Izvor: Politika, 05.Dec.2009, 23:10 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Davno prevaziđena forma
Balet „Ukroćena goropad”, Đ. Rosini, koreografija i režija Krunislav Simić, Narodno pozorište u Beogradu
Balet „Ukroćena goropad”, u koreografiji i režiji Krunislava Simića, hronološki gledano, nastaje u stvaralački zreloj fazi ovog našeg istaknutog i više puta nagrađivanog koreografa. Ispunjen elementarnim oblicima komedije karaktera i komedije intrige, izbor istoimenog Šekspirovog dela kao literarne osnove za postavku baleta, već sam po sebi predstavljao >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << je i više nego zahvalno i inspirišuće dramaturško polazište. A oslonivši se na vlastiti izbor muzike iz prebogatog opusa Đ.
Rosinija, koreograf je imao suštinski relevantne preduslove za pristupanje samom činu koreografisanja. Nažalost, i pored ovako impozantnih umetničkih „saveznika”, kakvi su nesumnjivo Šekspir i Rosini, Krunislav Simić, po svemu sudeći ostavši zapreten u veoma složenoj muzičko-dramaturškoj građi, nije se ni izdaleka približio onom koreografskom nivou na koji svakako da bi trebalo da obavezuje rad sa profesionalnim baletskim ansamblom jednog nacionalnog teatra, kao i najviša strukovna nagrada „Dimitrije Parlić”, čiji je Simić nekadašnji laureat.
Već u samom pokušaju da se pobliže analizira koreografska struktura ovog baleta, srećemo se sa očiglednom i krajnje poražavajućom činjenicom skoro potpunog izostanka osnovnih elemenata neoklasične koreografije – baletskih koraka! Njih u ovoj predstavi gotovo da nema. U današnje vreme, koje sobom baštini prebogatu tradiciju ingenioznih koreografskih eksperimenata, predstaviti geg, puko scensko trčanje, akrobatske premetačine ili manje-više stilizovane ordinarne kretnje, kao oblike dostojne svrstavanja u domen ozbiljne neoklasične koreografske leksike, bilo bi, u najmanju ruku, drska zamena teza. Ovakvim neelaboriranim koreografskim pristupom, predstavom „Ukroćena goropad” dobili smo jednu davno prevaziđenu scensku formu, prepunu umetnički neposredovanih, rudimentarnih oblika scenske komike, koja je još mnogo vremena pre nas postigla svoje puno uobličenje i kao prihvatljivi izvor komičkog jednostavno prestala da postoji.
Pored vidnog odsustva koreografske imaginacije, kao i pomanjkanja i najmanjeg stvaralačkog napora da se predstavi daju strukturni okviri jednog celovečernjeg baleta, veliki problem ovog scenskog ostvarenja leži i u koreografovom tretmanu muzičke partiture. Da se u ovoj predstavi, kojim slučajem, radilo o jednom novom, možda sasvim neočekivanom autorovom pristupu Rosinijevom delu, koje bi svoje utemeljenje suvereno crpelo iz muzike same, takvu intenciju, pa bila ona i u pokušaju, svakako da bismo svesrdno podržali. Međutim, suštinski zanemarujući strukturu kompozitorovog dela i oglušujući se na furiozni karakter melodijskih tokova Rosinijevih, toliko prepoznatljivih uvertira, koreograf je dozvolio krajnje proizvoljno i muzički neutemeljeno nizanje koraka i beskonačne pasaže igračkog „praznog hoda”, što je nužno rezultiralo razočaravajućim utiskom da je namesto ove partiture mogla biti upotrebljena i bilo koja druga.
Svi ovi nedostaci nisu mogli, a da se ne odraze i na same baletske igrače čija je uloga tokom čitave predstave bila svedena na puke pantomimske reakcije i otužnu, besciljnu jurnjavu po sceni. Na taj način ukinula se mogućnost da se, posredstvom pronicljivog iznalaženja adekvatnog koreografskog „ključa”, na najbolji način upotrebe sve raspoložive igračke specifičnosti Baletskog ansambla Narodnog pozorišta. Upravo zbog toga što u zadatim koncepcijskim okvirima nisu bili u prilici da se nađu u pravim igračkim ulogama koje bi u tehničkom smislu dolikovale njihovom statusu baletskih solista, ovoga puta bićemo primorani da glavne aktere ovoga baleta samo pomenemo, upućujući im srdačne pohvale za scenski nastup i odabir glumačkih sredstava koja su ubedljivo i duhovito prezentovali: Mili Dragičević, i njenoj prkosnoj i energičnoj Katarini, Milanu Rusu, u ulozi Petrućia, Denisu Kasatkinu, Tamari Ivanović, Jovanu Veselinoviću, kraćim, ali efektnim nastupima Željka Grozdanovića, Nebojše Stankovića, Gorana Stanića i izrazito duhovitom Aleksandru Iliću u ulozi Sveštenika. Veliki trud uložio je i Orkestar Opere i baleta Narodnog pozorišta srećući se sa velikim brojem tehnički zahtevnih deonica.
A kao primer pronalaženja „prave mere”, sa radošću ističemo scenografiju Geroslava Zarića, kojom se suptilno i veoma rafinirano zahvatio ambijent epohe, kao i kostime Katarine Grčić, u punom sjaju elegantnog kolorita, u svoj vrcavosti renesansnog duha.
Milena Jauković
[objavljeno: 06/12/2009]
