Izvor: Politika, 22.Feb.2012, 23:26 (ažurirano 02.Apr.2020.)
SPC retko penzioniše vladike
Da li je predstojeći Sabor, u kome ima nezadovoljnih istupanjem episkopa Filareta, Nikanora i Pahomija, prilika za podmlađivanje u redovima arhijereja
Dva meseca pred uobičajeni termin za zasedanje Svetog arhijerejskog Sabora, čija se redovna sednica obično održava u maju, ponovo je pokrenuta tema – penzionisanje pojedinih arhijereja. U crkvenim krugovima, tvrde pojedini mediji, razmatra se penzionisanje vladike mileševskog Filareta (65), banatskog Nikanora (60) i vranjskog >> Pročitaj celu vest na sajtu Politika << Pahomija (60) i to, nezvanično, zbog njihovih političkih stavova, nastupa u javnosti i nezadovoljavajućeg upravljanja eparhijom na čijem su čelu.
U kancelariji Svetog arhijerejskog Sinoda, crkvenog tela koje zakazuje Sabor, juče se nije mogla dobiti zvanična informacija o tome ni da li je zasedanje najvišeg crkvenog tela uopšte zakazano, a kamoli da li će na budućem zasedanju biti razmatrano da pojedine vladike budu razrešene arhijerejskih dužnosti i umirovljene. Iz crkvenih krugova i ranije su stizale nezvanične informacije da se razmišlja o „podmlađivanju” episkopata.
Pred prošlogodišnje zasedanje Sabora navodilo se da su iz zdravstvenih razloga, kao kandidati za penziju viđeni vladika žički Hrizostom (73) i mitropolit dabro-bosanski Nikolaj (84), a pominjan je i mitropolit zagrebačko-ljubljanski Jovan (76). Ni prvi, ni drugi, ni treći, ipak, nisu umirovljeni, niti je zvanično saopšteno da li se razgovaralo o tome. Doduše, Mitropolija dabro-bosanska izdala je svoje saopštenje u kojem je oštro demantovala da je mitropolit Nikolaj imao nameru da podnese molbu za razrešenje dužnosti uz isticanje da on u potpunosti obavlja svoje dužnosti, ali mu je, s druge strane, Sabor dodelio zamenika: vladiku zahumsko-hercegovačkog Grigorija da mu pomaže u obavljanju arhipastirskih dužnosti.
Penziju je, kako se više puta navodilo u javnosti, pre nekoliko godina zatražio i vladika šabački Lavrentije (77), ali je ta njegova molba odbijena. Iz tih navoda, kao i iz činjenice da je poslednjih desetak godina umirovljeno svega dva episkopa, vladika Atanasije (Jeftić) i tadašnji episkop raško-prizrenski Artemije, mogao bi se steći utisak da se SPC retko opredeljuje za taj postupak, ali se, po svemu sudeći, stav prema umirovljenju episkopa menja, budući da su „nezvanični krugovi” sve glasniji na ovu temu pred svako zasedanje Sabora.
Uz nezvanične planove za penziju, koji neminovno povlače za sobom pitanje postavljanja novih vladika, trebalo bi se osvrnuti i na objašnjenje vladike bačkog Irineja, takođe od prošlogodišnjeg zasedanja najvišeg crkvenog tela, da je odložena odluka o podeli Arhiepiskopije beogradsko-karlovačke, jer za to nema kadrovskih mogućnosti.
Ustav SPC predviđa da eparhijski arhijerej može biti penzionisan, odnosno razrešen svih dužnosti u upravljanju eparhijom i umirovljen, po dokazanoj nemoći ili na osnovu opravdane molbe za penziju. Takođe, prema crkvenom Ustavu o tome uvek odlučuje Sabor. Crkvenog analitičara Mirka Đorđevića ne iznenađuje ni pojava ovakvih navoda u javnosti pred Sabor, ali ni imena vladika koji su označeni kao budući „penzioneri”. „Krugovi bliski crkvi” na taj način šalju poruku određenim arhijerejima, u ovom slučaju vladikama vranjskom, mileševskom i banatskom, smatra Đorđević.
– Uvek pred Sabor, u medijima i crkvenim i laičkim imamo poplavu takvih informacija i nagađanja, a mi se nalazimo pred prolećnim, majskim saborom. To nije neuobičajeno, jer mnoge teme su otvorene u krugu SPC i striktno crkvene i društveno-političke, pa su ta nagađanja na neki način razumljiva. Znaju i u našoj crkvi, iako ne priznaju baš javno, a zna se i u široj javnosti, da je vreme da se u našoj crkvi neke vladike penzionišu. Pominjanje imena, kao što su vladika mileševski Filaret, banatski Nikanor, vranjski Pahomije, takođe, nije nešto novo, jer su to vladike koje su svojim izjavama i činjenjem u javnosti često izazivali kontroverze. To Crkvi nije donosilo ništa dobro. Sinod do sada nije javno izricao njima nikakve opomene, ali je očigledno da postoje druge vladike koje su nezadovoljne njihovim držanjem – navodi Đorđević.
----------------------------------------------
Odložen sastanak Tadića i vladika
Grupa arhijereja iz zemlje i regiona trebalo je juče da se sastane s predsednikom Republike Borisom Tadićem, ali je sastanak odložen iz tehničkih razloga, odnosno zato što neke vladike nisu mogle da doputuju u Beograd. Kako nam je objašnjeno u kabinetu predsednika, o temama razgovora i drugim detaljima ne mogu da govore dok sastanak ne bude održan.
Takođe, nismo mogli da saznamo ni koje tačno vladike treba da se sastanu s predsednikom Tadićem, osim da su među njima novoizabrani arhijereji i da je predsednik Tadić želeo da upozna neke od njih. Podsećanja radi, na prošlom zasedanju Sabora izabrana su trojica novih vladika: vikarni episkop remezijanski Andrej i vikarni episkop lipljanski Jovan, koji su patrijarhovi pomoćni episkopi i ne upravljaju posebnom eparhijom, i episkop kruševački David. Uz njih trojicu, dotadašnji vladika dioklijski Jovan imenovan je za episkopa niškog.
J. Čalija
objavljeno: 23.02.2012.
