Izvor: Blic, 03.Feb.2009, 06:37   (ažurirano 02.Apr.2020.)

Slabost u šakama i nogama

Povremeni bol­ovi u vratu i rame­nima, praćeni osećanjem ukočenosti vratnih mišića, mo­gu da budu po­kazatelj spondi­loze. Ovaj bol je često praćen i glavoboljama, a kod značajnog broja pacijenata bol se javlja u predelu nadlaktice, podlaktice ili šake.

- Spondiloza je degenerativno oboljenje kičmenog stuba, koje se često javlja u opštoj populaciji - objašnjava dr Nemanja Zarić iz poliklinike „Beo-grad".

- Smatra se da su promene >> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << u međupršljenskim diskusima koje se razvijaju sa starenjem osnovni uzrok nastanka ovog oboljenja.

Spondiloza se najčešće javlja u vratnom delu kičmenog stuba, ali nisu retke ni promene u lumbalnom delu. Učestalost spondiloze se gotovo ne razlikuje među polovima. Ipak, kod muškaraca u sedamdesetim učestalost ove bolesti je praktično sto posto, dok taj procenat kod žena iste starosne dobi 96.



Kako počinje

Slično kao kod diskus hernije, i kod spondiloze patološki proces započinje sa sušenjem i fragmentisanjem centralnog dela međupršljenskog diska, koji usled ovih degenerativnih promena gubi svoja elastična svojstva. Usled tih promena dolazi do patološkog, pojačanog rasta koštanog tkiva, nazvanih osteofiti, na određenim delovima kičmenih pršljenova. Osteofiti potom sužavaju kičmeni kanal, vršeći naposletku kompresiju na samu kičmenu moždinu. Kada se na ove osnovne patološke promene dodaju još i razvoj kifoze i subluksacija kičmenih pršljenova, kao i degenerativne promene okolnih ligamenata koji učvršćuju kičmeni stub, dolazi do razvoja kliničke slike spondiloze.



Simptomi

Simptomi cervikalne spondiloze se mogu različito manifestovati. Najčešći simptom jesu povremeni bolovi u vratu i ramenima. Ovaj bol je često praćen osećanjem ukočenosti vratnih mišića i ponekad je lekarima teško da utvrde pravi uzrok bola. Često je bol praćen i glavoboljama, a kod značajnog broja pacijenata bol se javlja u predelu nadlaktice, podlaktice ili šake. Ovakva različitost u lokalizaciji bola je posledica pritiska na korenove različitih nerava koji polaze iz vratnog dela kičmene moždine. Stoga kod dugotrajnih bolova u predelu vrata uvek treba misliti na spondilozu. U težim slučajevima spondiloza može biti uzrok ili voditi u pareze i paralize od­go­varajućih ekstremiteta. Na primer, kod izraženog pritiska na korenove odgovarajućih vratnih nerava može se razviti slabost u šakama, nemogućnost obavljanja prostih radnji kao što je pisanje i sl. Kod istovetnih promena u lumbalnoj regiji postoji slabost u nogama sa gubitkom senzibiliteta. Lekaru je dalje važno da utvrdi postojanje atrofičnih mišića u odgovarajućim regijama, motorne i senzitivne ispade kako bi se odredilo što preciznije mesto lezije.



Dijagnoza i lečenje

Pored anamneze i temeljnog fizikalnog pregleda, dijagnoza se postavlja primenom radioloških metoda. Iako je rendgenski snimak kičmenog stuba najisplativija i najpristupačnija metoda radiološke dijagnostike, nije dovoljno specifičan ni senzitivan za postavljanje definitivne dijagnoze. Iz tog razloga magnetna rezonanca, kao neinvazivna metoda koja odlično prikazuje sve strukture kičmenog stuba i njegove neposredne okoline, uvek je metoda izbora u dijagnostikovanju vratne i lumbalne spondiloze. Pored toga, često se primenjuje i kompjuterizovana tomografija radi dopune nalaza magnetne rezonance.

Još jedna mogućnost je mijelografija kojom se veoma dobro mogu videti sami korenovi kičmenih nerava, ali se ona obično primenjuje u preoperativnoj pripremi bolesnika. Pored navedenih testova, koriste se još i elektromiografija i tzv. somatosenzorni evocirani potencijali radi procene stepena disfunkcije kičmene moždine i pogođenih mišića.

Većini bolesnika sa spondilozom nije potrebna nikakva posebna terapija osim povremene upotrebe analgetika. Kod onih bolesnika kojima je terapija ipak potrebna primenjuje se imobilizacija vrata pomoću različitih kragni, koje se obično nose do gubitka simptoma. Naravno, ključno mesto u terapiji zauzimaju lekovi protiv bolova, tzv. nesteroidni antireumatici, kao što je aspirin. Primena lekova koji relaksiraju mišiće ima smisla ako postoji spazam vratne muskulature, a uspešnom se pokazalo i lečenje tricikličnim antidepresivima. Primena opioidnih analgetika i steroida i dalje je kontroverzna.

Osim farmakološke terapije, važna je i promena načina života koja podrazumeva primenu relaksacionih tehnika, pravilno držanje leđa, izmene uslova rada u cilju postizanja manjeg opterećenja kičme, određene vežbe za leđnu muskulaturu itd. Svoje mesto u terapiji imaju i masaže, akupunktura, odgovarajuća terapija laserom, električna stimulacija nerava itd.

Operacija poslednja opcija

Samo u slučajevima teških bolova, progresivnih neuroloških deficita i dokazane kompresije na korenove kičmenih nerava ili samu kičmenu moždinu pristupa sr hirurškoj intervenciji.

Nastavak na Blic...