Izvor: Politika, Tanjug, 16.Feb.2009, 23:37 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Ako muzeji ne rade, izložbe gostuju
Radovi na dva glavna beogradska muzeja, Narodnog i savremene umetnosti, jesu hendikep za prestonicu ali se to, ipak, nadoknađuje gostujućim postavkama i bogatstvom eksponata drugih muzeja
Pitanje šta će od čuvenih zbirki vrednih umetničkih dela moći da vide turisti u Beogradu ostaje otvoreno s obzirom na to da od tri umetnička muzeja: Narodnog, Muzeja savremene i Muzeja primenjene umetnosti u prestonici punom snagom radi samo ovaj treći. U traganju za odgovorom može >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << se reći da ove ustanove, uprkos trenutnoj nezavidnoj situaciji, ipak imaju šta da ponude prestonici.
Narodni muzej je, zbog dugo najavljivane rekonstrukcije van funkcije, osim dva izložbena prostora, tačnije manja muzeja koja su pod „njegovom kapom” sa stalnim i vrednim kolekcijama i koja još uvek funkcionišu bez problema. Reč je o Galeriji fresaka i Vukovom i Dositejevom muzeju koje stranci uvek rado posećuju.
Tako se u Galeriji fresaka može videti bogata zbirka koju čini oko 1200 kopija fresaka nastalih u razdoblju od 11. do sredine 15. veka, kao i pojedine kopije ikona i minijatura iz istog perioda, a tu su i blizu 300 odlivaka srednjovekovne monumentalne skulpture i epigrafskih spomenika. U Vukovom i Dositejevom muzeju posetioci se mogu upoznati sa starijom i bogatijom Vukovom zbirkom oformljenom još krajem 19. veka, kada je Mina Karadžić-Vukomanović poklonila Vukovu zaostavštinu Kraljevini Srbiji. Zbirka Dositeja Obradovića je skromnija i ne sadrži njegove lične stvari.
Ostaje žaljenje putnika namernika, ljubitelja umetnosti i školaraca koji bi, da Narodni muzej radi, mogli da pogledaju vredne arheološke zbirke od praistorije do prvih vekova hrišćanstva, zbirke srednjovekovne i nove umetnosti od 18. do 20. veka, vredna dela evropske umetnosti od 14. do 20. veka, kao i numizmatičku zbirku. Do završetka rekonstrukcije ostaju, ipak, planovi uprave da neka od tih vrednih umetničkih dela vidimo na izložbama posvećenim velikom slikaru Paji Jovanoviću u nekoj od gradskih galerija, kao i na izložbi slika Jovana Bjelića povodom 125. godišnjice rođenja ovog umetnika, u Galeriji RTS-a u drugoj polovini ove godine.
Drugi značajan umetnički muzej koji, takođe, ne radi jeste Muzej savremene umetnosti na Ušću (sadrži vrednu kolekciju jugoslovenske moderne i savremene umetnosti od 1900. do danas) čiji se završetak rekonstrukcije očekuje do kraja ove ili početka sledeće godine. Zbirke ove ustanove ipak se mogu videti na posebno organizovanim postavkama u Muzeju 25. maj (koji se nalazi u sastavu Muzeja istorije Jugoslavije, uz „Stari muzej” i „Kuću cveća”) u Botićevoj 6, a tu je i redovna izložbena aktivnost u prostoru Salona Muzeja savremene umetnosti u Pariskoj ulici br. 14, koji i dalje nesmetano radi.
Tako će tokom ove godine u Muzeju 25. maj publika moći da vidi četiri tematske izložbe u okviru projekta MSU „Muzej u pokretu”. Prva, „Beogradska grupa – slikarstvo” predstavlja umetnike koji su je osnovali 1958 – Nikolu Jankovića, Angelinu Gatalicu, Vavu Stankovića, Matiju Vukovića, Đorđa Bošana, Kseniju Divjak, Oliveru Kangrgu, Majdu Kurnik, Marklen Mojsijenka i Marija Maskarelija. Druga postavka, „Ivan Radović – od apstrakcije do predela čulnosti”, predstavlja poznatog srpskog modernistu, treća pod nazivom „Ljuba Ivanović, grafike i crteži” predstaviće opus Ljube Ivanovića, autentičnog stvaraoca sa akcentom na crteže i grafike. Četvrta postavka iz zbirke MSU je „Grad/hronike urbanog prostora” čiji je cilj da istraži različite modalitete kulture življenja jednog grada. U Salonu MSU u Pariskoj 14 izlagaće tokom ove godine Siniša Ilić, Slobodan Šijan, Bojan Fajfrić, Zoran Todorović, Vlada Nikolić i Ivan Petrović.
Treći i jedini u potpunosti aktivni jeste Muzej primenjene umetnosti koji je nedavno veliku pažnju javnosti izazvao postavkom „Riznice manastira Hilandara”. Ova ustanova će svoje posetioce u ovoj godini obradovati izložbama: „Savremena ilustracija slikovnica u Nemačkoj” (4. do 19. marta), Salon arhitekture „Održivost” (26. mart–30. april), 13. trijenale keramike (14. maj–28. jun), Izložba foto i video radova Vladimira Perića (1–25. oktobar), 44. Dečji oktobarski salon na temu „200 godina Čarlsa Darvina” (8. oktobar–1. novembar), „Izložba razglednica u Srbiji 1896–1914”, Izložba radova ilustratora Kreativnog centra (12–29. novembar), Retrospektiva radova fotografa Radeta Milinkovića (10. decembar–10. januar 2010).
Osim umetničkih, ljubitelji i poštovaoci muzeja u muzejskoj ponudi Beograda moći će da vide značajne izložbe i vredne zbirke nešto brojnijih kulturno-istorijskih muzeja. Istorijski muzej Srbije, koji od osnivanja nije imao svoj prostor za stalnu muzejsku postavku, dobio je odlukom Vlade Republike Srbije prostor u suterenu i prizemlju zgrade na Trgu Nikole Pašića 11 (ugao sa Vlajkovićevom) za čuvanje i izložbe na kojima će biti predstavljeni predmeti iz njegovih fondova.
U programu Istorijskog muzeja Srbije (trenutno teku radovi, finansirani sredstvima iz Nacionalnog investicionog plana), među planiranim izložbama za 2009. godinu je i izložba „Skrivena istorija – privatni život u Srbiji od srednjeg veka do savremenog doba”. Jedna od osnovnih zamisli jeste da se postavkom reprezentuje privatnost (porodica, brak, svakodnevica, stanovanje, ishrana, kultura smrti...) svih slojeva društva, a ne samo elitnih, kao što su vladarski, crkveni ili građanski sloj, i to u različitim epohama.
U planu je i izložba „Ikona, srpska duhovna i istorijska slika” koja ima za cilj da, na osnovu korpusa ikona na kojima su kao sveci prikazane srpske istorijske ličnosti, prikaže ikonu kao kompleksni umetnički fenomen. U stalnoj ponudi ovog muzeja je i postavka Konaka kneza Miloša u Topčideru.
Drugi veći istorijski muzej je Muzej istorije Jugoslavije (Botićeva 6), čija likovna zbirka broji preko 4000 eksponata, a nastala je, kao i sam Muzej, spajanjem fondova Memorijalnog centra „Josip Broz Tito” i Muzeja revolucije naroda i narodnosti Jugoslavije. Najbrojnije u zbirci su slike, skulpture, grafike, crteži i akvareli jugoslovenskih umetnika dvadesetog veka, među kojima su i izuzetno vredna platna Andrije Medulića, Đure Jakšića, Paje Jovanovića, Nadežde Petrović, Save Šumanovića, Milana Konjovića, Petra Dobrovića, Ivana Meštrovića, Antuna Augustinčića, i mnogih drugih.
Pored ove, mogu se videti i druge zbirke, poput etnografske, zbirke primenjene umetnosti, numizmatičke, filatelističke, arheološke, zbirke povelja, plaketa, medalja, značaka, štafeta, i starog oružja.
Turistima, ali i svim ostalim zaljubljenicima u umetnost, istoriju i sve ono što nam svedoči o duhu prohujalih vremena ove godine biće dostupni, između ostalog, i stalni izložbeni eksponati Etnografskog muzeja, Konaka kneginje Ljubice, Muzeja grada Beograda, Pedagoškog muzeja, Muzeja jugoslovenske kinoteke, Vojnog muzeja, Muzeja Beogradske tvrđave, Muzeja pozorišne umetnosti, a tu su i Jevrejski istorijski muzej, Muzej Banjičkog logora, Muzej srpske pravoslavne crkve, Muzej afričke umetnosti, nekoliko memorijalnih muzeja kao što su Legat Paje Jovanovića i kolekcija Petra Popovića, Manakova kuća, Memorijalni muzej Nadežde i Rastka Petrovića, Tome Rosandića, Spomen-muzej Ive Andrića.
Od tehničkih i prirodno-istorijskih muzeja tu su zanimljivi eksponati i zbirke Muzeja automobila, potom nauke i tehnike, ali i Muzej Nikole Tesle, Muzej vazduhoplovstva, i veoma zanimljiv i jedan od najposećenijih – Prirodnjački muzej.
Biljana Lijeskić - Marija Andrijašević
--------------------------------------------------------------------------
Muzej savremene umetnosti tek krajem godine
Jedna od mogućih ponuda za turiste, Muzej savremene umetnosti, koji se trenutno nalazi u drugoj fazi popravke, neće biti završen do početka Univerzijade u Beogradu, koja će biti održana od 1. do 12. jula ove godine. Prema najavama, Muzej savremene umetnosti trebalo bi da bude završen do kraja 2009.
U informativnoj službi Ministarstva kulture kažu da je Muzej savremene umetnosti dobio iz budžeta Ministarstva novac za programe, dok pare za nastavak radova Muzeja tek treba da stignu iz Nacionalnog investicionog plana.
– U Muzeju savremenih umetnosti su zadovoljni novcem koji su dobili za program, a uskoro bi trebalo da stigne i odgovor za novac iz NIP-a – kažu u informativnoj službi Ministarstva kulture.
Inače, predviđeni rokovi za završetak radova drugih muzeja su: Muzej grada Beograda (u Resavskoj ulici, 2014), Narodni muzej 2012, Muzej nauke i tehnike kraj 2010, Zavičajni muzej u Zemunu kraj 2009.
S. B. S
[objavljeno: 17/02/2009]
