Izvor: B92, 28.Mar.2005, 12:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Na današnji dan, 28. mart
Umrli Obradović, Rahmanjinov, Ajzenhauer, Šagal, Jonesko, Vajlder i Justinov, ubila se V. Vulf, rođen Gorki, amandmani na Ustav Srbije
1749. Rođen francuski astronom, matematičar i fizičar Pjer Simon Laplas. Pisao radove na polju nebeske mehanike, a hipotezu o nastanku Sunčevog sistema, poznatu kao Kant-Laplasova teorija, objavio 1796.
1776. U Moskvi osnovan teatar "Boljšoj", veliki teatar opere i baleta, po ugledu na Sankt Peterburg, u kojem su od četrdesetih >> Pročitaj celu vest na sajtu B92 << godina XVIII veka izvođene operske predstave.
1800. Parlament Irske usvojio zakon o ujedinjenju Irske sa Engleskom.
1811. Umro srpski prosvetitelj, pisac, filozof i pedagog Dositej Obradović, prvi srpski ministar prosvete, jedna od najznačajnijih i najuticajnijih ličnosti u Srbiji krajem XVIII i početkom XIX veka. U delima propovedao i branio evropske građanske ideje utemeljene na modernim racionalističkim i prosvetiteljskim filozofskim pravcima.
1868. Rođen ruski pisac Maksim Gorki, koji se smatra utemeljivačem socijalističkog realizma u ruskoj književnosti. Imao značajnu ulogu u političkom i kulturnom životu Rusije, a 1934. postao prvi predsednik Sovjetskog udruženja pisaca. Umro 1936.
1881. U Beču potpisana "Železnička konvencija" o izgradnji pruge Beograd-Niš. Pruga duga 243,5 kilometara izgrađena 1884, a uz finansijsku pomoć stranih konzorcijuma u Srbiji do 1890. izgrađeno 1.060 kilometara pruge do austrougarske, bugarske i turske granice.
1930. Dva najveća turska grada, Konstantinopolj i Angora, dobili nove nazive, Istanbul i Ankara.
1939. Republikanska vojska predala Madrid snagama generala Franka, čime je okončan Španski građanski rat. General Franko 1. aprila objavio kraj rata koji je trajao 986 dana i u kojem je poginulo preko milion ljudi.
1941. Britanske pomorske snage u Drugom svetskom ratu nanele teške gubitke italijanskoj mornarici u bici kod rta Matapan.
1941. Engleska književnica Virdžinija Vulf izvršila samoubistvo. Ubraja se među najznačajnije engleske romanopisce XX veka.
1942. Britanci iznenadnim napadom sa kopna, mora i iz vazduha uništili francusku luku Sen Nazar, u kojoj su bili usidreni nemački ratni brodovi.
1943. U Kaliforniji umro ruski kompozitor i pijanist Sergej Rahmanjinov, autor čuvenih klavirskih koncerata i "Rapsodije na Paganinijevu temu". Rođen u Rusiji 1. aprila 1873, emigrirao u SAD 1918.
1945. SAD priznale vladu Demokratske Federativne Jugoslavije.
1969. Umro američki general i državnik Dvajt Dejvid Ajzenhauer, vrhovni komandant savezničkih snaga u Drugom svetskom ratu u Evropi, komandant NATO-a od 1950. do 1952. i predsednik SAD od 1953. do 1961.
1970. U zemljotresu koji je razorio turski grad Gediz i okolna sela u zapadnoj Anadoliji poginulo najmanje 1.100 ljudi.
1973. Američki glumac Marlon Brando odbio da primi "Oskara" za glavnu ulogu u filmu "Kum", a na ceremoniju za dodelu nagrade poslao indijansku glumicu Sačin Litlfeder da opiše patnje američkih Indijanaca.
1985. Umro francuski slikar rusko-jevrejskog porekla Mark Šagal, koji je, mimo svih likovnih formi i eksperimenata koji su obeležile XX vek, uspeo da izgradi originalan likovni izraz. Ilustrovao La Fontenove basne, Gogoljeve "Mrtve duše", Bibliju, oslikao svod pariske Opere, sinagogu u Jerusalimu, zgradu Ujedinjenih nacija i uradio vitraže u katedrali u Mecu.
1989. U Beogradu proglašeni amandmani na Ustav Srbije, kojim je pokrajinama oduzeta mogućnost veta na ustavne promene u Srbiji i
deo zakonodavne, upravne i sudske funkcije. Revizija Ustava na Kosovu propraćena masovnim demonstracijama Albanaca, u sukobima demonstranata s policijom poginula 22 demonstranta i dva policajca.
1994. Umro francuski dramski pisac rumunskog porekla Ežen Jonesko, tvorac "antiteatra" i jedan od najznačajnijih autora "teatra apsurda".
2001. U Demokratsku Republiku Kongo stigao prvi kontingent "plavih šlemova" sa zadatkom da ojača prisustvo UN u toj zemlji posle građanskog rata.
2002. U 95. godini umro holivudski režiser i scenarista Bili Vajlder, dobitnik šest "Oskara".
2003. Na Fruškoj gori nađeno telo bivšeg predsednika Predsedništva Srbije Ivana Stambolića, otetog 25. avgusta 2000. Policija uhapsila četiri pripadnika raspuštene Jedinice za specijalne operacije MUP-a Srbije osumnjičenih za to ubistvo.
2003. Sa ostrva Tanegašima Japan lansirao svoje prve
špijunske satelite u kosmos, koji će toj zemlji omogućiti nezavisnost u prikupljanju podataka, uključujući kretanje severno-korejske vojske. Japan se ranije oslanjao na obaveštajnu službu SAD.
2004. U Švajcarskoj umro britanski glumac, scenarista, pisac, režiser i producent Piter Justinov. Dobitnik "Oskara" za epizodnu ulogu u filmovima "Spartak" i "Topkapi".
