Izvor: B92, 01.Nov.2008, 11:37 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Godišnjica oslobođenja Beograda
Beograd -- Kraj Spomen-kosturnice branilaca Beograda u Prvom svetskom ratu obeležena 90 je godišnjica oslobođenja Beograda u tom ratu.
Vence, kraj Spomen kosturnice na Novom groblju položili su zamenik gradonačelnika Beograda Milan Krkobabić, predstavnici Ministarstva rada i socijalne politike i Vojske Srbije, navodi se u saopštenju Službe za informisanje Grada Beograda.
Svečanosti su prisustvovali i predstavnici nevladinih organizacija opredeljenih za negovanje >> Pročitaj celu vest na sajtu B92 << tradicija oslobodilačkih ratova Srbije.
Ceremoniju su organizovali Ministarstvo rada i socijalne politike u saradnji sa Ministarstvom odbrane i gradom Beogradom.
Povodom godišnjice oslobođenja, Akademija medicinskih nauka Srpskog lekarskog društva i Vojno-medicinska akademija organizovale su u petak naučni skup "Srpski vojni sanitet 1917-1918".
U čast oslobođenja Beograda, herojskih podviga Istočne armije i savezničkih snaga, ambasador Francuske u Srbiji Žan Fransoa Teral otkriće 3. novembra, na dan kada je oslobođena cela Srbija, spomen ploču na spomeniku maršalu Franšu D' Epereu kod Auto komande.
Svečanosti će prisustvovati unuk slavnog maršala, pukovnik Kristijan de Gatin i drugi potomci, kao i zvaničnici Srbije.
Projekat kojim je obnovljen i zaštićen spomenik maršalu D'Epereu i uređena njegova okolina uradio je Zavod za zaštitu spomenika kulture grada Beograda, a finansiralo Ministarstvo rada i socijalne politike.
Istog dana uveče, ambasador Teral će u Francuskom kulturnom centru otvoriti izložbu "Epopeja savezničkih snaga na Solunskom frontu", koja je organizovana u saradnji sa Vojnim muzejom i Muzejom vojnog vazduhoplovstva Srbije.
Narednog dana, 4. novembra, pukovnik De Gatin će u Francuskom kulturnom centru održati predavanje o velikoj ofanzivi savezničkih snaga 1918. godine i ulozi maršala D'Eperea, koji je bio na njihovom čelu.
Prestonica Srbije oslobođena je 1. novembra 1918. godine posle trogodišnje okupacije u Prvom svetskom ratu, a poslednji okupatorski vojnici povukli su se preko pontonskih mostova na Savi u Zemun u ranu zoru.
Za samo 46 dana od proboja Solunskog fronta, Prva armija vojvode Petra Bojovića je, u jednom dahu, goneći neprijatelja iz juriša u juriš, prevalila oko 500 kilometara i stigla nadomak Beograda.
Prve komite, prethodnice Prve armije, ušle su u grad u ranu zoru, a oko 10.30 časova tog dana Konjički eskadron Dunavske divizije izbio je na Kalemegdan.
Na čelu kolone, dugo očekivanih oslobodilaca, koja je oko 15 časova preko tepiha od cveća defilovala od Slavije ka Kalemegdanu, bio je pukovnik Milojević.
Da ne bi izazivali neprijateljsku artiljeriju iz Zemuna, glavnina snaga oslobodilaca, Moravska i Dunavska divizija, zadržale su se na prilazu grada.
Oduševljeni građani pripremili su za vrhovnog komandanata svoje vojske, prestolonaslednika Aleksandra Karađorđevića, ogroman lovorov venac, dok je komandantu francuske vojske generalu D'Epereu bio namenjen umetnički izrađen jatagan.
Cela Srbija bila je slobodna 3. novembra 1918. godine.
Nemačka je potpisala kapitulaciju 11. novembra, a prethodno su oružje položile njene saveznice Bugarska, Turska i Austrougarska.
Srbija je kraj rat dočekala sa ogromnim žrtvama. Od oko pet miliona stanovnika koliko je imala pred rat, u borbama, zločinima, od tifusa, difetrije, zime i tokom povlačenja preko Albanije, izgubila je više od milion i 200.000 stanovnika.
Od oko 737.000 vojnika, život je položilo 379. 818 vojnika i starešina.
U masovnim zločinima, od bolesti i gladi stradalo je oko 800.000 civila.
Materijalna šteta procenjena je na tadašnjih šest milijardi zlatnih franaka.
