Izvor: RTS, 05.Avg.2010, 09:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Vremeplov (5.8.2010)
Nemački filozof, sociolog i revolucionar Fridrih Engels umro 5. avgusta 1895. godine. Na današnji dan 1926. osnovan Arhiv Vojvodine.
Nemački filozof, sociolog i revolucionar Fridrih Engels umro je na današnji dan 1895. godine. Bio je jedan od osnivača naučnog socijalizma i najbliži saradnik Karla Marksa. Osnovne postavke materijalističkog poimanja sveta izložio je u "Anti-Diringu". U saradnji sa Marksom napisao je "Nemačku ideologiju" i "Manifest komunističke >> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << partije", i organizovao Prvu internacionalu - međunarodno udruženje radnika osnovano 1864. godine. Posle Marksove smrti 1883. nastavio je rad u Drugoj internacionali osnovanoj 1889. i napisao "Poreklo porodice, privatne svojine i države" i "Ludvig Fojerbah i kraj nemačke klasične filozofije". Poslednje godine života posvetio je redigovanju drugog i trećeg toma Marksovog "Kapitala". Ostala njegova dala su: "Skica za kritiku nacionalne ekonomije", "Položaj radničke klase u Engleskoj" i "Sveta porodica".
Ukazom pomoćnika ministra prosvete Kraljevine Srba, Hrvata i Slovenaca 5. avgusta 1926. godine osnovan je Arhiv Vojvodine. Prvobitni naziv te institucije bio je Državni arhiv u Novom Sadu. Inicijator osnivanja je bio tadašnji upravnik Državnog arhiva u Beogradu dr Rista Odavić, a prvi upravnik, tj. državni arhivar, pokrajinskog Arhiva bio je dr Dimitrije Kirilović, ugledni istoričar, publicista i nacionalni radnik. Zadatak Državnog arhiva u Novom Sadu je prikupljanje, čuvanje i obrada arhivske građe sa područja Srema, Banata, Bačke i Baranje.
1716.- Austrijski feldmaršal vojvoda Eugen Savojski izvojevao pobedu u bici pod Petrovaradinskom tvrđavom nad turskim snagama pod komandom velikog vezira Damad Ali paše
1804.- Likvidirane beogradske dahije
1823.- Rođen srpski pisac Josif Veselić
1844.- Rođen Ilja Jefimovič Rjepin, ruski slikar (Čugujevo, 05. 08. 1844 - Kuokala, 29. 09. 1930)
1850.- Rođen Gi de Mopasan, francuski književnik (Turvil, 05. 08. 1850 - Otej, 06. 07. 1893)
1906.- Rođen Džon Hjuston, američki filmski reditelj (Nevada, 05. 08. 1906 - Njuport, 28. 08. 1987)
1930.- Rođen Nil Armstrong, američki kosmonaut, prvi čovek koji je kročio na Mesec (Vapakonete, 05. 08. 1930)
1949.- Predsednik Komiteta za kinematografiju FNRJ Vladislav Ribnikar potpisao pravilnik o osnivanju Centralne Jugoslovenske kinoteke
1954.- Rođen Dragan Lakićević, književnik, urednik IK "Rad" i Srpske književne zadruge (Kolašin, 05. 08. 1954)
1962.- Umrla Merlin Monro (Norma Džin Mortenson), američka filmska glumica (Los Anđeles, 01. 06. 1926 - Los Anđeles, 05. 08. 1962)
1963. - Sovjetski savez, SAD i Velika Britanija potpisali, u Moskvi, sporazum o zabrani nuklearnih proba u atmosferi, vasioni i pod vodom
1974. - Predsednik SAD Ričard Nikson priznao, predajući magnetofonske trake istražnom sudiji, svoje učešće u prikrivanju "Afere Votergejt"
1984.- Umro Ričard Barton (Ričard Dženkins), britanski pozorišni i filmski glumac (Pontrihidifen, 10. 11. 1925 - Ženeva, 05. 08. 1984)
1991.- Umro Jovan Aćin, filmski reditelj (Beograd, 23. 05. 1941 - Batajnica, 05. 08. 1991)
1995.- Hrvatska vojska zauzela Knin, sa teritorije tzv. Republike Srpske Krajine, teritorije pod zaštitom mirovnih snaga UN, izbeglo najmanje 250.000 ljudi, u akciji "Oluja" stradalo oko 2.500 ljudi
1998.- Umro bugarski komunistički lider Todor Živkov, devet godina posle svrgavanja sa vlasti
2000.- Umro Alek Ginis, britanski filmski glumac, dobitnik "Oskar"-a (London, 04. 04. 1914 - Saseks, 05. 08. 2000)
2001.- Umro Miloš Bojović, košarkaš, advokat i novinar (Priština, 25. 06. 1938 - Beograd, 05. 08. 2001)
2001.- Umro Milutin Korać, slikar (Požega, 1923 - Užice, 05. 08. 2001)
2001.- Umro Pavle Popović, književnik (Berane, 18. 08. 1923 - Novi Sad, 05. 08. 2001)
2005.- Umro Đorđe Kangrga, muzičar, šef orkestra ansambla "Narakord" (Crna Bara, 16. 03. 1945 - Beograd, 05. 08. 2005)
