Izvor: Kurir, 20.Apr.2011, 00:47 (ažurirano 02.Apr.2020.)
SNIMANJE GROBNICA ŽRTAVA KOMUNIZMA U BEOGRADU
BEOGRAD - Na području Beograda danas je obavljeno prvo snimanje lokacija na kojima bi se, prema nalazima državne komisije, mogle nalaziti grobnice građana streljanih posle oslobođenja srpske prestonice oktobra 1944. godine.
Stručni tim državne komisije i geodetske firme "Monting" obavio je u toku dana snimanja na tri lokacije - u praksu Instituta za ortopedsko-hirurške bolesti "Banjica", Lisičijem potoku i na ulazu u Kalemegdan.
U parku, desno do ulaza u ortopedsku kliniku >> Pročitaj celu vest na sajtu Kurir << "Banjica", po nalogu Ozne streljani su kao "državni neprijatelji" mahom ljudi iz tadasnjeg 12 kvarta na Dedinju.
U Lisičijem potoku su snimljena dva mesta mogućih grobnica, od nekoliko na kojima je streljano više stotina do 1.000 ljudi.
"To je najveća pojedinačna lokacija na području Beograda i jedna od najvećih u užoj Srbiji", rekao je novinarima istoričar Srđan Cvetković, sekretar državne Komisije za istraživanje tajnih grobnica ljudi ubijenih posle 12. septembra 1944. godine.
Među streljanima je, kako je naveo, oko 300 oficira, žandarma, saobraćajaca - pripadnika bivšeg aparata vlade Milana Nedića, koju su formirale nemačke okupacione vlasti.
Cvetković je objasnio da utvrđivanje grobnica u Beogradu otežava to što je, zbog brze urbanizacije, teren fizički i geodetski puno izmenjen.
U Lisičjem potoku je poslednjih godina sva šuma posečena, prosečen put, a zemljište pretvoreno u placeve na kojima su nikle "Kolingove" zgrade i elitno naselje.
U velike promene na terenu uverili su se stručni tim i novinari, koji su na jednom od mesta likvidacije - kod Kraljevske česme videli ogromne iskopine za novu građevinu.
Treća lokacija koju je danas snimio i označio stručni tim "Montinga" deo je parka na ulazu u Kalemegdan, kod spomenika Mokranjcu, gde bi mogla biti grobnica oko 30 streljanih policajaca obalske straže.
Mesto je snimljeno po mapi sačinjenoj na osnovu svedočenja preminulog majora Ozne Garotića, koji je 20. oktobra 1944. prisustvovao izvođenju na streljanje pripadnika obalske straže iz Uprave policije koja se nalazila kod mesta gde je danas ambasada Francuske.
Cvetković je naveo da, prema nalazima Komisije, na širem području Beograda ima više od 20 grobnica. Tačan broj pogubljenih se ne zna, a procene govore da je streljano oko 5.000 ljudi.
On je naveo da će slična snimanja biti obavljena uskoro i na mestu bivšeg zatvora na Adi Ciganliji, gde je bila primarna grobnica generala Jugoslovenske vojske u otadžbini generala Dragoljuba Draže Mihajlovića, a potom na ostalim lokacijama u Beogradu i Srbiji.
Kada lokacije budu snimljene i označene, na osnovu starih mapa iz 1932. godine i geodetskih snimaka, biće izvršena rekonstrukcija terena u 3D tehnologiji, kako bi se dobila slika prostora kakav je bio nekada.
Potom će biti obavljena laserska skeniranja terena, koje za potrebe Komisije besplatno obavlja srpsko preduzeće "Monting", na osnovu kojih bi se utvrdilo da li se radi o grobnici žrtava.
Za nešto više do godinu dana rada, državna komisija je sačinila spisak sa imenima 23.000 ljudi koje su nove komunističke vlasti likvidirale kao državne neprijatelje na više od 200 lokacija u Srbiji.
