Izvor: B92, 27.Jan.2014, 02:23 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Zavirite u novi broj "Knjiženstva"
Treći broj “Knjiženstva”, časopisa za studije književnosti, roda i kulture, koji između ostalog donosi priče o Ejbi Linč i Alis Manro, istražuje vezu između ženske književnosti i kulture sa ratovima i revolucijama uz prikaze brojnih novih izdanja, odnedavno je dostupan na internet.
Časopis “Knjiženstvo”, uz digitalnu bazu podataka o stvaralaštvu srpskih književnica, plod je istraživačkog projekta “Knjiženstvo - teorija i istorija ženske književnosti >> Pročitaj celu vest na sajtu B92 << na srpskom jeziku do 1915. godine”.
Ovaj projekat ima za cilj da osvetli istoriju ženske književnosti na srpskom jeziku kao i da teoretizuje njene specifičnosti, preoblikujući postojeće, uglavnom zapadne, pojmove i modele. Časopis je elektronski jer samo u tom mediju može postojati direktna veza sa bazom podataka i drugim srodnim sadržajima. Istovremeno, elektronski oblik čini ga i lako dostupnim.
Uvodna reč:
Pred vama je treći broj Knjiženstva, časopisa za studije književnosti, roda i kulture, pokrenutog u okviru istraživačkog projekta Knjiženstvo, teorija i istorija ženske književnosti na srpskom jeziku do 1915. godine koji finansira Ministarstvo prosvete, nauke i tehnološkog razvoja Republike Srbije. Projekat Knjiženstvo ima za cilj da osvetli istoriju ženske književnosti na srpskom jeziku kao i da teoretizuje njene specifičnosti, preoblikujući postojeće, uglavnom zapadne, pojmove i modele, dok je časopis zamišljen kao svojevrstan forum na kom se ta pomaljajuća književna istorija dodatno promišlja, obrazlaže i preispituje. Otuda je časopis povezan, praktično – preko linkova, ali i na širem, teorijskom planu, sa digitalnom bazom podataka Knjiženstvo, teorija i istorija ženske književnosti na srpskom jeziku do 1915. godine.
Treći broj časopisa Knjiženstvo otvara tekst o Ejbi Lič, prvoj ženi koja je u SAD predavala klasičnu filologiju. Tekst istovremeno predstavlja i ilustraciju digitalne baze podataka posvećene upravo istoriji ove discipline u SAD. U žiži ovog broja jeste veza ženske književnosti i kulture sa ratovima i revolucijama – Velikim ratom, ali i ratovima i prevratima na Balkanu. O tome govore tekstovi posvećeni Jeleni Dimitrijević i Virdžiniji Vulf, Isidori Sekulić i Milici Janković, kao i rad o predstavama odnosa žene i nacije u časopisu Žena u ratnim i poratnim godinama. Ovoj temi pripada i članak o Lizi Majtner i Mariji Kiri.
O čuvenom delu Rebeke Vest Crno jagnje i sivi soko reč je u dva teksta – u prvom je istražena recepcija dela, a drugi predstavlja izbor iz svojevrsnog nacrta za scenario nastalog na osnovu ovog putopisa. Pored ratnih tema, u trećem broju Knjiženstva predstavljen je i doprinos žena srpskoj kulturi u srednjem veku, analiziran proces modernizacije i emancipacije Sefartkinja na Balkanu u 19. i 20. veku, te prikazan istorijski niz turskih spisateljica. O plesu i performansu govore tekstovi posvećeni Magi Magazinović i Marini Abramović. Segment “Ženska književnost i kultura” završava se analizom jedne televizijske emisije.
Bibliografija u trećem broju sadrži podatke o godištima časopisa Ženski svet od 1894. do 1894. U ovom broju donosimo intervju sa Mari-Luiz Kolahan, naučnicom iz Irske, koja koristi baze podataka u istraživanju rukopisne književnosti.
U rubrici “Prikazi” predstavljamo čak osam knjiga – od japanskog izdanja posvećenog digitalnom arhiviranju retkih knjiga do porodičnih i ličnih istorija Ivane Stefanović, odnosno, Delfe Ivanić. Pored toga, predstavljeno je i izdanje o rodu i tranziciji, potom uvod u feminističku kritiku, knjiga koja se bavi analizom pojmova „zabave”, te zbornik o Dragi Gavrilović i jedna zbirka intervjua.
U završnoj rubrici “Događaji” ukratko predstavljamo Alis Manro, a rubriku i ceo broj zaokružuje priča o Katarini Milovuk, izgovorena povodom obeležavanja 150 godina od osnivanja Više ženske škole u Beogradu.
Projekat “Knjiženstvo - teorija i istorija ženske književnosti na srpskom jeziku do 1915. godine”podržava Ministarstvo prosvete, nauke i tehnološkog razvoja Republike Srbije u periodu od 2011. do 2014. Projekat je povezan sa COST akcijom IS0901 Women Writers in History: Toward a New Understanding of European Literary Culture, koja obuhvata bazu podataka o evropskoj ženskoj književnosti do 1900. godine Women Writers in History.
