Izvor: Politika, 26.Feb.2013, 13:30 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Istorija iz pera arhitekte Konstantina Jovanovića
Muzej grada Beograda sutra će u Konaku kneginje Ljubice predstaviti novu publikaciju izrađenu na osnovu originalnog rukopisa sina Anastasa Jovanovića
Detalji iz života kneza Miloša Obrenovića, njegovog naslednika Mihaila i drugih najuticajnijih ličnosti tog vremena oslikani su u novoj publikaciji „Razne uspomene Konstantina A. Jovanovića na vladare Srbije i Crne Gore 19. veka”. Ovo delo priredio je Muzej grada Beograda na osnovu originalnog rukopisa iz 1917. godine >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << i biće predstavljeno sutra u 19 sati u Konaku kneginje Ljubice.
Autor u spisu prikazuje istorijska, društvena, politička i kulturna zbivanja koja su, između ostalog, povezana i sa boravkom kneževa Miloša i Mihaila u emigraciji. Konstantinov otac – Anastas, prvi srpski litograf i jedan od naših prvih fotografa koji će kasnije postati dvoroupravitelj, neposredno je učestvovao u ovim zbivanjima, kao odani saradnik dinastije Obrenović.
– Darovito napisano, Konstantinovo originalno literarno delo predstavlja retko svedočanstvo jednog nedovoljno poznatog perioda srpske istorije. Rukopis koji je na objavljivanje čekao više od pola veka, ovom publikacijom prvi put izlazi na svetlost dana. Knjiga je namenjena stručnoj i široj javnosti, sa željom priređivača da postane moguće polazište budućih istraživanja – podvlače u Muzeju grada Beograda.
Autentični rukopis za štampu pripremila je kustoskinja ove kulturne institucije i istoričarka umetnosti Danijela Vanušić. Osim nje na promociji u Konaku kneginje Ljubice govoriće direktorka Muzeja grada Danica Jovović-Prodanović, istoričar dr Radomir Popović i istoričar umetnosti mr Igor Borozan.
Konstantin Jovanović rođen je 1849. godine u Beču, kao najstarije dete Anastasa Jovanovića, koji je u austrijsku prestonicu emigrirao sa prognanim Obrenovićima. Autor „Raznih uspomena” smatra se jednim od najvećih srpskih arhitekata na prelazu iz 19. u 20. vek. Sinu upravitelja dvora kneza Mihaila i generaciji njegovih kolega školovanih u najpoznatijim evropskim centrima, pripisuju se zasluge da su svojim građevinskim poduhvatima izmenili orijentalnu fizionomiju beogradske varoši iz vremena turske vladavine. Najveći uticaj na Jovanovića ostavio je jedan od najpoznatijih nemačkih teoretičara i arhitekata sredine 19. veka Gotfrid Zemper.
U Muzeju grada Beograda podsećaju da je Jovanović, iako poznat po svom visokom obrazovanju i projektima, do sada bio tajanstven kada je reč o zapisima o njegovim sopstvenim iskustvima i sećanjima. U rukopisu koji će sutra biti promovisan ne samo da je dočarao epohu Miloša i Mihaila Obrenovića i opisao savremenike već je uspeo da istakne značaj svoje porodice u novijoj nacionalnoj istoriji.
-----------------------------------------------------------------
Najvažniji projekat – zdanje Narodne banke Srbije
Konstantin Jovanović svoje prve građevine u Beogradu projektovao je 1885. godine i to kuću advokata Marka Stojanovića u Knez Mihailovoj ulici 53-55 i kuću Dragomira Radulovića u Vuka Karadžića 12. Najznačajnije delo autora „Raznih uspomena” je zgrada Narodne banke Srbije u Ulici kralja Petra 12, koje je građeno u dve etape. Među važnije radove Konstantina Jovanovića spadaju i zgrada Nikole Spasića u Knez Mihailovoj 33, kao i kuća Marka Stojanovića u Pariskoj 15.
Najpoznatiji projekti ovog arhitekte koji nikada nisu realizovani su zdanje Parlamenta Srbije, Hrama Svetog Save na Vračaru i Srpske kraljevske akademije.
Konstantin Jovanović učestvovao je i u izgradnji objekata po Beču, ali je o njegovom radu u prestonici tadašnje Habzburške monarhije malo podataka.
N. Belić
objavljeno: 26.02.2013.
