Izvor: RTS, 30.Dec.2012, 20:06 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Preminula italijanska Nobelovka
Rita Levi Montalčini, italijanski biolog i dobitnica Nobelove nagrade za medicinu, preminula je u 104. godini. Prestižnu nagradu zajedno sa Stenlijem Koenom dobila je za revolucionarno otkriće faktora rasta nervnih ćelija.
Dobitnica Nobelove nagrade za medicinu Rita Levi Montalčini, biolog koja je vodila tajna istraživanja u vreme fašizma u Italiji, preminula je u 104. godini u svom domu u Rimu.
Gradonačelnik Rima Đani Alemano izjavio je da njena smrt "predstavlja >> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << veliki gubitak za čovečanstvo" i dodao da je ona oličenje "građanske svesti, kulture i duha istraživanja našeg doba".
Poznata po mnogim naučnim otkrićima o neuronima, i u Italiji poznata kao "Lejdi ćelija", Rita Levi Montalčini, Jevrejka poreklom, preživela je antisemitizam fašističkog režima u Italiji i invaziju nemačkih nacista i postala jedan od vodećih naučnika u Italiji.
Levi Montalčini dobila je 1986. godine Nobelovu nagradu za medicinu zajedno sa Stenlijem Koenom za "revolucionarno otkriće faktora rasta nervnih ćelija".
To otkriće je omogućilo bolje razumevanje nervnog sistema i cerebralnih bolesti kao što su Alchajmerova bolest i neurološke komplikacije usled dijabetesa.
Bivši italijanski predsednik Karlo Azeljo Čampi imenovao ju je 2001. godine za doživotnog senatora zbog njenih naučnih zasluga.
Levi Montalčini je do duboke starosti uporno radila.
"Sa 100 godina imam um superiorniji zahvaljujući iskustvu nego kada sam imala 20 godina", rekla je 2009. godine.
Rođena u Torinu 1909. godine, sa 20 godina je počela da studira medicinu koje je završila 1936. godine.
Zbog tadašnjih represivnih zakona u Musolinijevoj Italiji, mlada lekarka jevrejskog porekla nije mogla da specijalizira neurologiju i psihijatriju.
Tokom Drugog svetskog rata napravila je laboratoriju u svojoj kuhinji u letknjikovcu i tamo je vršila eksperimente na embrionima kokošaka.
Zbog tih otkrića, 1947. godine pozvana je na univerzitet u Sent Luisu, u američkoj državi Misuri.
Tamo je provela 30 godina, kao naučnik i predavač, a vodila je i Institut za biologiju ćelija Nacionalnog centra za istraživanje u Rimu.
Jedna je od osnivača Evropskog instituta za istraživanje moždanih aktivnosti, sa sedištem u Italiji.
