Izvor: Blic, 13.Jan.2011, 02:35 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Kraljevska vila postaje muzej i kulturni centar
BEOGRAD - Koncerti klasične muzike, izložbe, humanitarne akcije, donatorske i književne večeri, samo su neka od dešavanja čiji je domaćin bela vila na Senjaku, u kojoj je poslednje dve godine života proveo kralj Petar Prvi Karađorđević. Ovu palatu od 450 kvadrata koja se prostire na čak 70 ari, pojedini su hteli da prodaju, neki da je pretvore u sedište političkih stranaka, ali je ona odolela pritiscima i biće pretvorena u mali muzej.
Čelnici Savskog venca u ovoj >> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << kući planiraju da opreme "Kraljevu sobu", svojevrsni mali muzej, otvoren za sve zainteresovane posetioce. Realizaciju ove ideje do sada je onemogućavao nedostatak novca, ali i kraljevih ličnih predmeta, zbog čega su opština i članovi komisije "Za kuću kralja Petra" pozvali građane, koji imaju fotografije, dokumenta, stare novine ili filmove o ovom vladaru, da se jave i pomognu da zažive kraljeve odaje.
U kući živeo i general fon Ler
Palatu u ulici Vase Pelagića 40 na Senjaku podigao je 1896. godine trgovac Đorđe Pavlović. Ministarstvo kulture otkupilo je ovo zdanje 1924. godine, a tokom Drugog svetskog rata u njemu je živeo Aleksandar fon Ler, general koji je 1941. bombardovao Beograd. U vilu se posle "Hladnog rata” uselilo čak 20 zaštićenih stanara, koje je opština Savski venac iseljavala od 1996. do 2006. godine, kada su započeli rekonstrukciju.
Posle smrti Petra Prvog, nazvanog "Oslobodilac”, 1921. godine, njegove lične stvari nestale su iz kuće u kojoj je proveo poslednje godine. Ostao je samo stari šporet u podrumu, gde je nekada bila kuhinja, koji još čeka na rekonstrukciju.
- Kuća je otvorena za javnost, ali u njoj za sada nema zanimljivih sadržaja. Nedostaju kraljevi lični predmeti, koji bi činili zbirku muzejskih eksponata - kaže Lidija Kotur iz Zavoda za zaštitu spomenika kulture.
Ideja članova komisije "Za kuću kralja Petra" je da se prostorija u kojoj je vladar umro opremi kao muzej s nazivom "Kraljeva soba". Ivana Filipović, arhitekta i predsednica Komisije poziva građane da pomognu opremanje.
- Veoma bi nam značilo ako bi se građani, naročito stanovnici Savskog venca, uključili u projekat jer će ovo prvenstveno biti njihov muzej. Svi oni koji u privatnoj kolekciji imaju bilo kakva dokumenta, stare fotografije, predmete, novine, zapise ili filmove o Petru Prvom, pozivamo ih da nam se jave. Planiramo da postavimo i televizore da posetioci gledaju filmove posvećene njegovoj epohi - objašnjava za "Blic” Ivana Filipović, i napominje da će pokušati da dobiju replike uniforme i drugih predmeta od Istorijskog muzeja, a u "Kraljevoj sobi" će se držati predavanja iz istorije za osnovce. U opštini napominju da već postoji mala zbirka fotografija, koju je ponudio kolekcionar čiji je otac početkom 20. veka bio dvorski fotograf.
Dokumentarni film o krunisanju kralja Petra iz 1904. godine, ujedno je i najstariji filmski dokument sačuvan na ovim prostorima.
Od 2006. do 2009. opština je finansirala rekonstrukciju bele vile i spasla je od propadanja. Ipak, dugove za struju, grejanje i ostale komunalne dažbine opština plaća od izdavanja kuće za komercijalne događaje, dva puta mesečno. U kraljevoj palati od 2009. održavaju se brojne kulturno-umetničke i humanitarne akcije, a u protekla dva meseca bilo ih je više od 30.
- Iako je vila spomenik kulture, računi stižu i neko mora da ih plaća. Novac od izdavanja kuće koristimo za plaćanje računa, a deo za opremanje budućeg malog muzeja - kaže predsednica komisije "Za kuću kralja Petra”.
Građani koji žele da učestvuju u opremanju muzeja kralja Petra Prvog, mogu da se jave na broj telefona Opštine 20-61-700 ili na mejl lacmanovicd@savskivenac.rs, sa napomenom za akciju "Kuća kralja Petra”.
