Izvor: BKTV News, 24.Jul.2017, 07:14   (ažurirano 02.Apr.2020.)

Pet činjenica za današnji dan, 24. jul

Redakcija BKTVNews za vas je izdvojila najzanimljivije događaje i činjenice koje obeležavaju današnji dan.

1. Rođen slavni revolucionar Simon Bolivar

Južnoamerički revolucionar, vojskovođa i državnik Simon Bolivar rođen je 24. jula 1783. godine, u Karakasu. Školovao se u Evropi, gde je prihvatio ideje Francuske revolucije. Po povratku u Venecuelu stao je na čelo ustanika. Pobedio je u više od 15 bitaka protiv španskih kolonizatora i, marta 1813. godine, >> Pročitaj celu vest na sajtu BKTV News << ušao u Karakas. Oslobodio je Venecuelu, Novu Granadu (Kolumbija), Ekvador i Panamu i ujedinio ih pod imenom Republika Kolumbija. Osvajanjem Lime i uspehom u bici kod Ajakuča, izvojevao je konačnu pobedu nad Španijom. Izabran je za prvog predsednika Kolumbije i Gornjeg Perua, po njemu kasnije nazvanog Bolivija. Bezuspešno pokušavajući da ujedini latinoameričke države, Bolivar je optužen da želi da se proglasi monarhom i 1830. primoran je na abdikaciju. Venecuela, Bolivija i Ekvador ubrzo su proglasili nezavisnost.

2. Zarobljene i pogubljene dahije

Godine 1804. srpska potera predvođena bimbašom (turski vojni čin u rangu komandanta bataljona), kasnije vojvodom, Milenkom Stojkovićem uhvatila je i pogubila, na dunavskom ostrvu Ada Kale, dahije Aganliju, Kučuk Aliju, Mulu Jusufa i Mehmeda Fočića, koji su prethodno "sečom knezova" zapalili iskru Prvog srpskog ustanka. Namera dahija bila je da se dočepaju Vidina (danas Bugarska).Vlasti u Istanbulu su verovale da su Srbi osvetom nad dahijama dobili zadovoljenje, ali su se ustanici pod vođstvom Karađorđa sukobili 1805. sa sultanovom vojskom.

3. Potpisan mirovni ugovor u Lozani

Na današnji dan 1923. godine u  Lozani potpisan mirovni ugovor Turske i saveznickih sila kojim se Turska odrekla svih neturskih teritorija koje je izgubila u Prvom svetskom ratu, ali je dobila Jedrene i istočnu Trakiju, cime su definitivno određene granice turske države u njenom delu na evropskom kontinentu.

4. U Beču rođena Mina Karadžić

Srpska slikarka i pesnikinja Vilhemina Mina Karadžić, ćerka Vuka Karadžića, rođena je na današnji dan 1828. godine. Među pedesetak sačuvanih njenih slika, mahom portreta, ističu se "Autoportret", "Crnogorac sa kapom", "Mladi Crnogorac" i "Devojka sa vinovom lozom". Bavila se prevođenjem sa srpskog na nemački. Prevodila je srpske narodne pripovetke i poslovice i objavila ih je u Berlinu 1854. godine. Štampala je uspomene na Branka Radičevića i ostavila zabeleške sa putovanja po Srbiji.

5. Ubijen vođa Prvog srpskog ustanka 

Godine 1817. vođa Prvog srpskog ustanka Ðorđe Petrović Karađorđe je, po povratku u otadžbinu iz Rusije (preko Austrije) ubijen u Radovanjskom Lugu kod Velike Plane, prema nalogu knjaza Miloša Obrenovića. U Austrijsko-turskom ratu (Kočina Krajina) borio se kao frajkor (dobrovoljac) u sastavu jedinica kapetana Koče Anđelkovića, na austrijskoj strani. Kao buljubaša (turski čin u rangu komandanta bataljona) učestvovao je u akcijama protiv Janjičara. Na zboru srpskih prvaka u Orašcu 14. februara 1804. izabran je za "vožda" u borbi protiv Turaka. Isteravši Turke iz Beogradskog pašaluka (Smederevskog) posle pobeda na Ivankovcu, Mišaru i Deligradu i oslobođenja Beograda, nastojao je da izdejstvuje priznanje Srbije, ali međunarodni uslovi nisu bili povoljni. Pokušavao je da se osloni na Rusiju i 1807. stvorena je neka vrsta srpsko-ruskog vojnog savezništva, što je okončano za Srbiju krajnje nepovoljnim Bukureštanskim mirom 1812. Posle sloma ustanka 1813. izbegao je u Austriju, zatim u Rusiju, da bi po povratku u Srbiju tragično nastradao. Karađorđe je rodonačelnik  kraljevske porodice Karađorđević.

Nastavak na BKTV News...