u situaciji kada kasni sa obavezama i neodazivanje na pozive banke. Time se samo ubrzava proces pokretanja sudskog spora i prinudne naplate.
Da bi izašli u susret klijentima banke su uvele kredite za refinansiranje. Time se građanima koji ne kasne duže od 60 dana omogućava da smanje svoje mesečne rate za 20 odsto i da im se najmanje 12 meseci produži rok otplate kredita.
S. Moravčević
Pogledaj vesti o: Stambeni krediti
