Izvor: B92, 21.Maj.2010, 14:45 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Zaživela upotreba matičnih ćelija
Prvo globalno istraživanje o upotrebi transplantacije matičnih ćelija hematopoeze (HSCT) pokazuje da je ona postala prihvaćena terapija širom sveta, ali da je koncentrisana u bogatijim zemalja sveta.
Istraživanje je sprovodeno i prijavljeno svetskoj mreži za transplantaciju krvi i kostne srži, i objavljeno u novom 28. broju časopisa Američkog lekarskog udruženja (JAMA).
Ovo je prvi put da je trenutno stanje HSCT dokumentovano na globalnom nivou, kažu autori, >> Pročitaj celu vest na sajtu B92 << na čelu sa Alois Gratvol, MD, sa Univerzitetske bolnice u Bazelu, Švajcarska. Ova informacija „je postala neophodna za pravilno savetovanje pacijenata i planiranje zdravstva,” dodaju oni.
Većina procedura za malignitete
Istraživanjem je utvrđeno da je 50.417 HSCT sprovedeno u 2006. godini. Ovo su bile prve transplantacije, istraživači nisu uzeli u obzir pacijente koji su u procesu transplantacije drugi ili treći put. Glavne indikacije su bili limfoproliferativni poremećaji, brojčano nešto više od polovine svih HSCT (54.4%), i leukemije (33,8%).
Druge indikacije su bile solidni tumori (5,8%), nemalignani poremećaji (5,1%), i nespecifične bolesti (1%). Najveći broj transplantacija je obavljen u Evropi (24,216 transplantacija, 48% od ukupnog), u koju su uključeni Turska i Izrael. Sledeća je Amerika (17, 875 transplantacija, 36%), a zatim Azija (7,096; 14%) i Istočni Mediteran i Afrika (1.230; 2%).
Matične ćelije su uzimane iz koštane srži i periferne krvi ili krvi pupčanika, i bile su prikupljene od samih pacijenata (autologne) u 57% slučajeva i od genetski različitih osoba (alogene) u 43% slučajeva. Većina autolognih transplantacija je urađena u Americi i Evropi, dok su alogene transplantacije bili mnogo zastupljenije u regionima Azije, istočnog Mediterana i Afrike.
„Podudaran brat/sestra donator za HSCT možda predstavlja najefikasniji način terapije za pacijenta sa aplastičnom anemijom, talasemijom, ili teškom kombinovanom imunodeficijencijom u državama sa postojećim, ali još uvek ograničenim resursima," pišu autori.
U takvim slučajevima, indukcija ili konsolidovana hemoterapija će biti potrebna, kao što bi bio slučaj kod pacijenata sa akutnom mijeloidnom leukemijom, dodaju oni.
Najviša stopa (52%) transplantacija od nesrodnih donatora je utvrđena u Japanu, beleže autori. Izgleda da je to trend. Autori beleže da evropsko istraživanje za 2008. nalazi - po prvi put - da je bilo prijavljeno više nesrodnih donatora za HSCT od porodičnih donatora za HSCT. Tu su još i nesrodni donatori za HSCT iz inostranstva, beleže oni, dodajući da je „turizam matičnih ćelija postao tema za brigu."
Bogatije zemlje
Postoji bliska je korelacija između stope HSCT i bruto nacionalnog dohotka po glavi stanovnika, koja je prepoznata godinama, beleže autori. Ovo je „skupa procedura sa značajnim investicijom po jednom pacijentu," beleže oni. Nije bilo HSCT u zemljama sa manje od 700 dolara po stanovniku bruto nacionalnog dohotka, autori ukazuju.
Postoji snažna korelacija sa brojem transplantacionih timova na raspolaganju, kao i sa državnim zdravstvenim troškovima. Iako učestalost bolesti može da varira od regiona do regiona, i može takođe da utiče na varijacije u stopama HSCT, to nije uzeto u obzir u ovom izveštaju, autori objašnjavaju.
Pored toga, beleže, mi nismo imali „informacije o ishodu transplantacionih postupaka [i] na tačnost indikacija." „To je izvan obima ovog članka i zahtevaće mnogo više vremena za praćenje."
