Izvor: RTS, 12.Avg.2011, 08:57 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Papazjanija od malina
Posledica dogovora malinara i vlasnika hladnjača ariljskog kraja mogu biti nove barikade. Proizvođači voća u valjevskom okrugu, nezadovoljni otkupnom cenom, vrše pritisak na vlasnike hladnjača da promene tržišnu logiku u Srbiji.
Dogovor o višoj ceni maline između proizvođača i ariljskih vlasnika hladnjača mogao bi da prouzrokuje nove blokade na nekim drugim putevima.
Proizvođači voća u valjevskom okrugu, nezadovoljni otkupnom cenom kupine, šljive i >> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << drugog voća, pokušavaju da pritiscima na vlasnike hladnjača, promene tržišnu logiku u Srbiji.
Vlasnici hladnjača širom Srbije, čini se, sve više se pitaju da li je kompromis na koji su pristali u Arilju, logičan. Ariljski vlasnici hladnjača tvrde da su pristali da maline otkupljuju po 100, a ne 90 dinara po kilogramu, iako za to nema ekonomskog opravdanja.
Ariljski vlasnici hladnjača kažu da druge opštine dovode inostrane kupce i strateške partnere koji polako zaobilaze tu opštinu, zbog toga što je, kako navode, uvek cenovno nepovoljnija u odnosu na okruženje.
Čini se da su hladnjačari pristali da maline otkupe po ceni koja je veća od one po kojoj mogu da je izvezu, a gubitak bi trebalo da pokriju povoljnim kreditima Fonda za razvoj. Na dogovor su, kako kažu, pristali pod pritiskom najvećeg udruženja proizvođača malina.
"Verovatno je njihova logika na ekonomskoj osnovi i hladnjačari u ariljskom kraju možda imaju neku rezervu više i na bazi te rezerve žele da održe odnose zbog sledećih godina poslovnog aranžmana", ocenjuje Milan Prostran iz Privredne komore Srbije.
Hladnjačari: Pritisci kao reket
Vlasnici hladnjača Moravičkog i Zlatiborskog okruga već su saopštili da za njih ariljski dogovor ne važi, jer je iznuđen pritiscima.
Poručuju da je u toku otkupa konkurencija bila veoma jaka, da je više stotina firmi otkupljivalo malinu i da se cena formirala u skladu sa tržišnim uslovima.
Pritisci da se malina isplati više nego što su otkupne cene, kako navode, vlasnici hladnjača doživljavaju kao svojevrstan reket i iznudu.
Nezadovoljni su i u mačvanskom okrugu, gde smatraju da bi uloga države trebalo da bude drugačija.
"Svako mešanje dovede do disproporcije na nekom terenu, tako će sad malina koja je dobro plaćena biti prodata po istoj ceni kao i ona koja to nije", ističe vlasnik hladnjače iz Šapca Ivan Žunić.
Iz Ministarstva poljoprivrede tvrde da nije bilo pritisaka, i da je to ministarstvo samo posrednik u dogovoru između proizvođača malina i vlasnika hladnjača koji su to želeli.
Postoji i mogućnost više otkupne cene u zavisnosti od izvozne cene, smatraju u ministarstvu. Međutim, za sada niko ne želi da prognozira da li će malina na berzama za koji mesec vredeti više. Stručnjaci napominju da je potrebno naći dugoročno rešenje.
"U situaciji kada postoje dogovori u reprolancu, u godinama kada je cena dobra, onda se stvara rezervni fond i taj fond rešava probleme u godinama kada nema adekvatne cene za sve", ističe Drago Cvijanović iz Instituta za ekonomiku poljoprivrede.
Prema rečima stručnjaka, važno je uspostaviti poverenje svih strana u privredno-prehrambenom lancu, kako se ne bi pritiscima dolazilo do kompromisa, posle kojih su svi nezadovoljni.
