Izvor: Politika, 05.Jul.2011, 23:27 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Policija ne napušta groblje u Vreocima
Sa preseljenjem naselja se ne kasni, ono će biti ispražnjeno do 2015. godine – tvrde u Rudarskom basenu Kolubara
Meštani Vreoca, udaljenog šest kilometara od Lazarevca, formirali su tim za pregovore sa vladom Srbije, nezadovoljni upadom jakih snaga policije na seosko groblje i početkom preseljenja posmrtnih ostataka na novu lokaciju. Akcijom zauzimanja groblja, započet je proces stvaranja uslova za širenje rudarskog kopa basena „ >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << Kolubara” i početak eksploatacije 40 miliona tona uglja koji se nalazi ispod grobova.
Jake snage policije smenjuju se čuvajući groblje od upada gnevnih meštana, dok ekipa za ekshumaciju nastavlja sa svojim radovima. Ograda groblja, koje se prostire na oko 3,5 hektara, gledano sa ulice, prekrivena je platnom, kako bi dešavanja na poslednjem konačištu Vreočana, koje datira iz 19. veka, ostala skrivena od pogleda sa strane.
– Pregovaraćemo sa vladom Srbije, a paralelno ćemo zatražiti pravdu u domaćem i međunarodnom pravosuđu – izjavio je zamenik predsednika MZ Vreoci Željko Stojković, odbijajući da odgovori na dva pitanja: da li će meštani eksplicitno zatražiti od države da zaustavi ekshumacije i da li će tužiti državu zbog upada na groblje.
Stojković naglašava da je preseljenje groblja samo deo problema preseljenja naselja Vreoci.
– Sa dinamikom preseljenja se nenadoknadivo kasni. Predviđeno je da se meštani presele na novu lokaciju, sa očuvanjem identiteta naselja starog šest vekova. Međutim, na terenu se pristupa individualnom raseljavanju – napominje Stojković, tvrdeći da se meštani plaše kako će se posle preseljenja groblja, stopirati iseljavanje celog naselja.
Međutim, iz Kolubare podsećaju da svega 10 odsto domaćinstava nije prihvatilo da uđe u proces preseljenja, ističući da je krajnji rok pražnjenja Vreoca –2015. godina. To je sadržano u Programskim osnovama za preseljenje, dokumentu koji su potpisali nadležni u opštini Lazarevac, Kolubari i EPS-u.
– Sa ovim dokumentom, koji je prihvatila vlada Srbije, saglasila se i MZ Vreoci. Činjenica je da se kasnilo u početku realizacije preseljenja, ali je u prethodne dve godine taj zaostatak nadoknađen. Kod onih koji su predviđeni za eksproprijaciju od 2008 do 2010. godine, pokrenuti su postupci. Ponuđeni su avansi i svim ostalim domaćinstvima u Vreocima. Oni koji su uzeli avanse i pristali na eksproprijaciju, potpisali su saglasnost i sa uslovima preseljenja groblja – napominju u Kolubari.
Kada je rađena studija preseljenja Vreoca (2006. godina), procenjeno je da će ona iznositi najmanje 147 miliona evra, ali se očekuje da će vrednost ipak biti veća. Do sada je dato 40 miliona evra za eksproprijacije i avanse, dok je 20 miliona planirano za ovu godinu.
Izvor iz rudarskog basena Kolubara podseća da je za meštane koji se nalaze u procesu eksproprijacije pripremljeno 150 placeva u elitnom delu Lazarevca. Međutim, većina meštana je umesto placeva uzela 30.000 evra. Kolubara je takođe ponudila placeve na lokaciji bliže jezeru Očaga, uz uslov da se prijavi određeni broj domaćinstava. – Od Mesne zajednice i meštana nismo dobili nikakav odgovor – ukazuju u Kolubari.
Ali zamenik predsednika MZ Vreoci tvrdi da Kolubara vrši obezvređivanje imovine meštana. Prema njegovom objašnjenju, vrednost zemlje procenjena je na osnovu nalaza mešovite komisije veštaka, u čiji sastav su ušli predstavnici Kolubare i opštine, što je klasičan primer sukoba interesa, jer imovinu procenjuje onaj ko je kupuje za sebe.
Stojković ima još jednu zamerku, dodajući da procenjivanje vrednosti kuća i građevinskih objekata vrši Gradski zavod za veštačenje, firma koja je u ugovornom odnosu sa Kolubarom i EPS-om.
– Ta firma mora da bude pristrasna u korist svog poslodavca i posredno, obezvređuje našu imovinu. U Lazarevcu je cena kvadrata stana između 800 i 900 evra, a Gradski zavod procenjuje vrednost kvadrata u Vreocima jedva nešto više od 300 evra – kaže Stojković.
Aleksandar Apostolovski
objavljeno: 06.07.2011
