Izvor: Politika, 25.Avg.2008, 23:37 (ažurirano 02.Apr.2020.)
„Uvertira” za izbor novog patrijarha
Neki krugovi iz vrha vlasti hteli bi episkopa australijsko-novozelandskog za novog poglavara SPC
Smenjivanje vladike Teodosija i zaoštravanje sukoba između episkopa Artemija sa Svetim sinodom na čijem čelu je mitropolit crnogorsko-primorski Amfilohije treba sagledavati i kao „predigru” i svojevrsno odmeravanje snaga u SPC-u uoči izbora budućeg patrijarha.
Iako je odmah posle majskog sabora za podgoričke „Vijesti” izjavio „da se nada >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << da neće biti srpski patrijarh, ali da o tome odlučuje Gospod”, mitropolit Amfilohije koji je svojoj tituli pridodao i dostojanstvo arhiepiskopa (što mnoge vladike osporavaju), ostaje jedan od glavnih kandidata za 45. poglavara SPC.
Prema nekim nezvaničnim informacijama nedavno su se pojedini krugovi iz vrha države interesovali kakve šanse za novog poglavara ima episkop australijsko-novozelandski Irinej (Dobrijević) koji ima dobre veze u američkoj administraciji.
Problem je što episkop Irinej, za sada, ne ispunjava kanonske uslove za položaj patrijarha jer nema pet godina arhijerejske službe. Izabran je za episkopa u julu 2006. godine.
Kao mogući kandidati takozvane bosanske struje za novog patrijarha spominju se episkop banjalučki Jefrem i mitropolit dabrobosanski Nikolaj. U patrijaršiji se često može čuti kako bi oni voleli da novi „duhovni vođa” srpskog naroda bude neko od mlađih episkopa. Tako se kao mogući kandidati spominju episkop zahumsko-hercegovački Grigorije i episkop braničevski Ignjatije.
Naravno u ovim kombinacijama ne treba zaboraviti ni episkopa Artemija koji se nameće kao predvodnik antiekumenističke struje u SPC-u koja se protivi izmenama u služenju Svete liturgije.
Pošto se patrijarh bira „apostolskim žrebom” između trojice kandidata koji su dobili najveći broj glasova na izbornom saboru nije isključeno da neko među pomenutim ličnostima nasledi patrijarha Pavla i zasedne u tron Svetoga Save.
Pravi „medijski rat” informativnih službi Svetog sinoda i Raško-prizrenske eparhije se nastavlja. Tako su se na zvaničnom sajtu SPC-a našle informacije KiM radija koji otvoreno podržava episkopa lipljanskog Teodosija.
Povratnici metohijskih sela uputili su apel Sinodu Srpske pravoslavne crkve da detaljno razmotri odluku vladike Artemija da smeni vladiku Teodosija i upravu manastira Visoki Dečani. Predstavnik povratnika u opštini Klina i šef lokalne kancelarije, Milorad Šarković, izjavio je KiM radiju da je u razgovoru sa predstavnicima svih povratničkih mesta u Metohiji saznao da u narodu metohijskog regiona vlada ogromno ogorčenje pre svega zbog neslaganja unutar crkve, a posebno ogorčenje vlada zbog odluke vladike Artemija da smeni vladiku Teodosija. On kaže da su neizmerno zahvalni dečanskom bratstvu na podršci i ljubavi koju su povratnicima pružali od početka njihovog povratka.
„Dajemo punu podršku vladici Teodosiju i koristićemo svaki metod da podržimo dečanske monahe. Da nije vladike Teodosija mi ne bismo opstali ni materijalno, ni duhovno ni moralno. Ne bismo opstali ovde ni jedan jedini dan. Jer to su još svetionici u koje mi gledamo”, rekao je Šarković.
Iako iz raško-prizrenske eparhije tvrde da je protosinđelu Simeonu polomljena noga i da zbog toga nosi gips KiM radio tvrdi da je lični sekretar vladike Artemija u Dom zdravlja u Gračanici primljen sa lakšom povredom pete koja ne zahteva bolničko lečenje.
Na drugoj strani saopštenjem se juče oglasio i vladika Artemije povodom odluke Svetog arhijerejskog sabora od 19. maja 2006. godine koja je objavljena na sajtu SPC-a 23. avgusta gde se od njega traži da protosinđela Simeona (Vilovskog) zbog prekršaja crkveno-kanonskog poretka razreši svih administrativnih i crkvenih dužnosti.
„Odluka Svetog arhijerejskog sabora o protosinđelu Simeonu Vilovskom – iako ista sadrži i mnoge druge segmente, to i Mi, istine radi, moramo da kažemo da smo Mi na sva ta pitanja podneli svoj izveštaj Svetom arhijerejskom sinodu još 4. septembra 2006. godine, posle čega Sinod nije nikakve zahteve po tim pitanjima postavljao, što je znak da je bio zadovoljan Našim odgovorima iznetim u izveštaju. Time je na sva ta pitanja i ’nedoumice’ stavljena tačka još pre dve godine. Zato Nas zaista čudi šta je to što je dalo povoda Sinodu da posle dve godine oživljava istu problematiku, ako ne iz želje za pojačanim pritiskom na Nas i naše saradnike. Primenu jedne vrste satanizacije, čime se unapred svrstava na pogrešnu stranu, podržavajući pobunu i neposlužnost, što je presedan u istoriji Crkve pravoslavne”, poručuje vladika Artemije.
Inače, poslednjih nekoliko godina episkop Artemije je dežurna tema na saboru. Zbog protivljenja da prihvati Memorandum, jer se nije slagao da oni koji su rušili obnavljaju naše manastire umalo nije smenjen iz raško-prizrenske eparhije na majskom saboru 2005. godine. Tada se govorilo i o mogućnosti njegovog penzionisanja.
„Tada smo mislili da neće ’preživeti’ sabor. Najviše su ga zbog protivljenja Memorandumu napadali episkop Atanasije (Jevtić), mitropolit Amfilohije, episkop bački Irinej”, kaže jedan izvor blizak SPC-u.
I uoči ovogodišnjeg sabora su se pronosile glasine da će episkop Artemije zbog „neposlušnosti” biti prebačen u drugu eparhiju. Kao mogućnost se spominjala braničevska eparhija. Po tom scenariju vladika Ignjatije je trebalo da pređe iz Požarevca u Beograd, jer je Arhiepiskopija beogradsko-karlovačka trebalo da se podeli na više eparhija.
Da bi našli povoda za Artemijevu smenu oformljena je i jedna visoka crkvena komisija koja je pod rukovodstvom episkopa Atanasija (Jevtića) 2006. godine istraživala finansijsko poslovanje u raško-prizrenskoj eparhiji.
„Svaki papir su pogledali. Posebno ih je zanimalo poslovanje eparhijske građevinske firme ’Rade neimar’. Ali nisu ništa našli što kompromituje vladiku Artemija”, kaže jedan izvor iz raško-prizrenske eparhije.
Kako se nezvanično čuje pojedini uticajni krugovi iz SPC-a su još od 1998. godine vršili pritisak na Artemija da predloži Teodosija za svog vikarnog episkopa. Episkop raško-prizrenski je to odbijao, da bi na kraju 2004. godine popustio pred tim pritiscima.
U celom ovom slučaju najviše čudi postupak dečanskih monaha koji su potpisima odbili da se povinuju odluci svog nadležnog arhijereja, što samo baca nepotrebnu mrlju na bratstvo zadužbine Svetog kralja Dečanskog. Ne samo zato što je takav postupak u suprotnosti sa crkvenim kanonima, već i zbog činjenice da među potpisima ima i falsifikata.
„Kako to da su među potpisanima i monasi Ilarion i Kirilo, koji se trenutno nalaze kao pratnja grupi srpske dece koja se nalazi na oporavku u grčkom letovalištu Asprovalta”, kaže nam jedan izvor iz raško-prizrenske eparhije.
Prema nekim nezvaničnim informacijama mnogi članovi sadašnjeg pobunjenog bratstva u Dečanima dobili su i nova kosovska dokumenta i navodno su spremni, ako zatreba, da od kosovske države zatraže zaštitu od vladike Artemija.
M. Pešić
-----------------------------------------------------------
Mitropolit Amfilohije pričestio patrijarha Pavla
Mitropolit crnogorsko-primorski Srpske pravoslavne crkve Amfilohije pričestio je juče srpskog patrijarha Pavla na Vojnomedicinskoj akademiji, čiji tim lekara specijalista brine o zdravlju poglavara Srpske pravoslavne crkve. Patrijarh je pričest primio u prisustvu episkopa budimljansko-nikšićkog Joanikija i lipljanskog Teodosija, saopštila je Informativna služba SPC-a.
U pratnji episkopa, patrijarha su posetili sekretar Arhiepiskopije beogradsko-karlovačke protojerej-stavrofor Božidar Bakajlić, arhijerejski namesnik beogradski protojerej-stavrofor Vladimir Vukašinović, arhimandrit Danilo (Ljubotina), protođakon Stevan Rapajić, jerođakon Jovan (Panić), đakon Dragan S. Tanasijević i ipođakon Miroslav Rakonjac.
Poseti je prethodila liturgija u kapeli Svetog Simeona Mirotočivog u srpskoj Patrijaršiji, koju je predvodio mitropolit Amfilohije, koji je u odsustvu patrijarha Pavla preuzeo dužnosti koje mu pripadaju kao najstarijem po rukopoloženju članu Sinoda SPC.
Tanjug
[objavljeno: 26/08/2008]
