Izvor: RTS, 13.Avg.2011, 14:17 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Pola veka od izgradnje Berlinskog zida
Izgradnja Berlinskog zida, koji je 28 godina delio Istočnu i Zapadnu Nemačku, počela pre tačno 50 godina. U pokušaju da pobegne preko zida, koji je predstavljao simbol hladnoratovske podeljenosti sveta, ubijeno najmanje 136 ljudi.
Pre tačno pola veka, 13. avgusta 1961. godine, u bivšoj Nemačkoj demokratskoj republici počela izgradnja zida koji je podelio Nemačku na Istočnu i Zapadnu. Berlinski zid je srušen 1989. godine, kada su se dve Nemačke ujedinile.
Na >> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << centralnoj svečanosti povodom 50. godišnjice od početka gradnje Berlinskog zida, predsednik Nemačke Kristijan Vulf je ocenio da je zid bio simbol "drastične komunističke prisile" i, istovremeno, njene propasti.
Vulf je podsetio na rasturene porodice i prijateljstva tokom niza godina postojanja Berlinskog zida i naglasio da je ''na kraju, sloboda nepobediva''.
"Cenimo i štitimo slobodu, koju mi sada konačno imamo za sve'', rekao je Vulf.
Nemačka kancelarka Angela Merkel poručila je da je nepravda gradnje Berlinskog zida opomena da se za slobodu, ljudska prava i demokratiju treba boriti.
Na zgradama svih državnih institucija zastave su danas spuštene na pola koplja, u popodnevnim časovima oglasiće se crkvena zvona u svim crkvama, a javni prevoz biti zaustavljen na kratko, kako bi se minutom ćutanja odala pošta žrtvama palim u pokušaju prelaska zida.
Punih 28 godina Berlinski zid je delio dve Nemačke države i istovremeno bio simbol posleratnog sukoba dva društvena sistema, simbol hladnoratovske podeljenosti sveta. U pokušaju da pobegne preko zida, ubijeno je najmanje 136 ljudi.
Zapadni Berlin bio je opasan graničnom utvrdom u dužini od 156 kilometara, od čega je 112 kilometara činio betonski zid visok između 3,40 i 4,20 metara. Na zidu i graničnoj utvrdi oko bilo je preko 300 osmatračnica sa naoružanim stražarima, koji su imali ovlašćenje da pucaju na sve koji bez dozvole pokušavaju da pređu na Zapad.
Zid se protezao sredinom Berlina i delio je i jednu od najvećih železničkih stanica u gradu, Fridrihštrase. Tu se nalazio i jedan od najvećih i najprometnijih graničnih prelaza između dva dela grada koji je bio strogo kontrolisan.
Dok su sa jednog koloseka vozovi kretali isključivo u pravcu Zapadnog Berlina, Pariza ili Hamburga, sa drugog je moglo da se putuje samo na Istok, a između koloseka se nalazio čelični zid debljine nekoliko santimetara, visok do krova, koji je hermetički delio ljude na istoku i zapadu grada, što je bio jedinstven slučaj u svetu.
Vojnici sa automatskim oružjem i agenti državne bezbednosti, Štazi, bili su sveprisutni na stanici i motrili su da neki građanin NDR-a ne prebegne na Zapad.
Nekadašnja pogranična stanica Berlin-Fridrihštrase postala je autentičan spomenik nekadašnje podele Nemačke. Povodom 50-ogodišnjice podizanja zida, na stanici se održava izložba "Podeljena stanica" na kojoj su prikazane fotografije, dokumenti i eksponati o istoriji stanice u vreme izgradnje Berlinskog zida i o nehumanim posledicama podele grada.
