Izvor: Kurir, 26.Jun.2011, 18:20 (ažurirano 02.Apr.2020.)
LAKŠE DO PETROVE CRKVE
Najstariji spomenik crkvene arhitekture u Srbiji, Petrova crkva u Novom Pazaru, posle izgradnje pešačke staze i parkinga, pristupačnija za posetioce
NOVI PAZAR - Crkva svetih apostola Petra i Pavla u Novom Pazaru, jedna od najstarijih hrišćanskih bogomolja na Balkanu, kao spomenik kulture od izuzetnog značaja, deo je svetske kulturne baštine pod zaštitom Uneska, prenosi RTS.
Problem za mnogobrojne turiste do sada je bila je nemogućnost da bezbedno parkiraju >> Pročitaj celu vest na sajtu Kurir << svoja vozila. Autobusi ili automobili ostavljani su na magistralnom putu, što je predstavljalo opasnost i ugrožavalo bezbednost zbog izuzetne frekventosti te saobraćajnice.
Zahvaljujući Republičkom zavodu za zaštitu spomenika kulture i Javnom preduzeću "Putevi Srbije" taj dugogodišnji problem je konačno rešen. Ipak, to je samo prvi korak u uređenju prostora Petrove crkve.
"Sada su u toku radovi na obimnom zidu, pešačkim stazam i kapijama koje treba da se postave i uredi ambijentalna celina, odnosno sam prostor oko Petrove crkve", objašnjava protojerej Tomislav Milenković.
"Na osnovu uslova Zavoda urađen je projekat sanitarnog punkta koji treba da se uradi na severozapadnoj padini i pokušaćemo što pre da obezbedimo sredstva da se to realizuje jer je to neophodno zbog velikog broja turista."
U letnjem periodu, tokom jednog meseca, Petrovu crkvu poseti više stotina turista iz zemlje i inostranstva. Upravo u toj crkvi, posvećenoj svetim apostolima Petru i Pavlu počela je istorija srpske države.
U desetom veku Petrova crkva je postala sedište episkopije, a za nju su vezani neki od najznačajnijih događaja iz perioda vladavine dinastije Nemanjića. U njoj je Stefan Nemanja ponovo kršten po pravoslavnom obredu.
Tu je takođe održani čuveni deževski sabor na kome je Nemanja predao presto svome sinu Stefanu Prvovenčanom. U ovoj crkvi Stefan Nemanja se zamonašio i dobio ime Simeon.
Snežana Cvetković iz Smedereva posetila je Crkvu sv. apostola Petra i Pavla prvi put: "Danas sam prvi put imala to izuzetno zadovoljstvo da vidim Petrovu crkvu o kojoj sam čitala i slušala."
Među posetiocima je i Nela Tonković iz Subotice:
"Vredan objekat koji zaslužuje našu pažnju, prvi sačuvani sakralni objekat pravoslavne crkve koji treba da se poseti kao i čitav ovaj kraj."
I gradska turistička organizacija poslednjih meseci preduzima niz mera kako bi ovdašnje spomenike kulture što bolje predstavila u zemlji i svetu kako bi u Novi Pazar dovela što više turista.
Svojevremeno je novopazarski kraj posećivalo godišnje po 100.000 turista od kojih je svaki deseti bio stranac.
Crkva svetih apostola Petra i Pavla
Crkva se nalazi dva kilometra severno od centra Novog Pazara i prema do sada poznatim pisanim izvorima potiče iz 8. veka, ali je verovatno i starijeg datuma. Osnova crkve potiče iz vizantijskog doba, a freske u unutrašnjosti su nastale od 10. do 13. veka.
Prilikom arheoloških iskopavanja, na dubini od 2 metra, pronađen je kneževski timulus iz 5. veka pre n. e. u kojem su pronađena 92 predmeta od zlata i ćilibara. Smatra se da se na mestu današnje crkve nalazio paganski, potom ranohrišćanski hram pa srednjovekovna crkva.
U unutrašnjosti crkve pronađen je jak temeljni zid kružnog oblika, a u severozapadnom delu crkve rimski žrtvenih sa očuvanim natpisom. Postojanje ovih artefekata daje mesta nagađanjima da je na mestu crkve postojao rimski hram.
Ostaci pronađeni na lokalitetu svedoče da je crkva više puta razarana, a današnji oblik najverovatnije vodi poreklo iz 6. veka i predstavlja izraz ranohrišćanske, odnosno vizantijske arhitekture.
