Izvor: Blic, 06.Okt.2003, 12:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Slikar opojnog života
Slikar opojnog života
Najveća izložba do sada psovećena Eduaru Vijaru, pariskom slikaru koji je živeo na prekretnici 19. i 20. veka i čija dela utopljena u boje pokrivaju nekoliko decenija moderne istorije umetnosti, u isto vreme obuhvatajući pozorište, dizajn i fotografiju, otvorena je prošle nedelje u Gran paleu u Parizu. Povučeni i tihi čovek koji nikada nije napustio svoju majku i nikada se nije ženio, Vijar je bio najpoznatiji kao ključni član grupe 'Nabis' ('prorok' >> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << na arapskom i hebrejskom), avangardnog pokreta s kraja 19. veka koji je odbacivao i umetnost impresionista i naturalizam. Čist dizajn i kolorit, smatrali su 'nabisti', bili su suština umetnosti. Udruženi krajem 80-ih godina 19. veka i pod uticajem Pola Gogena i Emila Bernara, članovi 'Nabisa' tragali su za čistim vizuelnim osećajem i slike_arhiva u suštini smatrali ravnim površinama prekrivenim bojama koje su poređane po određenom redu. Rani radovi Eduara Vijara, neki smatraju i najbolji, poput 'Ljiljana' ili 'Osmougaonog autoportreta', apstraktnog su oblika i čistog kolorita, bez ikakvih detalja i dubine. Kasniji radovi inspirisani su Vijarovim životom ograničenim na kretanje od zida do zida u krugu porodice – uz majku i njene švalje (u radionici za proizvodnju korseta) i uz sestru koja se udala za jednog od Eduarovih najbližih prijatelja. U to vreme Vijar je izradio i zadivljujuće dizajne za tekstil.
Izložba sadrži 230 slika, crteža i fotografija i do sada je bila predstavljena u Vašingtonu i Montrealu, a početkom sledeće godine biće predstavljena i ljubiteljima umetnosti u Londonu. Jedan od segmenata izložbe posvećen je Vijarovom radu u pozorištu na scenografiji i dekoraciji za avangardne predstave Ibzena, Strindberga i Meterlinka; Eduar je bio prvi slikar koji je bio angažovan i na pozorišnoj produkciji. Na izložbi su predstavljena i velika dekorativna platna poput serije 'Javni parkovi', koji nikada do sada nisu viđeni zajedno na jednom mestu, intimni radovi iz kasnijih godina u kojima je Vijar nastavio da eksperimentiše sa apstraktnim i jakim bojama.
Usamljenik i oštri posmatrač sa strane, Vijar je slikao život u parkovima, na ulicama i u domovima svojih savremenika, u isto vreme portretišući živote bogatih i privilegovanih. Fotografije koje je radio tokom bezbrižnih godina pred početak Prvog svetskog rata uhvatile su opojni život pomodne umetničke i pozorišne elite Pariza, njihova putovanja na selo i more, kao i njihove složene veze. Sam Vijar je tokom 40 godina živeo u savršenom 'menage a trois' sa svojom ljubavnicom Lusi i njenim suprugom Josom Heselom. Lusi je bila jedna od tri žene koje je Vijar voleo u svom životu, ali nijednu od njih nije oženio. I nakon rata Vijar je bio moderan i napredan umetnik, ali jednako opsednut starim majstorima i istorijom umetnosti. U to vreme najviše je slikao portrete po stilu veoma slične Lusijenu Frojdu ili Frensisu Bejkonu. M. K.
