Izvor: B92, 14.Jan.2005, 13:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Na današnji dan, 14. januar
Osnovana Matica srpska, uvedeno samoupravljanje, umro Hemfri Bogart
1742. Umro engleski astronom i geofizičar Edmund Halej, direktor opservatorije u Griniču i kraljevski astronom. Po njemu ime dobila Halejeva kometa. Prvi utvrdio da su komete uočene 1551, 1601. i 1682. isto telo koje se periodično pojavljuje. Izradio prvi katalog sjajnih zvezda Južnog neba i prvu meteorološku kartu.
1784. SAD ratifikovale mirovni ugovor s Velikom Britanijom, čime je i formalno >> Pročitaj celu vest na sajtu B92 << okončan Američki rat za nezavisnost.
1809. Engleska i Španija sklopile savez protiv francuskog cara Napoleona I.
1826. U Pešti osnovana Matica srpska na inicijativu Jovana Hadžića i uz pomoć bogatih srpskih trgovaca iz Pešte i Budima. Književno i kulturno društvo odigralo ogromnu ulogu u procvatu nauke i kulture Srba u Vojvodini. Ubrzo po osnivanju počelo da izdaje "Letopis Matice srpske", najstariji srpski književni časopis. 1864. preseljena u Novi Sad.
1840. U kneževini Srbiji za školsku slavu proglašen Savindan, praznik u spomen na svetog Savu, srpskog prosvetitelja i zaštitnika školstva. Prva proslava svetog Save održana 1812. u Zemunu, a himna svetom Savi prvi put izvedena 1839. u Segedinu.
1867. U okviru balkanskih nacionalno-oslobodilačkih saveza protiv Otomanskog carstva Vlada Srbije s Bugarskim revolucionarnim komitetom u Bukureštu sklopila sporazum o stvaranju zajedničke države koja bi se zvala Bugaro-Srbija ili Srbo-Bugarska, a za vladara bio predviđen srpski knez Mihailo Obrenović.
1892. Rođen srpski klasični filolog Miloš Đurić, član Srpske akademije nauka i umetnosti, predsednik Srpske književne zadruge i urednik časopisa "Živa antika". Objavio više od 200 radova iz klasične književnosti i filozofije, prevodio Platona, Aristotela, Tukidida i druge pisce i sve velike antičke tragičare.
1897. Rođen srpski istoričar Vasa Čubrilović, profesor Beogradskog univerziteta, član Srpske akademije nauka i umetnosti. Kao učesnik atentata na austrugarskog prestolonaslednika Franca Ferdinanda 1914. u Sarajevu osuđen na 16 godina zatvora i do sloma Austro-Ugarske u Prvom svetskom ratu bio u zatvoru. U Drugom svetskom ratu bio zatvoren u logor na Banjici. Posle oslobođenja zemlje bio direktor Balkanološkog instituta i ministar u Vladi FNRJ.
1898. Umro engleski pisac i matematičar Luis Kerol, autor fantastičnih bajki "Alisa u zemlji čuda" i "Alisa s onu stranu ogledala".
1907. Zemljotres razorio grad Kingston na Jamajci i usmrtio oko 1.000 ljudi.
1941. Rođen slovenački političar i državnik Milan Kučan, predsednik Slovenije u trenucima raspada SFRJ. Slovenija u njegovo vreme proglasila nezavisnost, 25. juna 1991, i postala jedna od najuspešnijih bivših komunističkih zemalja u sprovođenju radikalnih političkih i privrednih reformi. Ponovo biran za predsednika Slovenije 1994. i 1998.
1943. U Kazablanci počela konferencija lidera savezničkih snaga u Drugom svetskom ratu. Ruzvelta, Čerčil i De Gol, na konferenciji završenoj 26. januara, zaključili da sile Osovine moraju bezuslovno da kapituliraju. Preciziran datum iskrcavanja Saveznika u Italiji.
1953. Narodna skupština Jugoslavije izglasala ustavni zakon kojim su uvedeni društveno vlasništvo i samoupravljanje proizvođača. Umesto vlada i ministarstava, uvedena izvršna veća i državni sekretarijati. Prvi predsednik Saveznog izvršnog veća postao Josip Broz.
1957. Umro Hemfri Bogart, jedan od najpopularnijih američkih filmskih glumaca pedesetih godina. Dobitnik "Oskara" 1951. za film "Afrička kraljica", legendarnu popularnost stekao filmovima "Kazablanka" i "Malteški soko".
1969. Lansiran sovjetski vasionski brod "Sojuz 4" s kosmonautom Vladimirom Šatalovim, dan kasnije "Sojuz 5" u kojem su bili Boris Voljanov, Aleksej Jelisejev i Jevgenij Krunov. Dva borda se potom spojila, Jelisejev i Krunov prešli u "Sojuz 4". To je bilo prvo spajanje vasionskih brodova s ljudskom posadom u Zemljinoj orbiti.
1991. Umro srpski filolog Mihailo Stevanović, profesor Beogradskog univerziteta, član Srpske akademije nauka i umetnosti. Objavio više od 600 radova, uključujući monumentalno delo "Savremeni srpskohrvatski jezik".
1991. U Tunisu ubijena tri bliska saradnika Jasera Arafata, među kojima i Abu Ijad, jedan od osnivača Palestinske oslobodilačke organizacije.
1996. Predsednik Gvatemale Alvaro Arsu pozvao, preuzimajući dužnost šefa države, levičarske gerilce da počnu pregovore o okončanju 35-godišnjeg građanskog rata.
2000. Bosanski Hrvati Zoran, Vlatko i Marjan Kupreškić, Vladimir Šantić i Drago Josipović proglašeni krivim pred Međunarodnim sudom za ratne zločine u Hagu za masakr 116 muslimana u Ahmićima u Bosni, 1993. Osuđeni na zatvorske kazne od 5 do 25 godina. Kupreškići 23. oktobra 2001. proglašeni nevinima i oslobođeni, a ostaloj dvojici kazna smanjena.
2003. U najvećim demonstracijama u tursko-kiparskoj istoriji na desetine hiljada ljudi u Nikoziji zahtevalo kraj višedecenijske izolacije.
