Izvor: RTS, 21.Sep.2009, 08:45 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Vremeplov (21. septembar)
Na današnji dan rođen Svetozar Marković, Jovan Rajić. Osnovana Muzička škola "Mokranjac". Roždestvo Presvete Bogorodice - Mala Gospojina.
Na današnji dan 1846. godine rođen je srpski političar, politički mislilac i pisac Svetozar Marković, osnivač socijalističkog pokreta u Srbiji i prvi teoretičar realizma u srpskoj literaturi. Po povratku sa studija u Švajcarskoj i Rusiji, gde je upoznao Karla Marksa, Nikolaja Černiševskog, Dmitrija Pisareva, pokrenuo je 1871. >> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << prvi socijalistički list na Balkanu "Radenik". Bio je pod uticajem ruskog "narodnjaštva". Ubrzo je proteran iz Srbije i godinu dana je živeo u Novom Sadu. Po povratku je 1873. i 1874. pokrenuo listove "Javnost" i "Glas Javnosti", a 1875. "Oslobođenje". Zbog navodne štamparske krivice odležao je devet meseci u požarevačkom zatvoru, odakle je izašao teško bolestan. Člancima "Realni pravac u nauci i životu", "Pevanje i mišljenje" i "Realnost" snažno je uticao na srpsku književnost krajem 19. veka. Političke ideje razradio je u delu "Srbija na istoku", najznačajnijem i najoriginalnijem spisu.
Muzička škola "Mokranjac", najstarija muzičko-pedagoška institucija u Srbiji koja postoji u kontinuitetu do danas osnovana je 1899. godine. Prvobitni naziv bio je Srpska muzička škola, a preimenovana je 1946. Osnivač škole bilo je Beogradsko pevačko društvo. Prilikom osnivanja za članove Saveta Škole izabrani su Stevan Mokranjac, Stanislav Binički i Cvetko Manojlović. Osim njih nastavnik je tada bio i Jovan Ružička. Prvi direktor bio je Mokranjac.
1726. - Rođen Jovan Rajić, književnik i istoričar
(Sremski Karlovci, 21. 09. 1726 - manastir Kovilj, 22. 12. 1801)
1793. - Rođen Georgije Magarašević, književnik i političar
(Adaševci, 21. 09. 1793 - Novi Sad, 18. 01. 1830)
1832. - Umro Valter Skot, škotski književnik
(Edinburg, 15. 08. 1771 - Abotsford, 21. 09. 1832)
1842. - Umro Sava Tekelija (Popović), književnik i dobrotvor, predsednik Matice srpske
(Arad, 17. 08. 1761 - Arad, 21. 09. 1842)
1846. - Rođen Svetozar Marković, političar i publicista, osnivač socijalističkog pokreta u Srbiji (Zaječar, 21. 09. 1846 -Trst, 10. 03. 1875)
1860. - Umro Artur Šopenhauer, nemački filozof
(Dancig, 22. 02. 1788 - Frankfurt, 21. 09. 1860)
1866. - Rođen Herbert Džordž Vels, engleski književnik
(Bromlej, 21. 09. 1866 - London, 13. 08. 1946)
1904. - Krunisan kralj Petar I Karađorđević
1904. - Rođen Hans Hartung, nemački slikar
(Lajpcig, 21. 09. 1904 - Antib, 10. 12. 1989)
1928. - Engleski mikrobiolog Aleksandar Fleming otkrio pencilin
1931. - Rođen Vojislav - Voki Kostić, kompozitor
(Beograd, 21. 09. 1931)
1931. - Rođen Jon Janku, rumunski dirigent, gost-dirigent Opere Srpskog narodnog pozorišta u Novom Sadu (Veliki Tomloš, 21. 09. 1931 - Temišvar, 01. 09. 2008)
1933. - Počeo Lajpciški proces komunistima u nacističkoj Nemačkoj, optuženim za navodno paljenje Rajhstaga
1934. - Rođen Leonard Koen, kanadski književnik i muzičar (Montreal, 21. 09. 1934)
1936. - Rođen Jurij Luškov, ruski političar, gradonačelnik Moskve (Moskva, 21. 09. 1936)
1947. - Rođen Stiven King, američki književnik (Portland, 21. 09. 1947)
1957. - Osnovan Zavod za udžbenike i nastavna sredstva Srbije
1957. - Rođen Itan Koen, reditelj (Sent Luis Park, 21. 09. 1957)
1958. - Rođen Milan Mladenović, kompozitor, gitarista i pevač grupe "Ekaterina Velika" (Zagreb, 21. 09. 1958 - Beograd, 05. 11. 1994)
1991. - Pokolj srpskih rezervista na Koranskom mostu
1998. - Umro Dragutin Gostuški, kompozitor i muzikolog
(Beograd, 03. 01. 1923 - Beograd, 21. 09. 1998)
2000. - Umro Ognjen Petrović, fudbalski golman
(02. 01. 1948 - Beograd, 21. 09. 2000)
2007. - Umro Petar Stambolić, političar i državnik, predsednik Predsedništva SFRJ, predsednik Skupštine i premijer SFRJ, narodni heroj (Brezova,12. 05. 1912 - Beograd, 21. 09. 2007)
