Izvor: B92, 30.Avg.2006, 12:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Na današnji dan, 30. avgust
Umrli Kleopatra, Luj XI, Vojnović, Tomson i Bronson, rođeni David, Šeli i Raterford, patentiran stereo, atentat na Lenjina, Bečka arbitraža, streljan Šumanović, crveni telefon, poginuli Radža, Bahonar i Spenser, NATO počeo bombardovanje položaja Srba u BiH
30. p.n.e. Umrla egipatska kraljica Kleopatra. Prema predanju, izvršila samoubistvo pustivši da je ugrize otrovna zmija. Njenom smrću ugasila se dinastija Ptolomeja, Egipat postao rimska provincija.
>> Pročitaj celu vest na sajtu B92 << />1483. Umro francuski kralj Luj XI. Tokom vladavine, od 1461, uspeo da pobedi Ligu feudalaca i ojača centralnu kraljevski vlast. Nasledio ga sin Šarl VIII.
1645. Holanđani i Indijanci sklopili primirje u Nju Amsterdamu, danas Njujork.
1748. Rođen Žak Luj David, najznačajniji predstavnik klasicizma u francuskom slikarstvu, dvorski slikar Napoleona Bonaparte. Izvršio veliki uticaj na likovnu umetnost, njegovi sledbenici uglavnom završili u šablonu akademizma.
1757. Ruska armija u Sedmogodišnjem ratu, pod komandom maršala Stepana Fjodoroviča Apraksina, porazila pruske trupe u bici kod Gros Jegersdorfa.
1797. Rođena engleska književnica Meri Šeli, autorka romana "Frankeštajn". Supruga pesnika Persija Biša Šelija.
1871. Rođen britanski fizičar Ernest Raterford, dobitnik Nobelove nagrade za hemiju 1908. Otkrio alfa i beta zrake u radijumu, a bombardujući azot alfa-česticama izveo prvu transmutaciju jednog elementa u drugi, 1919.
1881. Francuski inženjer Kleman Ader patentirao, u Nemačkoj, prvi stereofonski zvučni sistem.
1914. U bici kod Tanenberga, u I svetskom ratu, nemačka VIII armija pod komandom generala Paula fon Hindenburga potukla II rusku armiju generala Aleksandra Samsonova, koja je izgubila oko 30.000 ljudi. Samsonov izvršio samoubistvo.
1918. Tokom posete fabrici "Miheljson" u atentatu ranjenVladimir Ilić Lenjin. U lidera sovjetske Rusije pucale pripadnice Socijal-revolucionarne partije Fanja Kaplan i njena sestra Dora.
1929. Umro dubrovački književnik Ivo Vojnović, autor drama "Dubrovačka trilogija" i "Ekvinocij", koje su više decenija bile na repertoarima jugoslovenskih pozorišta.
1940. U Beču završeni razgovori predstavnika Nemačke, Italije, Rumunije i Mađarske, Bečka arbitraža, na kojima su Nemačka i Italija prisilile Rumuniju da ustupi Bugarskoj južnu Dobrudžu, a Mađarskoj deo Transilvanije.
1940. Umro engleski fizičar Džozef Džon Tomson. 1897. otkrio elektron. Dobitnik Nobelove nagrade za fiziku 1906.
1942. Ustaše u Sremskoj Mitrovici, u II svetskom ratu, streljale Savu Šumanovića, jednog od najboljih srpskih slikara između dva rata. Njegove velike kompozicije "Doručak na travi" i "Pijana lađa" ubrajaju se u najznačajnija dela modernog srpskog slikarstva.
1944. Sovjetska armija u II svetskom ratu zauzela naftna polja u Ploeštiju u Rumuniji, čime je nemačku vojsku lišila važnog izvora snabdevanja gorivom.
1945. Velika Britanija ponovo uspostavila vlast u Hongkongu, posle tri godine i sedam meseci japanske okupacije.
1957. Senator Strom Turmond iz Južne Karoline postavio rekord u ometanju Kongresa SAD govoreći više od 24 sata protiv predloga zakona o građanskim pravima.
1963. Između sedišta vlada SSSR i SAD, Kremlja i Bele kuće, lideri Nikita Hruščov i Džon Kenedi uspostavili, posle kubanske krize, koja je zapretila opštim nuklearnim sukobom, direktnu telefonsku vezu, takozvani crveni telefon.
1973. Kenija zabranila lov na slonove i trgovinu slonovačom.
1974. U železničkoj nesreći kod Zagreba stradalo 150 osoba.
1981. U Teheranu u eksploziji bombe podmetnute u kancelariji premijera poginuli predsednik Irana Mohamad Ali Radžai i premijer Mohamad Džavad Bahonar.
1991. Sovjetska republika Azerbejdžan objavila nezavisnost od Moskve i počela formiranje sopstvene armije.
1992. Prekinuta petomesečna srpska opsada Goražda. U skladu s dogovorom u Londonu, komanda bosanskih Srba povukla oko 1.000 svojih vojnika, a s njima se povlačila i kolona izbeglica srpske naconalnosti. U napadu Zelenih beretki na kolonu poginule 22, povređeno 50 osoba.
1995. Avioni NATO-a počeli seriju napada na srpske položaje u Bosni i Hercegovini u pokušaju da prisile rukovodstvo bosanskih Srba da prihvati mirovni plan za BiH. Napadi usledili dva dana pošto je u minobacačkom napadu na Sarajevo ubijeno 37 osoba, a obustavljeni 14. septembra, kada su Srbi potpisali sporazum o povlačenju teškog naoružanja na 20 kilometara od Sarajeva.
1997. U automobilskoj nesreći u Parizu poginula britanska princeza od Velsa Dajana Spenser, bivša supruga britanskog prestolonaslednika, princa Čarlsa. U nesreći poginuli i njen pratilac Dodi al Fajed i njihov vozač Henri Pol.
2001. Oko 438 izbeglica, mahom iz Avganistana, spasenih sa feribota koji je tonuo, nastavilo da umire na norveškom teretnom brodu jer im Australija nije dozvolila ulazak u tu zemlju.
2003. U Severnom moru potonula ruska atomska podmornica. Od 10 članova posade, spasen jedan.
2003. Umro američki glumac Čarls Bronson, zvezda akcionih filmova iz šezdesetih i sedamdesetih.
2004. Na Ilidži kod Sarajeva uhapšen Ramiz Delalić, osumnjičen da je 1. marta 1992. na svadbi na Baščaršiji ubio jednog od svatova, Srbina Nikolu Gardovića. To ubistvo produbilo poremećene međunacionalne odnose i ubrzalo početak rata u BiH.
2005. U višednevnom naletu uragana Katrina na američke države Misisipi, Luizijana i Alabama stradalo 230.000 ljudi.
