Izvor: Blic, 01.Jun.2009, 06:37 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Zlatibor, prestonica turizma
Užice - Šumovite planine koje odišu svežim vazduhom, brze i čiste reke, atraktivna jezera, lekovite vode, pećine od čijih lepota zastaje dah, nepregledna prostranstva visoravni, flora i fauna" Ako se na ove darove prirode dodaju ljudskih ruku dela - manastiri, banje, hoteli, izletišta, turistička pruga, tradicije sela, kulinarski specijaliteteti - eto zaokružene i po goste primamljive turističke ponude kojom pleni Zlatiborski okrug.
Teško da su ikome još nepoznati sadržaji >> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << iz samog turističkog naselja, ali ova planina podalje od urbanog centra, nudi još toga, manje poznatog što vredi videti. Stopića pećina u ataru Trnave krije bigrene kade, jedinstvene na Balkanu, i pećinski vodopad visok deset metara. Pećina je otvorena za turističke posete sredinom aprila, a njene atrakcije već su privukle nekoliko hiljada posetilaca.
Etnomuzej Sirogojno
Nedaleko odatle je Sirogojno, poznato po Muzeju na otvorenom "Staro selo". Svojevrsni etnomuzej čini autentična planinska arhitektura, oličena u drvenim kućicama i pomoćnim objektima koji prikazuje kako se nekada živelo u planinskim selima Zlatibora. Na samo par kilometara od Sirogojna je Gostilje kroz koje je greh proći a ne videti velelepni vodopad na reci Katušnici. Turističku ponudu Zlatibora poslednjih godina obogaćuju kupališta nastala pregrađivanjem potoka, poput Jokinog vrela u Branešcima, Boškove vode u Ljubišu, Zlatiborskih jezera na putu prema Semegnjevu, bazena u Mušvetama. Sva kupališta nalaze se u prečniku od deset kilometara od centra turističkog naselja i do svakog od njih stiže se asfaltiranim putevima.
Iako u turističkoj senci obližnjeg Zlatibora, i Užice ima mnogo toga vrednog da ponudi. Pre svega staru hidrocentralu na Đetinji, izgrađenu 1900. godine, prvu koja je posle one na Nijagari proizvodila električnu energiju po Teslinom principu, a njena najveća vrednost su "Simensove" turbine stare jedanaest decenija koje su još u funkciji. Nad centralom, sa druge strane reke, na strmom grebenu izdiže se Stari grad. Izgrađen je u četrnaestom veku, a najznačajniji događaj u njegovoj istoriji je bitka iz 1373. godine, kada su posle opsade tvrđave car Lazar Hrebeljanović i bosanski knez Tvrtko Kotromanić porazili župana Nikolu Altomanovića.
Narodni muzej, sa Titovom bistom i trezorima koji svedoče o fabrici municije tokom postojanja Užičke republike, ustanova je koju vredi posetiti. Na putu prema Požegi je Potpeć, poznat po pećini sa najvećim otvorom na Balkanu i pastrmskim ribnjacima, u čijem susedstvu je i Zlakusa, selo čuveno po kvalitetnoj grnčariji. U Zlakusi je i etnopark "Terzića avlija", gde se mogu videti stari letnjikovci, mlekari, cvetni vrtovi" Spomen-kompleks Kadinjača na putu prema Bajinoj Bašti seća na žrtvu koju je položilo trista boraca Radničkog bataljona.
- Najveći problem Užica su smeštajni kapaciteti. Ne računajući hotel "Zlatiborska noć" u naselju Bela Zemlja, koji ima 120 mesta, sam grad raspolaže sa dva hotela - "Zlatibor" i "Palas", koji zajedno imaju 350 ležajeva, ali sve sobe nisu u funkciji. U toku je izrada studije koja planira izgradnju malih hotela, preko potrebnih Užicu kao administrativnog centru ovog dela Srbije - kaže Radomir Smiljanić, direktor TO Užice.
Šarganska osmica
Četrdeset kilometara od Užica je Tara, planinska lepotica čiji šumoviti krajolici prosto leče dušu i odmaraju oči. Tara u svojim nedrima krije pravi biser - jezero Zaovine bogato ribom, a na obroncima prema međi sa Zlatiborom možda i dva najpoznatija sela u Srbiji - Kremna, čija proročanska tradicija je odskora pospešila razvoj seoskog turizma, i Mokra Gora znana po turističkoj pruzi uskog koloseka zvanoj Šarganska osmica, čiju su gradnju započeli Austrijanci 1916. godine, a projektant ovog građevinskog čuda je inženjer osuđen na doživotnu robiju kome je obećana sloboda ako uspe prugom da savlada prevoje Šargana.
Ispod obronaka Tare, ali sa suprotne strane, nalazi se kanjon koji je sebi prokrčila Drina. A upravo oslonac turizma Bajine Bašte je reka Drina. Na njoj se organizuje najpoznatija regata u regionu koja se održava sredinom jula, baš kao i svetsko prvenstvo u lovu mladice, a tu je i jezero Perućac pogodno za ribolov, kupanje, izlete. Na šest kilometara od varoši je manastir Rača, sagrađen u 13. veku i znan po prepisivačkoj školi, kaže Sunčica Manić iz Sportsko-turističkog centra "Bajina Bašta”.
Planina Zlatar i tri jezera u kanjonu reke Uvac su atrakcije zbog kojih turisti dolaze u novovaroški kraj. Zlatar je poznat po centru za lečenje srčanih oboljenja. Kanjon reke Uvac, čiji je veći deo toka isparcelisan na Uvačko, Zlatarsko i Radoinjsko jezero, rezervat je beloglavog supa, a ove ptice raspona krila i do tri metra mogu se videti iz brodića specijalizovanih za prevoz turista. Na obalama Uvačkog jezera je Ledna pećina, speleološki biser do kojeg se stiže posle jednog časa vožnje čamcem od brane u Rastokama. Na desnu obalu Uvca polako se već naslanjaju obodi nepreglednog Peštera u čiji obilazak, zbog čuvenog belog mrsa, valja krenuti sa posudama za sir i kajmak.
- Nova Varoš sa smeštajnim kapacitetima može kvantitativno da odgovori zahtevima turista, ali nedostaju hoteli sa četiri i pet zvezdica, baš kao i ugostiteljski objekti kraj jezera. U privatnom smeštaju i seoskom turizmu Nova Varoš nudi 250 ležaja, a cena je od 7 evra za prenoćište do 20 evra za pun pansion - ističe Lejla Kurtović iz TO Nova Varoš.
Najveće turističko blago Priboja je Pribojska banja, poznata po izvorima vode kojom se leče reumatska oboljenja, dok je Kosjerić jedan od osnivača seoskog turizma.
Freske Mileševe
Obližnje Prijepolje za turističkog aduta ima manastir Mileševu, udaljen šest kilometara od varoši, svetinju koju je u prvoj polovini 13. veka podigao kralj Stefan Vladislav kao svoju zadužbinu i u njoj položio mošti svoga strica Svetog Save. Freske Mileševe važe za najbolja slikarska dela 13. veka, a među njima najpoznatije su Beli anđeo, Bogorodica iz Blagovesti i Ktitorska kompozicija sa portretom kralja Vladimira.
