Izvor: Politika, 23.Dec.2006, 13:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Despot Stefan, ipak, u Manasiji
Konačna ispitivanja potvrdila su izrečene pretpostavke o zemnim ostacima srpskog vladara
Konačnom analizom uzoraka DNK sa moštiju kneza Lazara i zemnih ostataka nađenih u naosu crkve u Manasiji utvrđeno je, da na ovom mestu počivaju mošti despota Stefana Lazarevića (1378–1427). To je, zapravo, potvrda pretpostavke koju su istraživači na terenu izneli još sredinom novembra kada su radovi još bili u toku.
U Manasiji se više od godinu dana izvode konzervatorski >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << radovi republičkog Zavoda za zaštitu spomenika kulture, pod rukovodstvom arhitekte Gordane Simić, a od prošle godine počela su i sistematska arheološka istraživanja kojima je rukovodio arheolog Marin Brmbolić. U okviru tih istraživanja bilo je predviđeno da se istraži i manastirska crkva. Na osnovu analiza, istorijskih izvora i pogrebne prakse u srednjovekovnoj Srbiji, posebna pažnja posvećena je istraživanju mogućeg mesta sahrane ktitora ovog hrama, Despota Stefana Lazarevića.
Istraživački tim, temeljio je svoje zaključke i na zapisima biografa Despota Stefana, Konstantina Filozofa, koji je napisao da je "prenos izvršen u grobnici koju sam sazida u Resavi, da bi ga položili na mesto gde je zapovedio" i da je Despotovo telo položeno "sa desne strane ulaska u hram". Pretpostavka je bila da je Despot Stefan umro od srčanog udara. Nije bio balzamovan. Nakon otkrića i antropološke analize utvrđeno je da je pokojnik imao između 45 i 55 godina, da je muškog pola i da su na skeletu uočene određene deformacije koje su rezultat bolesti od kojih je despot Stefan patio.
Sve ove podatke potvrdio nam je još sredinom novembra arheolog Marko Popović, stručni konsultant ovog istraživanja. Antropolozi su, podsetimo, došli do zaključaka i da je Despot Stefan Lazarević bolovao od visokog krvnog pritiska.
Svo ovi nalazi, kao i pisani dokumenti opovrgavali su dotadašnja saznanja i tvrdnje da se mošti Despota Stefana nalaze u manastiru Koporin. Istraživači koji su radili u Manasiji tvrdili su da ta otkrića nisu bila naučno utemeljena. U Koporinu se, kao što su utvrdili arheolozi, nalazi ktitorska grobnica jednog od velikaša Stefana Lazarevića, a ne samog despota. Posle napisa u našem listu o mogućem otkriću moštiju Despota Stefana i Manasiji, u nekim komentarima na sajtu "Politike" izrečene su sumnje i postavljena pitanja gde se odvija analiza DNK. Odgovor je da je ona izvršena na Medicinskom fakultetu u Beogradu, sa 99, 378 odsto tačnosti, kako su izneli stručnjaci republičkog Zavoda za zaštitu spomenika kulture.
Kada crkva Manasije bude obnovljena, Despotovi posmrtni ostaci biće tamo preneti, iz kapele, uz sve počasti koje mu kao nekadašnjem vladaru srpske države pripadaju.
M. Đorđević
[objavljeno: 23.12.2006.]
