Izvor: RTS, 22.Apr.2013, 09:18 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Dan sećanja na žrtve holokausta
Obeležava se Dan sećanja na žrtve holokausta i genocida koji su počinile hrvatske ustaše i nemački nacisti nad Srbima, Romima i Jevrejima za vreme Drugog svetskog rata. Vence na "Starom sajmištu" u Beogradu položili predstavnici Vlade Srbije, preživeli zatočenici, kao i predstavnici Izraela i Nemačke.
Kod spomenika Žrtvama genocida u Drugom svetskom ratu na Novom Beogradu u okviru nekadašnjeg nacističkog logora smrti Staro sajmište, vence su položili predstavnici >> Pročitaj celu vest na sajtu RTS << Vlade Srbije, preživeli zatočenici, kao i predstavnici Izraela i Nemačke.
Centralnu komemorativnu svečanost povodom Dana sećanja na žrtve holokausta, genocida i drugih žrtava fašizma u Drugom svetskom ratu predvodila je ministarska zdravlja Slavica Đukić Dejanović.
Vence su položili i šef delegacije EU u Srbiji Vensan Dežer, kao i predstavnici Grada Beograda, udruženja logoraša, članovi porodica stradalih, diplomatski predstavnici i predstavnici Saveza jevrejskih opština Srbije i Saveta romske nacionalne manjine.
Živojin Mitrović iz Nacionalnog saveta Roma kaže da "danas prenosimo poruku da smo sretni što i dalje postojimo, da smo sretni što će naša deca živeti lepše bolje i srećnije u evropskoj Srbiji".
Ruben Fuks iz Saveza jevrejskih opština Srbije smatra da sva tri naroda zaslužuju svoje memorijalne muzeje u kojima bi uspomena na stradale bila trajno zabeležena.
Lazar Krstajić (88) sa Durmitora, jedan od preživelih logoraša, takođe je položio venac. Krstajić je novinarima rekao da je u logoru bio od maja do septembra 1943. godine i da od završetka rata stanuje u Zemunu.
Za datum obeležavanja "Dana sećanja" uzet je 22. april 1945. godine kada je grupa od 1.075 preostalih zatočenika krenula u proboj ustaškog konclogora Jasenovac, jednog od najvećih i najstrašnijih logora smrti u porobljenoj Evropi, koji istoričari nazivaju i "srpski Aušvic".
Tada se samo 127 logoraša domoglo slobode.
Sistem logora smrti takozvane NDH obuhvatao je oko 80 logora na teritoriji današnje Republike Hrvatske i Bosne i Hercegovine, a najveći je bio jasenovački sistem logora smrti.
Prema procenama koje je na osnovu prvih ekshumacija izvršila državna Komisija FNRJ, a koje potvrđuje i Centar "Simon Vizental", u jasenovačkim logorima je nestalo 500.000 Srba, 80.000 Roma, 32.000 Jevreja i nekoliko desetina hiljada antifašista različitih nacionalnosti.
NDH je u jednom nadmašila naciste - bila je jedina država koja je imala posebne logore za decu - Sisak i Jastrebarsko, kroz koje je prošlo 33.000, a u njima skončalo blizu 20.000 dece do 14 godina starosti.
Na teritoriji Srbije najveći logor je bio Banjica koji je pod upravom Specijalne policije kvislinške vlade Milana Nedića formirao nemački Gestapo i u kome je likvidirano oko 80.000 ljudi.
Kroz logor "Staro sajmište" koji se nalazio na teritoriji tadašnje NDH, prošlo je oko 100.000 ljudi, od toga je u samom logoru ubijeno 20.000, najviše Jevreja, a još toliko na stratištima oko grada.
Više od 50.000 ljudi odvedeno je na put bez povratka u logore smrti Banjica, Trepča, Jasenovac i dalje u Norvešku, Grčku, Nemačku, Poljsku i Austriju.
