Izvor: Politika, 10.Feb.2013, 11:39 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Počela godina Zmije
Kinezi ispratili godinu Zmaja i dočekali Zmiju – i to crnu vodenu – koja se, navodno, poslednji put pojavila pre tačno 60 godina
U ponoć po pekinškom lokalnom vremenu, kada je kod nas bilo 17 časova, Kinezi su ispratiti godinu Zmaja i dočekali – Zmiju. I to Crnu vodenu zmiju koja se poslednji put pojavila 1953. godine.
Godina Zmije, po lunarnom kalendaru, dolazi svake 12. godine. Prema kineskom verovanju, Buda je jednom zamolio sve životinje iz svog carstva >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << da dođu na novogodišnju svetkovinu. Stiglo je, pak, samo 12 životinja: pacov, bik, tigar, zec, zmaj, zmija, konj, ovan, majmun, petao, pas i svinja. Tako je nastalo, prema predanju, 12 znakova u kineskom horoskopu.
Osobe rođene u znaku Zmije (1929, 1941, 1953, 1965, 1977, 1989, 2001) obdarene su nekom vrstom unutrašnjeg zračenja koje kroti i najodbojnije skeptike, kažu kineski astrolozi.
Zmija je, navodno, najopasniji znak kome nijedan drugi, osim ponekad Tigra i Majmuna, ne može odoleti. Ova godina Crne zmije doneće svetu ekonomske turbulencije, ali bez katastrofalnih posledica, tvrde astrolozi.
Dolazak Nove 4710. godine označiće i početak Prolećnog festivala, najvećeg kineskog tradicionalnog praznika koji traje 15 dana. U toku ove popularne godišnje svetkovine zakazano je više od hiljadu kulturnih događaja širom Kine.
U novogodišnjem šarenilu pekinškim parkovima kruže žongleri, mađioničari, pevači i glumci, pretvarajući kinesku prestonicu (20 miliona stanovnika) u masovni festival zabave i smeha.
Pripitomljavanje ptica i puštanje šarenih zmajeva predstavljaju veseli dekor pekinških parkova. U centru pažnje nalaze se izložbe novogodišnjih slika koje u Kini imaju kultni simbol još iz vremena dinastije Tang (618–907. godine).
Većina Kineza lunarnu Novu godinu dočekuje kod kuće, u porodičnom krugu. Prema verovanju, da bi odobrovoljili kućnog sveca Caođuna, Kinezi masovno izlaze iz svojih domova tek drugog dana Nove godine.
Prvih dana nove godine, da bi se privukla sreća, treba pisati hijeroglife „s dobrim značenjem” i kačiti ih po kući: „fu” (sreća), „šou” (dugovečnost) i „cai” (bogatstvo) tri su dominantne želje.
Za vreme novogodišnjeg obeda pije se uglavnom maotai (rakija od pšenice) i vino.
Po običaju, na trpezu se iznosi samo jedna sorta vina, a pije se lako zagrejano. Za razliku od šoljice čaja, vino treba naliti do samog vrha. „Čaj nalivaj napola, vino – do kraja”, glasi kineska poslovica.
Kada Kinezi nazdravljaju, uvek piju na eks, uz povik „Gan bei!” (osuši čašu), a zatim je prevrnu da bi pokazali poštenje.
Na novogodišnjoj trpezi nalazi se specijalni jelovnik sastavljen od 16 vrsta pirinča pomešanog s urmama, kestenjem, borovim semenkama i medom. Tu je i neizbežni novogodišnji specijalitet đaozi (knedle s mlevenim mesom i povrćem). Jedu se i rezanci, što tanji i što duži. Kinezi i u dužini rezanaca vide dužinu života.
Pred ponoć se na trpezu iznosi riba koju nikad ne treba pojesti do kraja – zbog uroka. Prema kineskom verovanju, prvog dana nove godine nije dozvoljen plač, diranje noža i čišćenje poda.
U Kini se pojede i najmanje 10.000 tona zmija godišnje, tako da nekim vrstama preti istrebljenje, upozorila je Sinhua, konstatujući da Kinezi tradicionalno veruju da meso, krv i žuč zmija jačaju muškost.
Mnogo zmija koristi se i za kineske tonike i likere, a mnoge od onih koje se pojedu u restoranima na ceni su zbog navodnih čudotvornih svojstava. Zmije se, inače, služe u restoranima širom Kine, posebno na jugu.
Jedno od nabizarnijih kineskih jela pod nazivom „borba zmaja i tigra” – priprema se od tri vrste otrovnih zmija, divlje mačke i mnoštva trava.
Kinezi vole da se šale na svoj račun, pa otud i ovaj vic: Da su Adam i Eva bili Kinezi, istorija čovečanstva bila bi drugačija. Ostavili bi jabuku da visi na grani, a pojeli – zmiju.
Petar Mićković
objavljeno: 10/02/2013
