Izvor: Blic, 22.Sep.2010, 01:05 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Preventivni pregledi produžavaju život
Tek svaka treća žena u Srbiji starija od 20 godina uradila je Papanikolau test, a svaka deseta starija od 40 godina obavila je mamografski pregled dojki. Preventivne preglede u našoj zemlji obavlja samo četvrtina stanovnika, što je u poslednje dve decenije dovelo do povećane stope smrtnosti, a teška oboljenja javljaju se u sve ranijem dobu.
Najsmrtonosnije oboljenje današnjice, prema rečima medicinskih stručnjaka, jesu kardiovaskularne bolesti, za šta je jedini lek prevencija.
>> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << />
- Kardiovaskularne bolesti su najveće i najsmrtonosnije bolesti današnjice, a u Srbiji najveći uzročnici smrtnosti u poslednjih 20 godina. Ranije su se ove bolesti javljale kod osoba starijih od 60, a sada se i oko 30. godine javljaju prvi simptomi. Danas obolevaju i žene, što ranije nije bio slučaj. U Sjedinjenim Američkim Državama u poslednjih 30 godina smanjena je stopa smrtnosti od ovih bolesti za 30 odsto, upravo zahvaljujući prevenciji koja je tamo na visokom nivou - kaže za „Blic" dr Petar Seferović, kardiolog u Kliničkom centru Srbije.
On naglašava da postoje promenljivi i nepromenljivi faktori rizika, za šta su neophodni preventivni pregledi.
- Za promenljive faktore obavezne su kontrole povišenog krvnog pritiska, šećera u krvi, masti i povišene telesne težine. Druga grupa faktora je genetsko nasleđivanje koje podrazumeva obavezne kontrole, a posle 30. godine krv treba da se pregleda na svakih šest meseci - objašnjava dr Seferović.
Dr Radoje Čolović, hirurg i predsednik Srpskog lekarskog društva, kaže da za pojedina oboljenja terapije nisu komplikovane ni skupe, a kada se otkriju na vreme, dovode do potpunog izlečenja.
- Tu spadaju bolesti digestivnog trakta, a građani i ne znaju da imaju neku bolest dok se ne iskomplikuje, pa tek onda odlaze kod lekara. Naši ljudi su nemarni i nenaviknuti da kontrolišu svoje zdravlje, a prevenciju bi trebalo da promovišu zdravstvene ustanove i nevladine organizacije - kaže dr Čolović.
U Srbiji je pet odsto stanovništva obolelo od dijabetesa, 17 odsto od štitne žlezde, a 50 odsto njih ima poremećaj u ishrani.
Dr Branka Čabrija-Miničić, pulmolog, upozorava da su i bolesti pluća u porastu, a da redovni sistematski pregledi pluća, kontrola krvne slike i sedimentacije jednom u godinu dana mogu da dovedu do smanjenja broja obolelih.
Preventivni pregledi dojke i grlića materice obavezni su jednom godišnje za sve žene, a naročito za starije od 40 godina, naglašava dr Miroslav Granić, načelnik onkologije u KBC „Bežanijska kosa". On dodaje da će od 2011. biti zakonska obaveza da žene starije od 50 godina odlaze na mamografske preglede jednom u dve godine.
- Ukoliko se jednom godišnje odlazi na preglede, može se otkriti kancer u najranijem stadijumu, kada je tumor veličine jedan centimetar i tada se otklanja bez problema. Muškarci stariji od 50 godina najčešće obolevaju od raka debelog creva, od kancera prostate i raka pluća. Za njih su obavezni pregledi takođe jednom u godinu dana - kaže dr Granić.
On navodi da u Srbiji godišnje oboli četiri hiljade žena od karcinoma dojke i grlića materice, a najčešći uzročnici su genetske predispozicije i faktori okruženja.
- Ljudi kod nas beže od istine, plaše se bolesti. Čak i onda kada sumnjaju na rak, iz straha ne idu na preglede - navodi dr Granić.
Preventivni pregledi
Starost bolesti koliko puta
muškarci 0-35 opšti klinički pregledjednom u pet godina
žene 20-35 opšti klinički pregled i palpatorni pregled dojki jednom u pet godina
preventivni ginekološki pregled jednom u tri godine
pregled grlića materice i pregled dojki jednom u godinu dana
muškarci 35-50 opšti klinički pregled jednom u dve godine
žene 35-50 opšti klinički pregled i palpatorni pregled dojki jednom u dve godine
pregled grlića materice i
pregled dojki jednom u godinu dana
klinički pregled dojke jednom u godinu dana
mamografski pregled jednom u godinu dana
muškarci 50 i više palpatorni pregled
debelog creva i prostate jednom u dve godine
testiranje na postojanje skrivene krvi u stolici jednom u godinu dana
žene 50 i više testiranje na postojanje skrivene krvi u stolici, pregled debelog creva jednom u godinu dana
mamografski pregled jednom u dve godine
