Izvor: RTS, 11.Maj.2009, 11:42 (ažurirano 02.Apr.2020.)
U čast svetoj Jeleni Nemanjić
U znak sećanja na svetu Jelenu Anžujsku u manastiru Gradac održana manifestacija "Dani kraljice Jelene". Na programu su bile srpske viteške borbe i kazivanja iz žitija srpske vladarke i ktitorke.
U manastiru Gradac, u Raškoj održana je centralna manifestacija u okviru obeležavanja "Dana Kraljice Jelene" u čast Svete Jelene Nemanjić, prepodobne Jelisavete.
Kao i drugi Nemanjići, Jelena je zidala zadužbine od kojih je najpoznatiji manastir Gradac gde je i sahranjena.
>> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << />
Legenda kaže da se posle tri godine od svoje smrti javila u snu jednom monahu, te kada su otvorili njen grob telo je nađeno celo i očuvano „kao u rosi".
Od te 1317. godine Jelena Anžujska se slavi kao svetiteljka 30. oktobra po crkvenom kalendaru odnosno 12. novembra prema novom kalendaru.
Njeno prvo žitije napisao je srpski arhiepiskop Danilo II kao žitije prve srpske kraljice koja je postala svetiteljka.
Nakon Svete liturgije na programu su bile srpske viteške borbe u izvođenju "SVIBOR-a" a potom i izložbe starih zanata, starih srpskih jela i ručnih radova.
U programu su guslarsko udruženje "Žiča" i kulturno-umetnička društva iz Raške i okoline.
Delove Žitija Svete Jelene u liku arhiepiskopa Danila kazivao je glumac Nenad Maričić.
Jelena Anžujska - osnivač prve ženske škole u Srbiji
Jelena Anžujska (1230. - 1314), bila je supruga srpskog kralja Stefana Uroša I i majka kraljeva Dragutina i Milutina.
Prezime Anžujska posledica je pogrešnog prevoda imena Anđelina, koje je ponela po vizantijskoj vladarskoj porodici Anđela.
Prema jednoj od verzija njene biografije, Jelena se oko 1250. godine udala za Stefana Uroša sa kojim je imala četvoro dece: srpske kraljeve Dragutina i Milutina, sina Stefana i kćer Brnču.
Jedno vreme vladala je oblastima: Zeta, Trebinje i Poibarje, u periodu kada je država bila podeljena na tri dela. Preostalim delovima upravljali Dragutin i Milutin.
Jelena se zamonašila u crkvi svetog Nikole u Skadru i tu je kao monahinja i umrla osmog februara 1314. godine.
Osnovala je prvu žensku školu u tadašnjoj Srbiji. Organizovala je prepisivanje knjiga na dvoru i tako proizvedene knjige je kasnije poklanjala.
Njen dvor nalazio se na samom rubu današnjeg Kosova i Metohije u mestu Brnjaci.
Tu se nalazila njena čuvena škola gde su siromašnije devojke učile vez i ostale poslove, ali i pismenost i muziku.
Osim dvorca u Brnjaku, Jelena Anžujska imala je i grad Jelač na Rogozni.
