Izvor: B92, 19.Jul.2015, 08:31 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Avantura mileševskog hodočašća
Manastir Mileševa iz 13. veka u kojem je sahranjen Sveti Sava, monumentalne srednjovekovne isposnice u pećinama nad ambisom fantastične klisure Mileševke i drevna tvrđava Mileševac na brdu nad bajkovitim krajolikom, pružaju neponovljivo iskustvo posetiocima, bilo da su hodočasnici, ljubitelji kulture i prirode ili žele da dožive avanturu, pišu "Večernje novosti".
Foto: Julijan Nyča / Flickr.com
>> Pročitaj celu vest na sajtu B92 <<
Blistavo bela Mileševa, zadužbina svetog kralja Vladislava Nemanjića, u ždrelu duboke klisure, simbol je ovog dela zapadne Srbije. Sazdan na raskršću velikih srednjovekovnih puteva iz Pomorja ka srcu Srbije, manastir je od nastanka bio meta poklonika i velikog broja putnika iz celog Sredozemlja. Zbog neopisive vreve na trgu ispred manastirskih zidina koja je počela da ometa monahe, podignut je novi trgovački grad Prijepolje. Do našeg vremena on je sačuvao tragove kultura koje su obitavale na ovom podneblju.
Jezgro današnjeg grada udaljeno je pet kilometara od Mileševe, do koje se može doći i peške, prijatnom jednosatnom šetnjom stazom pod mirisnim lipama duž izuzetno lepo uređene obale Mileševke. Taksisti kojih ima u velikom broju i neprestano kruže, vožnju do manastirskog kompleks naplaćuju oko 250 dinara. Umorni putnici obično predahnu u velikoj modernoj gostoprimnici pre nego što uđu u crkvu, gde ostaju bez daha pred živopisom koji je i posle osam osmanlijskih rušenja manastira zadržao potresnu lepotu. Daleke 1883. britanski putopisac Artur Evans je svedočio: “Ništa što je Đoto stvorio ne može se porediti s lepotom ‘Anđela’ iz srpske kraljevske zadužbine, manastira Mileševe.”
Sa druge strane reke nalaze se ribnjak s pastrmkama i restoran u koji avanturisti i hodočasnici svraćaju na kraju svojih pohoda. Ko želi da ostane duže, može da prespava u novim, komfornim manastirskim konacima, gde prenoćište staje 1.000 dinara, dok je u seoskim domaćinstvima upola jeftinije.
Osamdesetih godina prošlog veka, slika freske mileševskog “Belog anđela” nalazila se među snimcima najvrednijih ljudskih dostignuća koji su poslati sondom u svemir da nas predstave eventualnim vanzemaljskim civilizacijama. Kraljevska zadužbina još uvek čuva i šaku Svetog Save, spasenu od janičarskog Sinan-paše, koji je 1594. spalio mošti srpskog svetitelja u želji da uništi njegov kult. Stranaca je i danas mnogo među 170.000 gostiju koji godišnje posete Mileševu.
U manastiru se nalazi i velika riznica. Među mnogim dragocenim eksponatima ističe se žezlo Svetog Save, poklon vaseljenskog patrijarha posle dobijanja autokefalnosti Srpske pravoslavne crkve. Neposredno iza manastira spušta se put koji vodi ka dnu klisure, a zatim se posle kratkog strmog uspona dolazi u podnožje oštrog vrha sa ostacima utvrđenog grada Mileševca.
Ispod gradskih zidina nalazi se skrivena staza koja vodi do Savine isposnice, niza velikih pećina u zidu klisure u kojima su u srednjem veku monasi tihovali, prevodili i prepisivali knjige. Na mestima gde je monaška staza ka isposnicama najuža postavljeni su lanci pričvršćeni za stenu tako da je prolaz bezbedan. O isposnicama postoji mnoštvo legendi, a najpoznatije predanje je o svetoj vodi u otvoru na dnu pećine u koji može da se ugura samo jedna ruka. Predanje kaže da čudesnu vodu ne mogu da dohvate grešni.
Izvor: Novosti.rs
