Izvor: Politika, 03.Sep.2014, 23:04 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Proboj francuskog filma na Lido
Uspeh Francuza objašnjava se činjenicom da su njihovi filmovi snažno autorski, sa originalnim tačkama gledišta u pripovedanju i kapacitetom da se sa lakoćom približe širokoj publici
Venecija, Lido– On stvarno jeste za rubriku „Verovali ili ne” i on jeste najveća živa i još hodajuća rediteljska legenda. Portugalski scenarista i reditelj Manoel de Oliveira (Porto, 1908) ima danas 105 godina i još snima. Njegov devetnaestominutni, testamentarni igrani >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << film „Starac iz Belema”, prikazan je van konkurencije u glavnom programu 71. Mostre i bio ispraćen ovacijama. De Oliveira je kroz posvetu Servantesovom „Don Kihotu” kao književnom delu, načinio omaž i sveukupnom filmskom stvaralaštvu, u kojem je upravo on bio ta mršava figura koja se stalno borila sa vetrenjačama...
Ovogodišnju Mostru dobrim delom obeležili su i francuski filmovi, od kojih je čak šest u glavnom programu (pet u samom takmičenju i film Amosa Gitaia van konkurencije, a još 13 u paralelnim programima). Ovakav proboj Francuza, festivalski čelnik Alberto Barbera objašnjava činjenicom da su njihovi filmovi „snažno autorski, sa originalnim tačkama gledišta u pripovedanju i kapacitetom da se sa lakoćom približe širokoj publici”. Iz do sada viđenih francuskih filmova u trci za „Zlatnog lava”, potvrđuje se da je Barbera u pravu.
Film „Cena slave” Gzavijea Buvoa, o kojem je već pisano na stranicama „Politike”, sadrži upravo sve ove karakteristike koje je Barbera naveo, a uz to poseduje i neodoljivi šarm koji ga lako vezuje sa međunarodnom publikom. Slično je i sa melodramskim filmom „Tri srca” Benoa Žakoa (sa Šarlotom Gejnzbur, Kjarom Mastrojani i Katrin Danev), o ljubavi na prvi pogled, o svojevrsnom ljubavnom trouglu koji nastaje iz neuobičajenog nesporazuma (vidni uticaji proze Margaret Diras), ali i sa filmom „Poslednji udarac čekića” Aliksa Delaportea, u kojem glavni junak izlazi iz senke svog oca, slavnog dirigenta Opere Monpeljea. Nepretenciozno, blisko realnosti i filmskoj publici.
Najupečatljiviji utisak od svih takmičarskih francuskih filmova ipak ostavlja film „Daleko od čoveka” alzaškog reditelja debitanta (inače poznatog scenariste) Davida Oelhofena, nastao prema kratkoj pripovetki Albera Kamija „Gost”. Ovaj film se snažno dotiče alžirskog rata za nezavisnost od čvrstih i često surovih kolonijalnih stega Francuske, što je tema o kojoj se u ovoj zemlji još najradije ćuti i najčešće se preskače. Iako to nije bila rediteljska namera, Oelhovenov film je žanrovski najbliskiji vesternu. Najviše zbog pustinjskih pejzaža u podnožju surovih planinskih masiva Atlasa i zbog odnosa dva glavna junaka od kojih je jedan francuski učitelj a nekadašnji oficir (Vigo Mortensen), a drugi – zarobljeni mladi alžirski seljak koji je iz krvne osvete ubio svog rođaka (Reda Kateb). I jedan i drugi su zapravo žrtve narastajućeg građanskog rata. I jedan i drugi su zapravo stranci u zemlji u kojoj su rođeni. Originalnu muziku komponovali su Nik Kejv i Voren Elis...
Od filmova francuske produkcije u glavnom takmičarskom programu biće još viđen „Pazolini” Ejbela Ferare sa Viljemom Defoom u ulozi rediteljske ikone italijanskog i svetskog filma Pjera Paola Pazolinija.
U drugoj polovini festivala kod mlađe publike kultni status već je stekao japanski film „Nobi” („Vatre na ravnici”) Šinja Cukamota, čija je radnja smeštena pred sam kraj Drugog svetskog rata u pejzaže filipinske džungle, usred surovih obračuna Amerikanaca s preživelim japanskim vojnicima. Cukamoto gradi dinamičan i okrutan film sa snažnim elementima horora (scene kanibalizma), o lovu na ljude i preživljavanju u nemogućim uslovima.
S manje entuzijazma ispraćen je novi film Fatiha Akina „Rez”, iako je zbog činjenice da je ovo prvi film o genocidu nad Jermenima u Turskoj tokom Prvog svetskog rata koji potpisuje reditelj turskog porekla očekivan sa velikim nadama. Zbog Akinove reputacije i sa velikim očekivanjima. Nažalost, od svoje snažne, epske priče na važnu istorijsku temu i svog dobro napisanog scenarija o sudbini Jermena Nazareta (Tahar Rahim) koji posle preživljenog pokolja po celom svetu traga za svojim izgubljenim kćerkama, Fatih Akin je načinio amerikanizovano-romantizovani kvazivestern film, klasičnog holivudskog izgleda. Uz to, u filmu svi govore takozvanim njujorškim engleskim (?).
Drugim rečima, film „Rez” ne liči na svog tvorca, ali zato nema greške u prepoznavanju ko bi mogao da bude autor filma „U podrumu”, jer je on slika i prilika svog autora – Austrijanca Urliha Zajdla. Posle serije bizarnih dokumentaraca i dugometražnih igranih filmova iz takozvane rajske trilogije, Zajdl sada kopa po podrumima austrijske duše, najčešće aludirajući na „slučaj Kampuš”, a sveukupno sondirajući podrumske, dakle prikrivene, austrijske perverzije, fašizam i sadizam. U Zajdlove podrume sunce nijednog trenutka nije ušlo i ovaj njegov film (prikazan van konkurencije) do sada je najbizarniji u njegovoj filmskoj kolekciji...
----------------------------------------------
„Ničije dete” danas pred publikom
Debitantski dugometražni igrani film „Ničije dete” Vuka Ršumovića, imaće danas svetsku premijeru pred publikom paralelnog programa „Nedelja kritike” 71. Venecijanskog festivala. Reč je o filmskoj priči o dečaku pronađenom svojevremeno u vučjoj jazbini na tromeđi Bosne, Srbije i Crne Gore, koji je poslat na socijalizaciju u beogradsko sirotište iz kojeg je odveden početkom građanskog rata i raspada Jugoslavije.
U „Nedelji kritike” Srbija nije imala film još od 1984. godine i filma „O pokojniku sve najlepše” Predraga Gage Antonijevića...
Dubravka Lakić
objavljeno: 04.09.2014.
