Izvor: Radio Televizija Vojvodine, 27.Jan.2017, 16:23   (ažurirano 02.Apr.2020.)

Somborski Jevreji žrtve holokausta

Dvospratnicu u centru Sombora Somborci i danas zovu Vajdingerova palata. Podigla ju je poznata somborska jevrejska porodica Vajdinger. Ta porodice, ali i desetine drugih jevrejskih porodica živele su i radile u predratnom Somboru. Prvi Jevreji u Sombor su došle krajem XVIII veka.

"Tokom XIX veka već je bilo nekoliko desetina porodica, a već su 1864. godine u Somboru podigli svoju sinagogu. Pred Drugi svetski rat u Somboru je bilo 1.200 Jevreja. Bili su to trgovci, fabrikant, >> Pročitaj celu vest na sajtu Radio Televizija Vojvodine << ugledni građani Sombora", kaže somborski publicista Milan Stepanović.

" Društveni život našeg grada odvijao se u multietničkom smilu, dakle nije bilo podela po nacionalnosti ", dodaje Milka Ljuboja, kustos Gradskog muzeja Sombor.

Posle mađarske okupacije somborski Jevreji mobilisani su u radne bataljone i radili su na popravkama puteva i somborskom aerodromu. Ali 1944. godine svi su završili u logoru Aušvic.

" Kada je početkom 1944. godine Mađarska kupirana od strane fašističke Nemačke došlo je do opšteg pogroma Jevreja u Mađarskoj. Tako je u aprilu 1944. godine iz Sombora je odvedeno svih 1.200 Jevreja. Mahom su završili u Aušvicu gdje je njih 950 izgubilo život. Jevreji koji su preživeli rat vratili su se u Sombor ili otišli u Izrael. Tako da je danas u Somboru jevrejska popuplacija malobrojna«, kaže Stepanović.

U znak sećanja na Jevreje stradale u logoru 1953. godine na jevrejskom groblju u Somboru podignuto je spomen obeležje.

Na jevrejskom groblju u Somboru sahranjeno je i 700 Jevreja iz raznih krajeva Jugoslavije koje su okupatorske snage povele pri povlačenju iz borskih rudnika. Ubili su ih oktobra 1944. u blizini Crvenke.

Nastavak na Radio Televizija Vojvodine...