Izvor: Blic, 16.Dec.2009, 13:20 (ažurirano 02.Apr.2020.)
Trg kao gradsko središte
Kao malo koji grad, Kikinda nema jednu zgradu u svom središtu, koja je prepoznatljiva i koja bi ponela epitet simbola ova banatske varoši. Na sreću i veliku radost Kikinđana takvu prepoznatljovost ima čitav centar grada, koji je jedinstvena arhitektonska celina.
Gradski trg ili po zvaničnom imenu Trg srpskih dobrovoljaca, čini jedinstvenu pešačku zonu, na kojoj je stotinak zanimljivih i lepih građevina, koje su građene krajem IX i početkom XX veka po ugledu na Beč >> Pročitaj celu vest na sajtu Blic << i Peštu, a u pojedinim slučajevima i na porodične vile u Parizu.
Kikinda je jedan veliki pupak na sred Banta, rekao je Crnjanski. A Kikinda – to je trg.
Na njemu dominira nekoliko tornjeva. Jedan je na zgradi gradske kuće, druga su na Pravoslavnoj i Rimokatoličkoj crkvi i na Lepedatovoj palati.
- Najstarija sačuvana građevina u gradu je Pravoslavna crkva u samom centru, iz 1769. godine sa vrlo vrednim ikonostasom Jakova Orfelina i dve slike Teodora Ilića Češljara, kao i zvonom koje je teško 1.707 kilograma – kaže turistički radnik Miroslav Brandić.
Pažnju svakog ko prvi put dođe u Kikindu svakako će privući i velika zgrada nasuprot Pravoslavne crkve. Zgrada koju Kikinđani popularno zovu Kurija, građena je čak 14 godina, zapošeta je 1825. a završena 1839. godine. To je danas Narodni muzej, iznad čijih ulaznih vrata se nalazi uklesani grb nekadašnjeg Velikokikindskog Dištrikta težak 2.000 kilograma. Stepeništemte zgrade nekada su prolazili carevi i kraljevi, i to lično austro-ugarski car Franjo Josif , 1872. i srpski prestolonaslednik Aleksanadar Karađorđević , 1919. godine.
Svakako da je među najlepšim zgradama u centru Kikinde i zgrada gradske uprave, na kojoj je velikim slovima ispisano Attendite!. Ovaj latinski naziv najčešće se tumači kao upozorenje i opominjanje Kikinđanima na obzirnost i slogu.
Jedna od najlepših zgrada u centru Kikinde, verovatno je zaslužila da se drugačije oslovaljava, a ne po imenima prodavnica obuće, kako to uobičajeno biva, kao "nakadašnje Borovo” ili "prodavnica BN bos”. Fasada je toliko lepa da pre podseća na bogato dekorisanu tortu, a ne na cipele. I ne samo ova, već i drugi objekti u Kikindi imena dobijaju po trenutnim korisnicima. Tako je zgrada davnašnjeg Hotela "Nacional” , pa hotela "Avala”, sada poslovni objekt u vlasništvu poznatog fudbalera Mladena Krstajića, a Kikinđani je sada najčešće zovu imenom banke koja se nalazi u prizemlju.
Sasvim različitih od drugih građevina, kikindskim trgom dominira i velika zgrada sadašnjeg Hotela, koji nosi ime po bratskom gradu Narviku u Norveškoj. Kikinđani su se davno navikli na to ime, pa kad ih gosti podsete s ponosom kažu da je to zbog prijateljstva s Norvežanima koja traje od Drugog svetskog ratImamo još nekoliko turističko-istorijskih osobenosti, koje izdvajajau Kikindu.To je raritetni mlin za žitarice, na konjski pogon, iz 1899. godine. Takav mlin ravnice postoji još samo u Mađarskoj, u Sarvašu.
I spoljnom i unutrašnjom lepotom, svakako se izdvaja i zgrada nekadašnjeg Komiteta, u kojoj je sada sedište SPS-a. To je izvrono bila porodična kuća veleposednika Aleksandra Šandora Budušina, koju je on gradio po uzoru na jednu vilu u Francuskoj. Polse Drugog svetskog rata vila je prodata.
Svaka je zgrada na kikindskom trgu jedna priča. A sve zajedno su trg. A trg- to je Kikinda.
