Izvor: JužneVesti.com, 12.Okt.2024, 11:58
Na današnji dan Niš oslobođen u Velikom ratu
Minirajući most kod Tvrđave u centru, na današnji dan, 12. oktobra 1918. godine, Nemci su se povukli iz Niša, a Moravska divizija uspela je da oslobodi grad. Uz povike "Živeli junaci" u Niš su par dana kasnije stigli odredi francuskog generala Šarla Tranijea i prestolonaslednik Aleksandar, uz pratnju Vojvode Živojina Mišića.
Nemački i bugarski vojnici; foto: Goran Ćirić Građani su, beleže istoričari, formirali odred zaštite tako što su podelili među sobom ono >> Pročitaj celu vest na sajtu JužneVesti.com << malo pušaka koje su bile sakrivene od okupatorskih vojnika i vlasti i tako se priključili odbrani Niša.
Poslednjeg dana borbi bataljon Moravske divizije je zadao jak udarac sa brda Gorice Nemcima, a 12. oktobra 1918. godine u 8:40 nova jaka eksplozija potresla je grad - Nemci su prilikom povlačenja digli u vazduh i gvozdeni most na Nišavi ispred ulaza u Tvrđavu.
Onemogućeno im je da zapale poslednji – drveni most na Nišavi. Nakon jake vatre bili su primorani da gaze reku i spasavaju se kako znaju i umeju. Na taj način je olakšan prelaz svih delova Moravske divizije na drugu obalu i dalje gonjenje nemačkih vojnika, koji su bežali prema Viniku i dalje ka Aleksincu - opisao je događaje istoričar Aleksandar Dinčić.
Pohvalna naredba za Radojka Jovanovića; foto: Istorijski arhiv Beograda Po oslobođenju grada, s nestrpljenjem se čekao dolazak francuske vojske i prestolonaslednika Aleksandra.
To se dogodilo 25. oktobra kod Inžinjerijske kasarne, uz povike “Vive les Serb” (Živeli Srbi!) i “Vive le Héros!” (Živeli Junaci!), a pojavio se kombinovani odred francuskog generala Šarla Tranijea.
Iz pravca Leskovca, u pratnji Vojvode Živojina Mišića, stigao je i prestolonaslednik i budući kralj Srba, Hrvata i Slovenaca. Nedelju dana kasnije, na vest da je Beograd oslobođen, nastalo je veliko narodno slavlje. Rat se bližio kraju, a Niš je lagano počeo da zaceljuje ratne rane, bez 700 najboljih sinova, koji su položili živote za bolje sutra.
Istoričar Aleksandar Dinčić je o borbama za oslobođenje Niša u Prvom svetskom ratu, koje su završene 12. oktobra, pisao na stogodišnjicu ovog događaja. Kroz tri teksta opisao je kako su Nemci branili grad, borbe i konačno oslobođenje grada.
Za dva dana, Nišlije očekuje još jedan jubilej - oslobođenje u Drugom svetskom ratu.
