Izvor: Blic, 20.Apr.2007, 12:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Drevna naselja i utvrđenja
Osim što su idealni za ljubitelje prirode i još neistraženih lepota, Podunavlje i Braničevo pružaju mogućnost edukativnih putovanja i upoznavanja sa istorijom. Šumadijski brežuljci na zapadu, planine Beljanice na jugu, Homolje na istoku i Dunav na severu, prirodna su granica ovog predela. Ovde se još pored puta, u koritima rečica i pećinama, mogu pronaći ostaci keltskih, rimskih i srednjevekovih tragova. Klisure i planinski prevoji skrivaju srednjevekovne manastire, netaknute šume u >> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << kojima se nalaze jeleni kapitalci, dok na proplancima izviru termalne vode.
Na samoj obali Dunava, pored ušća reke Morave i Jezave, nalazi se drevni grad Smederevo, dvor poslednjeg srpskog srednjovekovnog vladara despota Đurađa Brankovića i njegove žene Grkinje Jerine, poreklom iz carske porodice Kantakuzin. Utvrđenje podignuto u 15. veku važi za najveću ravničarsku Tvrđavu u Evropi, sa ostacima najočuvanijih delova građevina srednjeg veka. Posetioce i danas fascinira priča o životu na dvoru, sudbini despotice kojoj je narod nadenuo ime Prokleta Jerina, kao i o njenom skrivenom blagu koje se, po verovanju i predanju, nalazi ispod utvrđenja, a do koga se stiže lagumima ispod Dunava.
Prva vinova loza u Evropi zasađena je upravo u Smederevu, iz Azije je doneo rimski car Aurelije Prob. Na brežuljcima iznad Dunava vinova loza neguje se vekovima, a ovde je letnjikovac i vinograd sa 2.000 čokota podigao knez Mihajlo Obrenović. Ovaj letnjikovac uskoro će postati muzej dinastije Obrenović. U slavu tradicije i vina, turisti najčešće Smederevo pohode s prvim jesenjim danima na manifestaciji Smederevska jesen, kada se ovde okupe gosti, umetnici, vinogradari, a grad postaje metropola kulture, vina, ribljih specijaliteta...
Obale Dunava oko ušća Morave i Mlave kod Dubrovice i Kostolca skrivaju i dva najveća rimska utvrđenja - Maregum i Viminicijum, koji i danas predstavljaju pravu podunavsku rivijeru. Viminicijum, glavni grad rimske provincije Gornje Mezije, oduvek je raspaljivao maštu i pravi je izazov za ljude istraživačkog duha. Još krajem XIX veka otkriveni su ostaci rimskog vojnog logora i naselja iz druge polovine I veka. Na širokom prostoru u ravnici, na desnoj, ali i na levoj obali Mlave, nedaleko od njenog ušća u Dunav, nalazi se niz drugih manjih naselja, nekropola i fortifikacija iz antičkog i ranovizantijskog perioda. Ovde je idealno mesto za odmor zaljublenika u reku, lov ili ribolov. Nautički klub, uređene plaže, tereni za ribolovačka nadmetanja, rukavci i ade, pružaju uslove za idealan odmor u netaknutoj prirodi.
Veliko Gradište na Srebrnom jezeru omiljeno je letovalište poznavalaca ovdašnje raskošne prirode. Osim ostataka rimskog utvrđenja Pinkum iz 1. veka nove ere, priroda nudi uzbudljiv i aktivan odmor. Gosti i ovde stižu brodovima, a čekaju ih skijanje na vodi, jedrenje, vožnja kajakom... Okolne šume bogate su staništima pernate divljači. Na ovoj lokaciji svako može da pronađe zadovoljstvo za sebe - idealno je mesto za pecanje, za plivanje, logorovanje u prirodi, vožnju čamcem.
Upravo od Golubačke tvrđave Dunav počinje da kleše klisure i kotline izuzetne lepote - Golubačku klisuru, Ljupkovsku kotlinu i klisuru Gospođin vir. Okolni planinski visovi i šume stanište su retkog beloglavog supa i kapitalnih primeraka krupne divljači, što ga čini jednim od najprivlačnijih lovišta. Golubac je poznata destinacija za ribolovce koji nalaze mir i dobar ulov na brojnim rečicama i rekama. Đerdapsko jezero, površine sedam kvadratnih kilometara, zbog povoljnih vetrova sa Karpata idealno je i za jedrenje. Ovde se svakog leta okupljaju takmičari sa svojim jedrilicama, kao i zaljubljenici u neizbežnu dobru riblju čorbu.
U Braničevu se nalazi i važno mesto za istoriju Srbije, Radovanjski Lug, gde je 13. jula 1817. godine ubijen Đorđe Petrović Karađorđe, vođa Prvog srpskog ustanka. Mesto gde je prvobitno bio sahranjen Karađorđe obeleženo je drvenim krstom i memorijalnom pločom. Na mestu drvene kolibe u kojoj je ubijen podignuta je 1930. godine crkva Zahvalnica, posvećena svetom arhanđelu Gavrilu. U crkvi se nalazi ikonostas sa sedam ikona posebne vrednosti i slika Karađorđa, rad Paje Jovanovića, koja ima svojstvo spomenika kulture.
Crkva brvnara manastira Pokajnica, posvećena prenosu moštiju svetog Nikole, podignuta je 1818. U znak pokajanja za ubistvo Karađorđa podigao ju je Vujica Vulićević, vojvoda a zatim knez Smederevske nahije. Kao mirska crkva služila je do 1954. kada je pretvorena u manastir.
Tvrđava oko koje se borilo pet vojski
Malo je mesta koja pobuđuju zanimanje i oživljavaju mitove kao Golubačka tvrđava. Nastala je krajem trinaestog veka i zbog veoma važnog strategijskog položaja oko nje su se često borile Vizantija, Ugarska, Bugarska, Turska i Srbija. Građena je u više faza, na visokim stenama i nepravilnog je oblika. Prvobitna koncepcija je iz vremena upotrebe hladnog oružja, a kasnije je prilagođena za upotrebu vatrenog oružja. U gornjem delu unutrašnjeg utvrđenja je glavna Šešir-kula, a u donjem palata. U jednoj od kula nalazi se kapela. Ostaci preistorijskog naselja u obližnjim Vincima i rimskog utvrđenja Kupe svedoče o nestalim
civilizacijama čiji tragovi sežu osam milenijuma u prošlost.
