Izvor: KMnovine.com, 14.Dec.2015, 23:19 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Mesto ćirilice u današnjoj srpskoj književnosti - III deo
"Najveća lingvistička podvala Srbima je bila zamena srpskog imena jezika srpskohrvatskim. Podrazumevalo se da uz njega ide hrvatska latinica kao pismo srbohrvatstva, jugoslovenstva i bratstva i jedinstva, a ne velikosrpska, četnička i nazadna ćirilica".
Danas nema nikakvog otpora književnika latiničenju Srba, iako ga je bilo čak i u vreme komunizma
Komunisti su raskrčili put hrvatskoj latinici >> Pročitaj celu vest na sajtu KMnovine.com << u srpskim zemljama upravo preko književnosti. Dogovor iz 1954, a u stvari nalog KPJ da latinica vremenom zameni ćirilicu, zvao se Novosadski književni dogovor. Matica srpska je sprovela anketu među književnicima i jezičkim stručnjacima o tome kako treba rešiti pitanje pisma u novoj državi. Od 63 učesnika ankete samo 23 su se potpisali ćirilicom! Jasno je naveden cilj uvođenja drugog pisma u srpski jezik: „postepena zamena srpske ćirilice hrvatskom latinicom“. Književnik Stanislav Vinaver se bez ikakve rezerve opredelio za to da latinica odmah zameni ćirilicu.
Najveća lingvistička podvala Srbima je bila zamena srpskog imena jezika srpskohrvatskim. Podrazumevalo se da uz njega ide hrvatska latinica kao pismo srbohrvatstva, jugoslovenstva i bratstva i jedinstva, a ne velikosrpska, četnička i nazadna ćirilica. Srbi u Hrvatskoj nisu ni razumeli da su ostali bez svog imena jezika, a time i bez osnovnog nacionalnog uporišta i samopouzdanja. Ostavši tako bez zaštite Beograda, koji se pretvorio u inicijatora rasrbljavanja srpskog naroda, Srbi u Hrvatskoj su morali odustati i od ćirilice. U Hrvatskoj nije bilo nijedne ćiriličke knjige nijednog srpskog književnika.
Veliko srpsko ime Batrić Jovanović
U Beogradu se znalo da će predsednik srpske vlade dr Blagoje Nešković biti smenjen čim ga je Aleksandar Ranković ovako kritikovao: “Drug Nešković se i dalje potpisuje ćirilicom.“
Jedini srpski političar koji se javno usprotivio nipodaštavanju ćirilice je bio Batrić Jovanović. On je početkom osamdesetih godina u Saveznoj skupštini prozvao Mikulića i Pozderca zbog toga što je iz BiH isterana ćirilica, kao i Azema Vlasija iz istog razloga.
Vlasi je odgovorio ispravno da je pismo političko pitanje. Na Kosovu i Metohiji se vratila ćirilica na raskrsnice puteva tek dve decenije, čim bi ih oslobodila srpska policija.
Posle toga pojavila se ona u BiH uz latinicu i ćirilica na tablama sa imenima ustanova i škola. Novine su imale i stranice s ćirilicom. U Mostaru je održan neki književni skup na kome se Mladen Oljača zauzeo za ćirilicu, dok je danas u „demokratiji“ nezamislivo da se književnici javno i organizovano zalažu za ćirilicu.
Tek pred sam raspad Jugoslavije, pravnik akademik Radomir Lukić bio je inicijator da se u SANU formira komisija za brigu o ćirilici. U nju su ušli još istoričar akademik Vasilije Krestić i slikar akademik Stojan Ćelić. Dakle, nijedan književnik.
U današnje vreme samo se pesnik Ljubomir Simović javno zauzeo za ćirilicu, i to svojim govorom na otvaranju Beogradskog sajma knjiga 2006. godine.
Književnici nisu ni svesni svoje odgovornosti za latiničenje srpske književnosti
Valja pomenuti i biser pesmu Anđelka Erdeljanina Negativna molitva, u kojoj su navedeni oni koji ne vole ćirilicu, ali ne i književnici:
Ubij, Bože, ćirilicu!
Što da muče lepa slova,
Vukovicu, pismenicu,
Proteranu iz naslova.
Ubij, Bože, ćirilicu!
Zbog razdora i nesloge!
Jer ne može na ulicu,
Na bilborde i izloge!
Ubij, Bože, Ćirilicu!
savršenu gramatiku,
prkosnu remetilicu,
što frustrira Ameriku!
Ubij, Bože, ćirilicu !
Jer ni vlasti, štampa, škole,
tu narodnu uzdanicu,
ne priznaju i ne vole!
Pročitajte i:
Prvi deoDrugi deo
Piše: Nemanja Vidić
Izvor: Suština poetike :: © 2014 - 2015 :: Molimo za navođenje izvora
