Izvor: Blic, 18.Feb.2005, 13:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
U Srbiji sve manje porodica sa decom
U Srbiji sve manje porodica sa decom
Dragovo, najveće selo u šumadijskoj opštini Rekovac, ima oko 1.350 stanovnika, od toga oko 1.100 punoletnih meštana. Ovo naselje je, kaže hroničar sela Miroslav Ž. Simić, pred početak Drugog svetskog rata imalo 3.900 stanovnika. Dragovo je samo tipičan primer demografske situacije u Srbiji, gde se, prema istraživanjima Instituta za sociološka istraživanja Filozofskog fakulteta u Beogradu, broj takozvanih jednoporodičnih domaćinstava >> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << (koje čine otac, majka i maloletna deca) drastično smanjuje, dok raste broj staračkih domaćinstava i porodica koje su se uvećale silom prilika, zato što mladi roditelji sa decom ne mogu sebi da priušte sopstveni stan.
Prema poslednjem popisu opština Rekovac, ima oko 15.000 stanovnika, od čega je punoletnih oko 13.500. Broj umrlih nekoliko puta nadmašuje broj rođenih, a izražena je i migracija mladih iz ovog kraja.
Istraživanje Filozofskog fakulteta pokazuje da broj samačkih domaćinstava beleži lagani porast: 1981. godine bilo ih je 13,35 odsto, 1991. 14 odsto, a 2003. godine dolazi do pada na 10,4 odsto. Više od 50 odsto ovih domaćinstava čine penzioneri, a 72 odsto njih ima preko 60 godina.
Dvočlano domaćinstvo (bračni par bez dece) 1981. godine činilo je 19,9 odsto, 1991. godine 22 odsto, a danas dostiže skoro četvrtinu ukupnog stanovništva - 24,5 odsto. Većina su penzioneri.
Domaćinstava u kojima dete živi sa samo jednim roditeljem ima 7,7 odsto i u pitanju su uglavnom obudoveli supružnici.
Jednoporodično domaćinstvo beleži drastičan pad. Godine 1971. ovaj oblik domaćinstva učestvovao je u ukupnoj strukturi domaćinstava centralne Srbije sa 64,3 odsto, a u Vojvodini sa 73 odsto. Danas čini samo jednu trećinu svih domaćinstava - 31,7 odsto.
U isto vreme, broj višeporodičnih domaćinstava popeo se sa 21 odsto, koliko je bilo u centralnoj Srbiji, i 11,45 odsto, koliko je bilo u Vojvodini, na čak 30 odsto, odnosno jednu trećinu.
U istraživanju pod nazivom 'Transformacija porodice i domaćinstava - zastoj i strategija preživljavanja', koje je priredila Anđelka Milić, objašnjeno je da su krajem osamdesetih godina porodice u Srbiji počele da se transformišu ka modernim vrednostima i načinu života, kada je reč o veličini, obliku i strukturi porodice koja je tada brojala prosečno 3,5 člana po domaćinstvu. Međutim, u događajima nakon 1991. godine većina porodica našla se pred snažnim udarom dramatičnog društvenog i ličnog osiromašenja i egzistencijalne ugroženosti. Na granici između dva milenijuma sociolozi beleže određene pojave tipične za Zapad osamdesetih godina prošlog veka: seksualna emancipacija mladih, pad nataliteta, porast vanbračnih rađanja, porast razvoda.
Tako, umesto da idemo ka daljoj modernizaciji domaćinstva i porodice smanjivanjem veličine (proširenih tipova porodice), uvođenjem novih alternativnih, netradicionalnih oblika i partnerskih veza, broj jednoporodičnih domaćinstava drastično opada, a pojavljuje se sve više proširenih tipova domaćinstava i domaćinstava koja su završila svoju reprodukciju i kojima sada predstoji fizičko nestajanje.
Na ovakvu strukturu uticali su ubrzani tempo starenja, visoka stopa mortaliteta sredovečnog stanovništva i visoka emigracija mlađeg, obrazovanog, urbanog stanovništva.
J. S. - I. I.
