Izvor: Večernje novosti, 09.Okt.2016, 09:24   (ažurirano 02.Apr.2020.)

Crkvu isušuju šinama

Bogomolju staru vek i po u Štitkovu spasavaju savremenom tehnikom. Presecanjem zidova iznad poda, ugrađena specijalna zaštita MAJSTORI novosadske firme HPS-HIO izveli su radove na zaštiti od vlage crkve Blagoveštenja u novovaroškom selu Štitkovu, a narednih nedelja će ivanjički "Putevi" obiti malter, kako bi se zidovi sušili. Idućeg proleća nastaviće se radovi na krovu i uklanjanje tragova zuba vremena i nemara i vraćanje starog sjaja hramu podignutom 1867. godine >> Pročitaj celu vest na sajtu Večernje novosti << u nekadašnjem sedištu knezova loze Raškovića. Temelje i zidove bogomolje pod Čemernicom "jede" vlaga od kako je 1963. godine izgrađena brana na izvoru Vrelo za mini-centralu, kojoj je bio kratak radni vek, ali je ostalo jezerce. Inicijativu za spasavanje hrama i prikupljanje sredstava pokrenuli su Humanitarna organizacijha "Stara Raška", iz Beograda i ovdašnje udruženje "Knezovi Raškovići", uz podršku Mileševske eparhije i Uprave za saradnju s crkvama i verskim zajednicama. Prvi put u Starom Vlahu je primenjena specijalna metoda u zaštiti, u stvari patent Novosađana - tehnološki postupak u proizvodnji i ugradnji materijala, star 25 godina. - Zidovi crkve su iznad poda presečeni ultrabrzim i dijamantskim sajlama i položena je horizontalna hidroizolacija - hiomasteršina, koja trajno zaštićuje od prodora kapilarne vlage, najvećeg neprijatelja starih objekata - pojašnjava Dragiša Radanović, tehnički rukovodilac. Plastična profilisana šina je širine 10 centimetara, a visine 14 milimetara i prema rečima Radanovića, ima ogromnu nosivost i trajnost. Tako je, inače, od vlage zaštićeno desetine verskih objekata, među kojima je crkva u Debeljači, kod Pančeva, sa zidovima (od opeke) debelim 5,30 metara, kao i niz javnih objekata novijeg datuma.Crkva Blagoveštenja u Štitkovu Majstori tvrde da odavno nisu naišli na tako tvrd kamen kao u Štitkovu. Meštani pretpostavljaju da je pri zidanju crkve (radovi počeli 1863. godine) korišćen kamen iz ostataka manastira, ali ne znaju iz kog je majdana. Crkva u Štitkovu je, uz odobrenje turskih vlasti, podignuta 1867. godine, na mestu nekadašnjeg manastira, sagrađenog dok je sredinom 17. veka na tronu raškog mitropolita i pećkog patrijarha bio Gavrilo Rašković. Turci su 1813. godine spalili manastir iz osvete što je Maksim Rašković podigao narod na bunu i bio Karađorđev barjaktar na Starom Vlahu. IMENA NA ZIDU U CRKVI restauratore čeka i posao na zaštiti neobičnog spomenika ratnicima 1912-1918. godine iz pet sela. U fresko-tehnici, u malteru na zidu - prolazu između priprate i naosa, ispisana su imena 107 ratnika, a spomen-ploča je osvećena na Vidovdan 1927. godine.

Nastavak na Večernje novosti...