Izvor: Blic, 15.Feb.2008, 08:37 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Fabrika crvenih krvnih zrnaca
Tek što je izašao iz službenog „mercedesa", kojim je iz Beograda stigao na svečano otvaranje Zavoda za lečenje, prevenciju i rehabilitaciju kardiovaskularnih oboljenja „Zlatar", jedan od ministara u Vladi Srbije s kraja osamdesetih godina pao je kao gromom pogođen. Kao gradski čovek, navikao na smog, poklekao je pri prvom udisaju oštrog planinskog vazduha, a svesti je došao, kako kaže priča, tek kada je prinet auspuhu automobila.
Upravo zahvaljujući vazduhu >> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << koji krepi i jača organizam, planina Zlatar u jugozapadnoj Srbiji sve je omiljenija destinacija i utočište onima koji bi da bar nakratko pobegnu od uzavrelog gradskog asfalta i u gotovo netaknutoj prirodi dišu punim plućima. Zbog planinskog vazduha bogatog ozonom i gustih četinarskih šuma koje prekrivaju najveći deo površine, planinu Zlatar s pravom nazivaju i fabrikom crvenih krvnih zrnaca.
Da je planinski vazduh na Zlataru lekovit znalo se još u davnoj prošlosti. U nedrima planine svoje nastambe gradili su stari Grci i Rimljani, a u njegovim lepotama i plodovima prirode uživali su i pojedini članovi kraljevske loze Nemanjić, koji su na planinskim padinama u 13. veku podigli svoju zadužbinu, manastir Mileševa. Prvu naučnu potvrdu lekovitosti svog vazduha Zlatar je, međutim, dobio tek pre tri decenije, kada je na preporuku zdravstvenih radnika na jednom od njegovih visova, oko četiri kilometra udaljenom od Nove Varoši, sagrađen Zavod „Zlatar" sa oko 300 ležaja.
- Zavod je podignut na proplanku omeđenom četinarima, na 1.230 metara nadmorske visine, na insistiranje Svetske kardiološke organizacije, Srpskog lekarskog društva i Medicinskog fakulteta u Beogradu. Radeći studiju o mogućnostima rehabilitacije srčanih bolesnika na nadmorskim visinama između hiljadu i dve hiljade metara nadmorske visine, njihovi eksperti su utvrdili da ovdašnji vazduh blagotvorno deluje na kardiovaskularni sistem. Pored onih sa srčanim tegobama, ovde leka traže i oboleli od anemije, hipertenzije i bronhitisa - kaže Desimir Mrdović, direktor Zavoda „Zlatar".
Planina Zlatar, duga 22 i široka 12 kilometara, ugnezdila se na prostoru između Lima, Bistrice, Nove Varoši i Peštera. Svojim severnim padinama blago se spušta u dolinu Uvca, dok je sa južne strane oštro zasečena dubokom klisurom reke Mileševke. Zlatar se, po svojoj veličini, ubraja u manje masive, a u njegovom imenu sažeta su sva njegova svojstva - guste šume, mirisne livade i proplanci, živopisna sela, umerena klima sa 265 sunčanih i oko 100 snežnih dana u godini - koja ga čine jednom od najlepših planina u Srbiji.
Sa visova Zlatara, od kojih je najviši Golo brdo sa 1.627 metara nadmorske visine, pogled puca na planinske predele u centralnoj Srbiji, Crnoj Gori i Bosni i Hercegovini, a njegove blage padine pružaju izvrsne uslove za zimske sportove. Zbog lovišta u kojima obitava više vrsta plemenite divljači i tri bistra jezera u kanjonu Uvca bogata ribom, Zlatar je sve omiljenija destinacija za lovce i ribolovce, a zahvaljujući markiranim stazama u njegovim čarima poslednjih godina uživaju ljubitelji dugih šetnji i vožnje biciklima.
Planina Zlatar od Beograda je magistralom ka moru udaljena 280, a od železničke stanice Priboj na barskoj pruzi 35 kilometara. Zavod „Zlatar", hotel „Panorama", vila „Jelena" i Šumarska kuća imaju oko 500 postelja, a turistima je na raspolaganju i stotinak kreveta u privatnom smeštaju.
Vazdušna banja
- Zbog prirodnih odlika planina Zlatar je pre dve godine uredbom Vlade Srbije proglašena vazdušnom banjom. Nedavno donetim regulacionim planom planina će biti zaštićena od nekontrolisane gradnje, a turistička ponuda zaokružena izgradnjom ski-staze „Briježđa" i četvorosedne žičare, koja se sa visa Cvijetnjak spušta gotovo do strogog centra grada - kaže Mićo Rogović, direktor Turističko-sportskog centra.
