Izvor: Blic, 25.Sep.2001, 12:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Praistorijske srebrne ptice
Praistorijske srebrne ptice
Arheološki tim istraživača lokaliteta Židovar kod Vršca neočekivano je, 14. septembra, u takozvanom predrimskom horizontu, odnosno najmlađem naselju iz prvog veka pre naše ere, otkrio jednu veću skrivnicu srebrnog nakita. Dragoceni nalaz ukazuje na to da je ova ostava na brzinu bila pohranjena, pred naletom neke opasnosti i da je naselje verovatno ubrzo bilo napušteno. Reč je o brojnim i masivnim delovima ogrlica od srebrnih perli, antropomorfnih >> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << (u obliku ljudske glave) i zoomorfnih (golubice, vrabac) i enigmatičnih privezaka kao i ćilibara, izuzetne umetničke vrednosti i lepote.
- Židovar se nalazi na granici između teritorija koje su zauzimali Dačani, južni Panoni, Tribali i, naravno, Kelti. Zapravo, najnovija istraživanja dokazuju da je ta autohtona komponenta veoma jaka i da ona, zapravo, čini osnov na koju dolazi keltska populacija, a ne obrnuto. Deo pronađenog nakita blizak je umetničkim težnjama svih paleobalkanskih naroda gvozdenog doba, kada je srebro bilo omiljeno. Pored fibula veličine od 12 do 15 centimetara od masivno livenog srebra, tu su i torkvesi od upletene srebrne žice - izuzetan rad, mali brijači, koji ukazuju na lokalne izvore, ali smo otkrili i ukrase veoma prefinjene izrade: oko 150 ćilibarskih importovanih perli, kao i pseudofiligranske radove sa granulacijama poteklim verovatno iz istarskopontskih ili crnomorskih radionica - objasnio je za 'Blic' docent Miloš Jevtić, rukovodilac projekta.
Inače, praistorijsko naselje Židovar kod Vršca, poznato je već stotinak godina, ali je intenzivno istraživanje ovog lokaliteta počelo tek 1948. godine. Istraživanja su prekinuta 1977. godine, da bi opet oživela 1996. godine. Na projektu učestvuje Odeljenje za arheologiju Filozofskog fakulteta u Beogradu zajedno sa Centrom za arheološka istraživanja ovog fakulteta, s ciljem da to bude letnja praksa studenata, zatim Narodni muzej u Vršcu, a od ove godine i Vojni muzej u Beogradu. Tim stručnjaka čine još i dr Miodrag Sladić, dr Miodrag Lazić, mr Jovan Uzelac i diplomirani arheolog Mirko Peković. Namera im je da uskoro ovaj nalaz što bolje predstave svetskoj javnosti, ali posle konzervacije predmeta, u Narodnom muzeju u Beogradu.
Lj. Jelisavac
