Izvor: Blic, 10.Dec.2007, 13:00 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Kodeks, mrtvo slovo na papiru
Mada je većina opština u Beogradu (12) usvojila pre dve godine Etički kodeks o ponašanju funkcionera, samo u jednoj on se i primenjuje. U svim ostalima, kodeks je mrtvo slovo na papiru.
Etički kodeks o ponašanju funkcionera (izabranih, imenovanih, postavljenih, direktora javnih preduzeća i ustavnova...) sadrži skup pravila koja bi oni trebalo da se pridržavaju kako bi u političkom životu opštine bilo više demokratije, otvorenosti, javnosti i morala, a građani >> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << imali više poverenja u svoje predstavnike.
Neka od tih pravila su da funkcioner ne sme da obavlja više funkcija odjednom, da treba da pruži na uvid javnosti svoju imovinsku kartu, da sredstva iz budžeta koristi po zakonu domaćinski a ne za lične potrebe, da sredstva iz budžeta ne troše za izbornu kampnaju svoje partije, da neće primati poklone i usluge od trećih lica kao nagradu za donete odluke, da neće menjati partije tokom mandata jer time izigrava volju svojih birača...
Mladenovac bio i ostao jedini
Opština Mladenovac, prva opština u Srbiji koja je Etički kodeks usvojila u skupštini, bila je i ostala jedina opština u Beogradu čiji funkcioneri paze na kodeks, imaju osnovan Savet koji prati njegovu primenu i javno sankcioniše prekršioce.
- Za ove dve i po godine, bilo je posla ali ne mnogo. Uglavnom su se povrede kodeksa dešavale prilikom prelaska odbornika iz jedne stranke u drugu. Prelazak iz stranke u stranku znači da ste izigrali volju svojih birača. Savet najpre utvrđuje da li je to tačno, pošto ima i tajnih prelazaka iz stranke u stranku. Ako jeste, objavljuje se u lokalnom glasniku, da svi znaju. U datom trenutku to nema neke velike posledice za odbornika, ali može ih biti prilikom sledećih izbora - kaže za "Blic" Dejan Aleksić, sekretar Skupštine opštine Mladenovac.
U ostalih 11 kodeks je 2005. godine samo deklarativno usvojen, ali nema ko da ga primenjuje i kontroliše jer nisu osnovani saveti.
Međutim, u tim opštinama smatraju da se taj kodeks i bez saveta sprovodi u delo.
Kodeks to sam ja
- Etički kodesk u opštini Zvezdara sprovodim ja. Strog sam i prema sebi, prema funkcionerima i svim zaposlenim. Svi moraju da dolaze na posao na vreme, okupani, uredno odeveni u odela i bez patika. Slika koju građani steknu na ulazu u zgradu Opštine slika je cele opštinske uprave. Zato sam strog i tražim disciplinu - kaže za "Blic" Milan Popović, predsednik opštine Zvezdara.
Opština Novi Beograd usvojila je kodesk 16. juna 2005. godine, tri meseca pre Zvezdare.
- Mi smatramo da je usvajanje kodeksa kod nas samo formalizovanje dobre prakse i dobrog ponašanja funkcionera koje inače postoji u opštini Novi Beograd - kažu u ovoj opštini.
Beže od kontrole
Etički kodeks o ponašanju funkcionera usvojen je decembra 2004. godine na Skupštini Stalne konferencije gradova i opština. Poštovanje kodeksa doprinosi bržem razvoju opštine, utvrđeno je 1999. godine u Savetu Evrope, prema čijoj se preporuci Etički kodeksi usvajaju i kod nas.
- Ne čudi što opštine nisu baš mnogo zainteresovane da sprovode kodeks u delo. Funkcioneri ne žele da ih bilo ko kontroliše, da se bilo ko raspituje o njihovim "dilovima", da bilo kakvo telo prati njihov rad u moralnom smislu. Zato smo mišljenja da u novom zakonu o lokalnoj samoupravi treba ova tela učiniti obaveznim - kaže za "Blic" Dragan Vujčić, projekt menadfžer Stalne konferencije gradova i opština.
Etički kodeks u Beogradu za sada nisu usvojile četiri beogradske opštine, Sopot, Grocka, Zemun i Surčin, ali ni i Skupština grada Beograda.
Isto i u Srbiji
U Srbiji, od 167 opština i gradova, Etički kodeks usvojen je u 148 , ali se primenjuje u svega šest - Mladenovcu, Vranju, Arilju, Plandištu, Pirotu i Šapcu.
U Vranju, koje je lider u primeni Kodeksa, jedan član gradskog veća podneo je ostavku, jer je Savet utvrdio da krši moralni kodeks tako što istovremeno obavlja funkciju direktora jednog javnog preduzeća.
Obavezno po zakonu
Predlažemo da novi zakon o lokalnoj samoupravi, koji je u pripremi, uvrsti kao obavezno formiranje opštinskih tela koja bi sprovodila Etički kodeks u delo. Sve dok je formiranje takvih tela prepušteno volji funkcionera, oni ih neće formirati - kaže Dragan Vujčić, projekt menadžer Stalne konferencije gradova i opština.
